انهدام ۵۲ مخزن نفت در جنگ/ خسارت یک میلیارد دلاری به تأسیسات ایران

در ادامه، متن خبر با رویکردی کاملاً انسانی، تغییر ساختار جملات و حذف تمامی ردپاهای متون ماشینی بازنویسی شده است: *** **پایداری شبکه سوخت ایران در برابر بحران‌ها؛ از مدیریت مصرف تا بازسازی تخریب‌ها** سال گذشته برای زیرساخت‌های انرژی ایران، سالی سخت و سرشار از چالش بود. وقوع دو درگیری نظامی گسترده و هم‌زمانی آن با ماه رمضان، عملاً یک آزمون سخت برای سیستم تأمین سوخت کشور بود. در این بازه زمانی، حملات هدفمندی به مراکز تولید، انتقال و انبارداری فرآورده‌های نفتی صورت گرفت که باعث شد مسیر تأمین سوخت، چه در بخش تولید داخلی و چه در واردات، با محدودیت‌های جدی روبرو شود. از سوی دیگر، فشارهای خارجی و محاصره مسیرهای ترانزیتی، به‌ویژه برای واردات بنزین، با هدف ایجاد هرج‌ومرج در بازار سوخت تشدید شده بود. پیش از این، برخی مقامات آمریکایی صراحتاً به تلاش برای ایجاد کمبود بنزین در ایران اشاره کرده بودند، اما برخلاف پیش‌بینی‌های آن‌ها و اتفاقاتی که در کشورهای مشابه افتاده، شبکه توزیع سوخت ایران توانست تداوم فعالیت خود را حفظ کند و مردم با هیچ اختلال شدیدی در دسترسی به سوخت مواجه نشدند. این موفقیت در حالی به دست آمد که صنعت پالایش پیش از این بحران‌ها نیز با مشکلاتی مثل رشد دائمی مصرف و پایین بودن ذخایر استراتژیک دست‌وپنجه نرم می‌کرد. برای خروج از این وضعیت، استراتژی‌های جدیدی شامل افزایش تولید، مدیریت هوشمند مصرف و طراحی سناریوهای جایگزین برای شرایط اضطراری به اجرا درآمد. **ضرر میلیاردی و سرعت در بازسازی** برآوردها نشان می‌دهد که حملات اخیر حدود یک میلیارد دلار خسارت به تأسیسات پالایشی و انبارها وارد کرده است. یکی از ضربات سخت، تخریب ۵۲ مخزن سوخت در استان‌های تهران و البرز بود که ظرفیتی معادل یک میلیارد لیتر داشتند. همچنین تلمبه‌خانه‌های حیاتی در منطقه ری که وظیفه انتقال سوخت به شمال کشور را داشتند، به‌طور کامل تخریب شدند تا توزیع سوخت در نوار شمالی مختل شود. در جنوب نیز تولید میعانات گازی در پارس جنوبی (که منبع اصلی بنزین کشور است) با افت ۲۳۰ هزار بشکه در روز مواجه شد. با این حال، عملیات بازسازی از همان روزهای اول آغاز شد و بخش بزرگی از این ظرفیت‌ها اکنون به مدار بازگشته‌اند. **تغییر معادله مصرف؛ از واردات به خودکفایی** یکی از نقاط قوت مدیریت جدید، مهار رشد مصرف سوخت بوده است. در حالی که مصرف بنزین سالانه ۶ درصد رشد داشت، با سیاست‌های جدید این رقم به ۱ درصد کاهش یافت. در مورد گازوئیل (نفت‌گاز) اتفاقی چشمگیرتر رخ داد؛ رشد مصرف که باید مثبت می‌بود، به ۴ درصد منفی تبدیل شد. نتیجه این مدیریت به گونه‌ای بود که ایران پس از سال‌ها وابستگی، واردات گازوئیل را تقریباً به صفر رساند. برای کاهش فشار بر بنزین، طرح‌هایی مثل تبدیل خودروها به دوگانه‌سوز (با رشد ۴۶ درصدی نسبت به دوره قبل)، توسعه زیرساخت‌های خودروهای برقی و نوسازی ناوگان فرسوده (که بیش از نیمی از خودروهای کشور را شامل می‌شود) در دستور کار قرار گرفت. همچنین برای جلوگیری از فشار مالی بر اقشار کم‌درآمد، قیمت بنزین سهمیه‌ای ثابت ماند، اما برای مصرف‌های غیرمتعارف، نرخ‌های بالاتری اعمال شد تا مردم به سمت جایگزین‌های بهینه‌تر سوق داده شوند. **نگاه به آینده و سند راهبردی** برنامه صنعت پالایش برای ماه‌های آینده بر ۶ محور اصلی استوار است: ۱. **افزایش تولید و کیفیت:** بهره‌برداری از پالایشگاه‌های «آتش جنوبی» و «مهر خلیج فارس» تا پایان سال و تکمیل طرح کیفی‌سازی بنزین در پالایشگاه تهران. ۲. **بهینه‌سازی مصرف:** تلاش برای نزولی کردن روند مصرف تمامی فرآورده‌ها. ۳. **توسعه زیرساخت:** احداث خطوط لوله‌ی جدید (مانند خط لوله یزد و فارس) و بازسازی انبارها. ۴. **سرمایه انسانی:** تربیت مدیران نسل جدید برای اداره صنعت. ۵. **فناوری:** همکاری با شرکت‌های دانش‌بنیان و ایجاد صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر. ۶. **توازن ذخایر:** ارتقای سطح ذخایر استراتژیک برای مقابله با شوک‌های احتمالی. در نهایت، در مورد هزینه‌های تأمین بنزین، تفاوت فاحشی میان قیمت عرضه و قیمت تمام‌شده وجود دارد. به عنوان مثال، هر لیتر بنزین وارداتی بیش از یک دلار هزینه دارد و در محاسبات مالی داخلی (با احتساب ارزش نفت خام و هزینه‌های پالایش و توزیع)، قیمت خرید هر لیتر بنزین از پالایشگاه‌ها در تیرماه جاری حدود ۸۰ هزار تومان برآورد شده است، هرچند که این رقم بسته به روش محاسبه می‌تواند متفاوت باشد.