شورایعالی امنیت ملی اعلام کرد
توافق ايران و 1+5 برای مذاکره در استانبول
دور دوم مذاکرات پس از تعیین زمان آن در بغداد برگزارخواهد شد
صالحی: هیچ شرطی قبل از مذاکره با 1+5 پذیرفته نخواهد شد
دنیای اقتصاد-: سرانجام پس از یک هفته گمانهزنی درباره تغییر محل برگزاری مذاکرات ایران و 1+5، نمایندگان طرفین توافق کردند که دور اول مذاكرات هستهای 26 فروردین ماه سال جاری (شنبه آينده) در استانبول و دور دوم اين مذاكرات در بغداد برگزار شود. بر اساس این توافق، زمان برگزاری دور دوم مذاکرات نیز در جریان نشست استانبول تعیین و در پایان آن اعلام خواهد شد.البته همزمان با گمانهزنیها درباره مکان مذاکرات هستهای، دولت آمریکا و برخی از رسانههای این کشور تلاش کردند تا با طرح برخی درخواستها مبنی بر اینکه تهران باید غنی سازی 20 درصد را تعلیق کرده و سایت غنی سازی فردو را تعطیل کند، دستور جلسه مذاکرات یادشده را تعیین کنند. مقامات تهران اما چنین درخواستهایی را غیر منطقی خواند و اعلام کردند که هیچ شرطی قبل از مذاکره با 1+5 پذیرفته نخواهد شد.
دیروز دبيرخانه شوراي عالي امنيت ملي چند ساعت پس از اظهارات سخنگوی کاترین اشتون، نماینده 1+5 در مذاکرات با ایران اعلام كرد: به دنبال انجام چندين دور مذاكرات فشرده ميان معاونان سعید جليلي و كاترين اشتون، دو طرف با برگزاري دور نخست گفتوگوها در روز شنبه 26 فروردين ماه در استانبول و انجام دور بعدي آن در بغداد موافقت كردند. همچنين قرار شد زمان برگزاري گفتوگوها در بغداد در پايان گفتوگوهاي استانبول اعلام شود.
سخنگوي اشتون نیز دیروز صبح اعلام كرده بود كه مذاكرات 1+5 با ايران روز 14 آوريل (26 فروردين) در استانبول برگزار خواهد شد.
به گزارش ايسنا، خبرگزاري فرانسه روز دوشنبه به نقل از مايكل مان، سخنگوي كاترين اشتون، رييس سياست خارجي اتحاديه اروپا و نماینده 1+5 در مذاکرات هستهای گزارش داد: ما توافق كردهايم گفتوگوها را در استانبول در تاريخ 14 آوريل برگزار كنيم. وي ادامه داد: امیدواریم که این نخستین دور از گفتوگوها، فضایی سازنده را برای پیشرفتي ملموس فراهم کند.
هیچ پيششرطی پذیرفته نمی شود
علیاکبر صالحی، وزیر خارجه در واکنش به برخی اخبار منتشر شده در رسانههای غربی مبنی بر اینکه 1+5 در مذاکرات آتی با ایران شروطی را مطرح خواهد کرد، گفت: موارد مطرح شده تنها موضوعات رسانهای است و ما نمیتوانیم مبنای قضاوت خودمان را مسائل منعکس شده در رسانهها قرار دهیم.
وزیر خارجه در گفتوگو با سایت خبری خانه ملت (وابسته به مجلس شورای اسلامی) ادامه داد: گذاشتن هر شرط و شروطی قبل از نشست یعنی نتیجهگیری قبل از مذاکره که کاملا بیمعنا است و هیچ یک از طرفین شروطی را که قبل از مذاکره گذاشته میشود، نخواهد پذیرفت.
وی با بیان اینکه گروه مذاکرهکننده ایران بدون توجه به این اخبار و با قدرت و عزتمندی در نشست شرکت کرده و مواضع جمهوری اسلامی را با قاطعیت مطرح میکند، گفت: ما در این نشست نظراتی داریم و 1+5 نیز نظرات خود را دارد، اما باید به مشترکاتی دست یابیم.
فقط گمانه زنی رسانه ای است
در همین حال، علاءالدین بروجردی، رییس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با بیان اینکه 1+5 برای دور جدید مذاکرات هیچ پیششرطی را اعلام نکرده است، گفت: گذاشتن پیش شرط در مذاکرات از سوی غرب بیشتر گمانهزنی رسانهای است.
بروجردی افزود: با توجه به اینکه در نامه کاترین اشتون مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هیچ پیش شرطی برای ادامه مذاکرات گذاشته نشده بود و در تماس تلفنی که اشتون با دبیر شورای عالی امنیت ملی کشور داشت هیچ اشارهای به این موضوع نشده است، به نظر می رسد این اخبار تنها گمانهزنی رسانهای باشد.
درخواست آمریکایی ها چه بود؟
همان گونه که صالحی و بروجردی گفتهاند، مقامات آمریکایی یا سایر کشورهای دیگر تاکنون هیچ پیش شرطی را به طور رسمی برای مذاکرات آتی درخواست و اعلام نکردهاند. با وجود این، هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا نهم فروردین ماه سال جاری در حاشیه نشست موسوم به دوستان مردم سوریه در استانبول در یک کنفرانس مطبوعاتی گفته بود: «اگر ایران میخواهد غیرنظامی بودن برنامه هستهای خود را ثابت کند، باید بخشی از اورانیوم غنی شده خود را در ازای دریافت سوخت برای رآکتورهای تحقیقاتی خود [به خارج از این کشور] منتقل کند.»
