اینترنت استارلینک واقعیت دارد یا سراب است؟

به گزارش ایران اکونومیست؛ در این مقاله از گجت نیوز، تمام حقایق، هزینه‌های پنهان، قوانین جدید و تکنولوژی‌های آینده استارلینک را زیر ذره‌بین برده‌ایم تا یک‌بار برای همیشه پرونده این شایعات را ببندیم.

فهرست مطالب

۱. آیا اینترنت استارلینک در ایران رایگان شده است؟

۲. هزینه‌های واقعی استارلینک چقدر است؟

۳. خط قرمز قانون؛ جرم‌انگاری استفاده از استارلینک

۴. اینترنت ماهواره‌ای مستقیم روی گوشی (Direct to Cell)؛ رویا یا واقعیت؟

۱. آیا اینترنت استارلینک در ایران رایگان شده است؟

پاسخ کوتاه: خیر، اما با یک تبصره.

ماجرا از آنجا شروع شد که ایلان ماسک (مالک اسپیس ایکس) در پاسخ به توییت‌های کاربران ایرانی و برخی مقامات آمریکایی، اعلام کرد که استارلینک را برای ایران فعال کرده است. اما این “فعال‌سازی” به معنای رایگان بودن خدمات برای همه نیست.

واقعیت ماجرا: شرکت اسپیس ایکس در برخی بازه های زمانی خاص و بحرانی، هزینه اشتراک ماهانه (Subscription) را برای ترمینال‌های فعال در ایران حذف کرده بود تا کاربران بتوانند بدون پرداخت آبونمان ماهانه وصل شوند.

هزینه اصلی: حتی اگر اشتراک ماهانه رایگان باشد، شما همچنان باید تجهیزات سخت‌افزاری (دیش و روتر) را تهیه کنید. این تجهیزات رایگان نیستند و باید از بازار آزاد (که عمدتاً قاچاق است) خریداری شوند.

بنابراین، عبارت “اینترنت رایگان” گمراه‌کننده است؛ زیرا مانع اصلی، یعنی خرید دیش چند ده میلیونی، همچنان پابرجاست.

۲. هزینه‌های واقعی استارلینک چقدر است؟

حتی اگر فرض کنیم اشتراک ماهانه را نپردازید (که همیشگی نیست و ممکن است قطع شود)، هزینه‌های راه‌اندازی استارلینک در ایران سرسام‌آور است:

قیمت تجهیزات (دیش): قیمت رسمی دیش استاندارد حدود ۵۹۹ دلار است. اما در بازار ایران به دلیل ریسک قاچاق، دلالان این تجهیزات را با قیمت‌هایی بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان می‌فروشند.

اشتراک ماهانه: هزینه استاندارد سرویس جهانی (Global Roaming) که در ایران کار می‌کند، حدود ۱۰۰ تا ۱۲۰ دلار در ماه است. اگر طرح‌های رایگان اسپیس ایکس قطع شود، کاربر باید ماهانه حدود ۶ تا ۷ میلیون تومان هزینه اشتراک بپردازد.

هزینه نصب: اگر خودتان فنی نباشید، هزینه نصب و راه‌اندازی توسط نصاب‌ها نیز به این مبلغ اضافه می‌شود.

نتیجه: استارلینک یک سرویس لوکس و گران‌قیمت است.

۳. خط قرمز قانون؛ جرم‌انگاری استفاده از استارلینک

قانون جدید ممنوعیت فروش و استفاده از اینترنت ماهواره‌ای و تجهیزات استارلینک در ایران

استفاده از تجهیزات ماهواره‌ای بدون مجوز در ایران همواره چالش‌برانگیز بوده است، اما قوانین جدید صراحت بیشتری دارند. طبق گزارش‌های منتشر شده در گجت نیوز، نهادهای نظارتی و مجلس شورای اسلامی قوانین سخت‌گیرانه‌ای را برای مقابله با اینترنت ماهواره‌ای غیرمجاز وضع کرده‌اند.

جرم‌انگاری: خرید، فروش، نصب و استفاده از تجهیزات استارلینک جرم محسوب می‌شود.

مجازات‌ها: قانون‌گذار برای متخلفان جریمه‌های نقدی سنگین و حتی حبس در نظر گرفته است. همچنین تجهیزات کشف‌شده توقیف خواهند شد.

برخورد با فروشندگان: تمرکز اصلی نهادهای امنیتی بر شبکه قاچاق و توزیع‌کنندگان این تجهیزات است.

بنابراین، استفاده از این سرویس علاوه بر هزینه‌های مالی، ریسک‌های حقوقی و قضایی جدی را نیز به همراه دارد.

۴. اینترنت ماهواره‌ای مستقیم روی گوشی (Direct to Cell)؛ رویا یا واقعیت؟

یکی از جذاب‌ترین شایعات اخیر این است: “با گوشی‌های معمولی و بدون نیاز به دیش به استارلینک وصل شوید!” این ادعا ترکیبی از واقعیت و اغراق است.

تکنولوژی Direct to Cell چیست؟ اسپیس ایکس با همکاری اپراتورهایی مثل T-Mobile آمریکا، ماهواره‌های جدیدی را پرتاب کرده که می‌توانند مستقیماً با گوشی‌های LTE (4G) موجود ارتباط برقرار کنند.

وضعیت فعلی: این سرویس هنوز در مراحل اولیه آزمایشی است و پهنای باند آن بسیار محدود است (در حد ارسال پیامک یا تماس صوتی کوتاه در نقاط کور، نه اینترنت پرسرعت برای اینستاگرام و یوتیوب).

آیا در ایران کار می‌کند؟ خیر. این سرویس نیاز به قرارداد رومینگ بین اپراتورهای داخلی (همراه اول/ایرانسل) با استارلینک دارد که با توجه به شرایط تحریمی و قانونی، عملاً غیرممکن است.

نتیجه: در حال حاضر، هیچ گوشی موبایلی نمی‌تواند بدون دیش و تجهیزات جانبی، اینترنت پرسرعت استارلینک را دریافت کند. فریب تبلیغات کلاهبرداران را نخورید.

جمع‌بندی نهایی

استارلینک یک تکنولوژی انقلابی است، اما برای کاربر ایرانی “رایگان” و “بی‌دردسر” نیست.

رایگان نیست: هزینه دیش چند ده میلیونی دارد.

قانونی نیست: استفاده از آن جرم و دارای مجازات است.

بدون دیش نیست: اتصال مستقیم با گوشی فعلاً برای اینترنت پرسرعت در دسترس نیست.

مراقب کلاهبردارانی باشید که با وعده “نرم‌افزار استارلینک” یا “سیم‌کارت استارلینک”، قصد خالی کردن جیب شما را دارند. تنها راه اتصال واقعی، داشتن دیش فیزیکی است که آن هم با چالش‌های فراوانی همراه است.