زمین گیری ۴۱ فروند هواپیمای «ام دی» همزمان با تشدید تحریم‌ها

حدود ۴۰ درصد از ناوگان هواپیمایی کشور، شامل ۴۱ فروند هواپیمای MD، به دلیل چالش‌های فنی و تحریم‌ها از چرخه عملیاتی خارج شده است. این اقدام که توسط سازمان هواپیمایی کشوری صورت گرفته، علاوه بر کاهش قابل توجه ظرفیت حمل‌ونقل هوایی، اشتغال مستقیم حدود ۵ هزار نفر را نیز در معرض خطر قرار داده است. این مسئله در حالی رخ می‌دهد که صنعت هوانوردی ایران سال‌هاست با محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها، دشواری در تأمین قطعات و افزایش هزینه‌های عملیاتی دست و پنجه نرم می‌کند. در حال حاضر ۳۰ شرکت هواپیمایی داخلی در حوزه جابجایی مسافر فعال هستند و ناوگان هوایی کشور نیز در جنگ‌های اخیر خساراتی را متحمل شده است. ریشه اصلی زمینگیر شدن هواپیماهای MD به موتورهای Pratt & Whitney JT۸D-۲۰۰ بازمی‌گردد. سازمان هواپیمایی فدرال آمریکا (FAA) در سال ۲۰۲۱، بر اساس گزارش‌هایی مبنی بر شکست پره‌های توربین و وقوع حوادث ناگوار، الزامات سخت‌گیرانه‌تری را برای بازرسی و تعویض پره‌های مراحل سوم و چهارم این موتورها تعیین کرد. این دستورالعمل، که بر اساس بولتن‌های فنی شرکت سازنده موتور تدوین شده، با هدف جلوگیری از حوادث احتمالی حین پرواز صادر گردیده است. این الزام برای تعویض پره‌ها سابقه دارد؛ چرا که در سال ۲۰۱۱ نیز دستورالعملی مشابه صادر شده بود. در سال ۲۰۱۹ نیز، شرکت Pratt & Whitney روشی جایگزین برای اجرای این الزامات را به FAA پیشنهاد داد که مورد تأیید قرار گرفت. اما در شرایط فعلی، تأمین قطعات مورد نیاز موتورهای MD به یکی از معضلات اصلی شرکت‌های هواپیمایی تبدیل شده است. با توقف تولید این قطعات توسط سازنده اصلی، شرکت‌هایی در چین به تولید آن‌ها پرداخته‌اند. در داخل کشور نیز شرکت مپنا اقدام به تولید این قطعات کرده، اما این محصولات هنوز موفق به دریافت تأییدیه لازم از سوی سازمان هواپیمایی کشوری نشده‌اند. نکته حائز اهمیت این است که الزام به تعویض پره‌ها به معنای از دست رفتن فوری قابلیت پروازی موتور نیست. مقررات فنی، بازرسی‌های دوره‌ای و تعیین فواصل مشخص برای تعویض را در نظر گرفته‌اند. بر اساس مستندات فنی، امکان ادامه بهره‌برداری از این موتورها تا دسامبر ۲۰۲۷، در چارچوب الزامات و بازرسی‌های تعیین شده، وجود دارد. در ناوگان هوایی ایران در مجموع ۵۵ فروند هواپیمای MD متعلق به ۱۲ شرکت هواپیمایی فعال هستند که بخش عمده‌ای از آن‌ها در شرکت‌های آتا، کیش‌ایر و زاگرس مشغول به کارند. زمینگیر شدن ۴۱ فروند از این هواپیماها در شرایطی رخ داده که صنعت هوانوردی کشور با محدودیت‌های جدی روبرو است و این وضعیت می‌تواند به کاهش ظرفیت حمل‌ونقل مسافر و تأثیر منفی بر اشتغال در این صنعت منجر شود. منبع: آفتاب نیوز