هیلاری کلینتون با اشاره به بیانات مقام معظم رهبری مبنی بر اینکه تسلیحات کشتار جمعی از دید مذهبی ممنوع و مخالف اسلام است، اظهار کرده بود: ما درباره چگونگی ترجمه یک «باور بیان شده» به «طرحی عملی»، با مقامات ایرانی بحث خواهیم کرد. وی افزوده بود: این یک باور انتزاعی و غیرقابل لمس نیست؛ بلکه یک سیاست دولتی است و سیاست دولتی را نیز ميتوان از روشهای مختلفی به تصویر کشید؛ جامعه بینالمللی در حال حاضر ميخواهد شاهد اقدامات ایران در رابطه با این باور بیان شده باشد.
وزیر خارجه آمریکا در توضیح بخشی از اقدامات ایران برای اثبات این باور، به باز شدن تاسیسات هستهای ایران به روی بازرسان بینالمللی و ارسال بخشی از اورانیوم غنی شده ایران در عوض دریافت سوخت برای رآکتورهای تحقیقاتی تهران اشاره کرده بود.
شنبه هفته جاری نیز روزنامه نيويورك تايمز در گزارشي مشابه سخنان هیلاری کلینتون نوشته بود: غرب در مذاکرات آتی ایران و 1+5 ، درخواست «تعطيلي فوري و برچيدن نهايي تاسيسات هستهاي زيرزميني ايران در نزديكي قم (فردو)» را خواستار خواهد شد.
روزنامه آمریکایی نيويوركتايمز به نقل از ديپلماتهاي آمريكايي و اروپايي گزارش داده بود كه اين متحدان به علاوه در مذاكرات آتي با ايران خواستار توقف توليد سوخت هستهاي و انتقال ذخاير موجود اين سوخت به خارج از ايران خواهند شد. اين روزنامه همچنین به نقل از يك مقام عاليرتبه دولتي در کشورهای طرف مذاکره با ایران، نوشته بود: هيچ نظري نداريم كه واكنش ايرانيها چه خواهد بود. احتمالا تا بعد از اولين نشست نخواهيم فهميد كه چه خواهد شد.
فریدون عباسی، رييس سازمان انرژي اتمي اما در واکنشی فوری به درخواست احتمالی تعليق توليد اورانيوم با غناي 20 درصد و نيز تعليق كار در سايت فردو از سوی گروه 1+5 در مذاکرات آتی با ایران، این درخواست را «غیرمنطقی» خوانده و تصريح كرده است: «ما هيچ توجيهي براي چنين درخواستي از سوي كشورهاي 1+5 نميبينيم.»
وی در عين حال گفته است: «ما پيشبيني كرديم وقتي به مقدار كافي سوخت تا غناي 20 درصد توليد شد، آن را متوقف كنيم و پس از آن تجهيزات مربوط به توليد سوخت تا غناي 20 درصد را تبديل به توليد سوخت با غناي 5/3 درصد ميكنيم، طراحي سيستمهاي جديد ما اين قابليت را در خود دارند.»
عباسی تاكيد كرده است: خواست كشورهاي 1+5 در رابطه با تعليق فعاليتهاي سايت فردو غيرمنطقي است. سايت فردو هيچ فرقي با سايت نطنز ندارد، هر دو براي انجام غنيسازي اورانيوم طراحي شدهاند و هر دو در زيرزمين قرار دارند. تا به حال سوخت تا غناي 20 درصد در نطنز توليد ميشد؛ اما با توجه به اينكه آزمايشگاه طراحي شده براي توليد سوخت تا غناي 20 درصد را براي كار ديگري نياز داشتيم، انجام اين كار را به سايت فردو منتقل كرديم. از نظر من به لحاظ مكاني اين دو سايت هيچ تفاوتي با هم ندارند.
عباسي اظهار كرده است: وقتي يك سايت هستهاي در زيرزمين قرار ميگيرد، به خاطر تحريمها و تهديد به حملهاي است كه از سوي برخي كشورها صورت ميگيرد. متاسفانه برخي كشورها كه در ميان كشورهاي عضو 1+5 هم هستند و سابقه جنگافروزي دارند، دست به تهديد ميزنند. اگر تهديد نكنند و تعهد دهند كه حملهاي صورت نميگيرد، ديگر لزومي ندارد كشورها تاسيساتشان را در زيرزمين بسازند. آنها بايد رفتار و ادبياتشان را تغيير دهند.
رييس سازمان انرژي اتمي افزوده است: ما معتقديم برنامه هستهاي ايران مشكل خاصي ندارد. همين كه حاضر شديم با آژانس گفتوگو كنيم بزرگترين امتياز براي آنها است.
امیدواری به نتیجه مذاکرات
در همین حال، صالحی در بخش دیگری از مصاحبه خود با سایت خبری خانه ملت با اظهار امیدواری به اینکه نشست هفته آينده در استانبول نسبت به نشستهای گذشته نتایج مثبتی داشته باشد، گفت: امیدوارم در مذاکره آتی یک قدم رو به جلو برداشته شود. این عضو هیات دولت افزود: امیدواریم 1+5 صادقانه پای میز مذاکره بنشیند و ما نیز با نیت صادقانه تلاش میکنیم هر دو طرف به صورت برد-برد به نتیجه مرضیالطرفین برسند تا هم جمهوری اسلامی ایران به حق و حقوق خود دست یابد و هم نگرانی گروه 1+5 از آنچه تاکنون اعلام کرده برطرف شود.