آب رفتن ارزش یک میلیون تومان؛ گوشت قسطی می‌دهیم، اما کالابرگی نه!

**طرح کالابرگ الکترونیکی؛ از وعده جبران گرانی تا قفل شدن در بازار** طرح کالابرگ الکترونیکی که با هدف جبران قدرت خرید اقشار کم‌درآمد در پی حذف ارز ترجیحی اجرا شد، اکنون با مشکلات جدی در اجرا مواجه است. در حالی که پیامک‌های مربوط به شارژ این اعتبار برای سرپرستان خانوار ارسال می‌شود، اما بسیاری از فروشگاه‌ها از پذیرش آن سر باز می‌زنند. این وضعیت ناشی از دو عامل اصلی است: اول، ارزش ناچیز اعتبار کالابرگ در برابر افزایش سرسام‌آور قیمت کالاهای اساسی مانند گوشت، مرغ، لبنیات و حبوبات که باعث شده این اعتبار عملاً بی‌اثر شود. دوم، تاخیرهای طولانی‌مدت دولت در تسویه حساب با فروشگاه‌ها، که منجر به خروج گسترده آنها از این طرح شده است. **وام اجباری به کاسبان خرد؛ کارت‌خوان‌هایی که به روی کالابرگ بسته می‌شوند** بررسی‌های میدانی در شهرهای مختلف نشان می‌دهد که تاخیر دولت در پرداخت مطالبات فروشگاه‌ها که قرار بود ظرف چند روز انجام شود، اکنون به دو تا سه ماه رسیده است. این تاخیرها، کاسبان خرد را که برای تامین موجودی خود به نقدینگی نیاز دارند، در وضعیت دشواری قرار داده است. فروش کالا از طریق کالابرگ عملاً به معنای ارائه وام بدون بهره به دولت است، که بسیاری از فروشندگان دیگر حاضر به پذیرش آن نیستند و ترجیح می‌دهند دستگاه‌های کارت‌خوان خود را به روی این طرح ببندند. **قربانیان اصلی: کارگران و بازنشستگان** در این میان، کارگران و بازنشستگان که به دلیل عقب ماندن دستمزدها از تورم، بیش از پیش به اعتبار کالابرگ وابسته شده‌اند، بیشترین آسیب را می‌بینند. در بسیاری از شهرستان‌ها، خروج فروشگاه‌ها از طرح کالابرگ، این خانوارها را در تنگنا قرار داده است. آنها یا مجبورند قید کالابرگ را بزنند و به خرید نسیه و قسطی روی بیاورند، یا برای جلوگیری از سوخت شدن اعتبارشان، کالاهای غیرضروری را به اجبار خریداری کنند. **روایت یک بازنشسته: از گوشت میلیونی تا وابستگی به کالابرگ** یک بازنشسته در شاهرود از وضعیت معیشت خود می‌گوید که چگونه در ابتدا نیازی به کالابرگ نداشته، اما با افزایش ناگهانی قیمت گوشت به دو میلیون تومان برای هر کیلوگرم و مرغ به حدود چهارصد هزار تومان، وابستگی شدیدی به این اعتبار پیدا کرده است. با وجود دریافت حقوق ۳۸ میلیون تومانی، او همچنان به کالابرگ محتاج است. **فقط دو فروشگاه در شاهرود کالابرگ قبول می‌کنند!** این بازنشسته با اشاره به اینکه قبلاً همه فروشگاه‌ها کالابرگ قبول می‌کردند، اما اکنون تنها دو فروشگاه در کل شاهرود حاضر به پذیرش آن هستند، می‌گوید: "اعتبار چهار میلیون تومانی ما که قبلاً با آن دو کیلو گوشت می‌گرفتیم، الان کفاف نمی‌دهد." او همچنین تجربه کرده است که فروشندگان گوشت، حاضر به فروش با کالابرگ نیستند، اما آن را به صورت قسطی می‌فروشند، چرا که دولت بدهی معوقه زیادی به آنها دارد. **چرایی بحران: دولت از جیب کسبه خرد هزینه می‌کند** یک فعال کارگری، ریشه این بحران را در عدم تسویه حساب به موقع دولت با کسبه خرد و انتقال بار مالی طرح به آنها می‌داند. او توضیح می‌دهد که در شرایط تورمی، فروش کالا با کالابرگ به ضرر مغازه‌داران است، زیرا پولی که از دولت دریافت می‌کنند، دیگر توان خرید همان کالا را به قیمت روز ندارد و سرمایه در گردش آنها از بین می‌رود. **توقف مقطعی پذیرش کالابرگ در فروشگاه‌های شهرداری تهران** این فعال کارگری همچنین به طولانی شدن زمان تسویه حساب‌ها اشاره می‌کند و می‌گوید که حتی فروشگاه‌های وابسته به شهرداری تهران نیز در مرداد و شهریورماه، فروش از طریق کالابرگ را متوقف کرده بودند. **پشت پرده کسری نقدینگی دولت: جهش ۵۰ درصدی ارز نیمایی و پیش‌خور کردن بودجه** دلایل کسری نقدینگی دولت برای تامین اعتبار کالابرگ، در سیاست‌های ارزی و بودجه‌ای ریشه دارد. با افزایش نرخ ارز نیمایی بیش از ۵۰ درصد، دولت با محدودیت‌های صادراتی و استقراض از بانک مرکزی روبرو شده است. این وضعیت منجر به عقب‌ماندگی دولت از برنامه و مجبور شدن به پیش‌خور کردن بودجه می‌شود. **شاخص‌های عجیب برای حذف یارانه‌بگیران** علاوه بر مشکلات تسویه حساب، مبلغ کالابرگ نیز در برابر تورم بی‌ارزش شده است. همچنین، دولت با تعیین شاخص‌های عجیب مانند داشتن دو خودروی داخلی، بخشی از جامعه را از دریافت افزایش اعتبار محروم می‌کند. **معیشت مردم نباید فراموش شود** در پایان، این فعال کارگری تاکید می‌کند که معیشت مردم باید در اولویت‌بندی‌های بودجه‌ای قرار گیرد و با ایجاد شفافیت در بخش‌های مالی و اقتصادی، می‌توان جلوی بی‌نظمی‌ها و قانون‌گریزی‌ها را گرفت. منبع: آفتاب نیوز