اجراي طرح تفصيلي آغاز شد؟ اداره پايتخت با سند دائمي

رونمايي از وعده «اداره پايتخت با سند جديد از ابتداي91»
اجراي «نيم‌بند» طرح ‌تفصيلي ‌تهران
قاليباف: ضرورتي براي قرارگرفتن جزئيات طرح روي سايت شهرداري وجود ندارد
دفاتر خدمات الكترونيك از اجراي طرح اظهار بي‌خبري مي‌كنند
دسترسي به جزئيات طرح‌تفصيلي فعلا ممنوع اعلام شده است
گروه مسكن- بهشاد بهرامي: اجراي طرح تفصيلي تهران به صورت «نيم‌بند» آغاز شد و برخلاف آنچه پيش‌تر از زبان مديريت شهري درباره «اغناي اطلاعاتي پايتخت‌نشينان همزمان با اجراي طرح تفصيلي» مطرح شده بود، هم‌اكنون دسترسي عمومي به جزئيات اسناد مكتوب طرح تفصيلي مسدود است و به جز نمايش يكسري كدهاي رقومي در لينك طرح تفصيلي در سايت شهرداري ‌تهران، امكان اطلاع از تحولاتي كه قرار است با اجراي اين طرح در كلان‌شهر تهران اتفاق بيفتد، عملا وجود ندارد.
فعاليت‌هاي ساختماني و تصميم‌گيري‌هاي شهري در تهران مطابق آنچه روز گذشته محمدباقر قاليباف اعلام كرد از ششم فروردين‌ منوط شده به رعايت مفاد طرح تفصيلي تهران، اما پيگيري‌هاي «دنياي‌اقتصاد» از برخي دفاتر خدمات الكترونيك در سطح شهر تهران طي دو روز اخير نشان داد اين طرح هنوز ملاك‌ عمل دفاتري كه به نمايندگي از شهرداري‌هاي مناطق، مجوزهاي ساختماني صادر مي‌كنند، قرار نگرفته است.
ما كه خبر نداريم
آن دسته از دفاتر خدمات الكترونيك شهر كه در اين باره پاسخگوي «دنياي‌اقتصاد» بودند اعلام كردند كه هنوز ابلاغيه‌ رسمي از طرف شهرداري بابت اجراي طرح تفصيلي دريافت نكرده‌اند و كماكان به شكل قبل براي متقاضيان ساخت‌وساز، مجوز صادر مي‌كنند.
در طرح تفصيلي تهران براي هر منطقه از مناطق 22گانه، 4 پهنه مسكوني، تجاري، مختلط و فضاي‌سبز پيش‌بيني شده و در هر يك از اين پهنه‌ها، چندين ارتفاع مختلف براي ساخت‌وساز درنظر گرفته شده است كه همه اين طبقه‌بندي‌ها در طرح تفصيلي براساس يكسري كدهاي سه رقمي روي نقشه شهر تهران و همچنين رنگ‌بندي محله‌ها براساس هر يك از پهنه‌ها، مشخص شده است.
نقشه گنگ
مطابق وعده‌‌هاي سال گذشته مديريت شهري قرار بود جزئيات اين طبقه‌بندي و نقشه طرح تفصيلي تهران همزمان با اجراي طرح، از طريق سايت شهرداري منتشر و اطلاع‌رساني شود، اما هم‌اكنون در سايت شهرداري، هر شهروند مي‌تواند با ورود شماره بلوك خود، فقط از موقعيت ملك خود آن هم به صورت كد‌ سه‌رقمي مطلع شود، بدون آنكه متوجه شود اين كد چه معني و مفهوم خاصي مي‌دهد.
روز 14 فروردين برخي‌ رسانه‌ها به نقل از مديران شهرداري‌تهران نوشتند طرح تفصيلي تهران از يك فروردين در تهران به اجرا درآمده است، اما ديروز محمد باقر قاليباف شهردار تهران به صورت ناگهاني در مصاحبه‌اي با خبرگزاري نزديك به شهرداري، گفت: «از 6 فروردین‌ماه تمامی ‌دفاتر الکترونیکی و معاونت‌های شهرسازی در مناطق بر اساس طرح تفصیلی پروانه صادر می‌کنند.»
قاليباف در گفت‌وگو با خبرگزاري‌مهر زمان رونمايي رسمي از طرح تفصيلي را اول ارديبهشت عنوان كرد و افزود: «ضرورتي براي قرار گرفتن جزئيات طرح تفصيلي روي سايت شهرداري وجود ندارد، اما شهروندان مي‌توانند از اول ارديبهشت‌ماه در خصوص جزئيات محله و پلاك خود از طريق همين سايت اطلاعات لازم را كسب كنند.»به گزارش «دنياي‌اقتصاد» با آنچه مسوولان دفاتر خدمات الكترونيك عنوان مي‌كنند از يك‌سو و ادعايي كه مديران شهري درباره آغاز اجراي طرح تفصيلي از 6 فروردين دارند از سوي ديگر، پيش‌بيني مي‌شود در روزهاي آينده، سردرگمي نسبت به محتواي اين طرح در بين مردم تهران به اوج برسد.
در حال حاضر وعده شهردار تهران برای اجرایی شدن طرح تفصیلی جدید از آغاز سال 91 عملیاتی شده این در حالی است که هنوز برخی دفاتر خدمات الکترونیک شهر به عنوان بازوهای اجرایی طرح از جزئیات و نحوه اجرای طرح اطلاع چندان دقیقی ندارند.در هفته‌های منتهی به پایان سال 90 با اعلام خبر اجرای طرح تفصیلی جدید تهران از اول فروردین ماه سال 91، تکاپوی جدیدی در پایتخت برای تشکیل پرونده و دریافت پروانه ساخت‌وساز شکل گرفت، به طوری که در مدتی کوتاه آمار دریافت مجوز تخریب و نوسازی شهر تهران چنان افزایش پیدا کرد که درآمد حاصل از این محل با شش ماه قبل آن برابری می‌کرد.
گرچه اجرایی شدن طرح تفصیلی جدید در ششم فروردین ماه تنها با اضافه شدن ورودی جدیدی در سایت اطلاع رسانی شهرداری تهران کلید خورد، اما با گذشت 10 روز از اجرای طرح تفصیلی هنوز نشانه‌ای از عملیاتی شدن طرح در دفاتر خدمات الکترونیک دیده نمی‌شود.
«ابهام» مهم ترین ضعف طرح تفصیلی
«فعلا تشکیل پرونده نداریم»، «هنوز نامه ای برای اجرای طرح جدید به ما ابلاغ نشده»، «تغییرات جدیدی رخ نداده» این جملات پاسخ‌های مدیران برخی از دفاتر خدمات الکترونیک شهر تهران در برابر چگونگی تشکیل پرونده و ضوابط جدید با اجرای طرح تفصیلی جدید تهران است. سوالی که در اغلب موارد به اعتراض برخی از مدیران دفاتر در رابطه با اطلاع‌رسانی و چگونگی اجرای طرح منجر می‌شود.
برخی از این مدیران معتقدند که اجرای طرح تفصیلی همزمان با شروع سال 91 صحت ندارد و بیشتر در راستای افزایش آمار تخریب و نوسازی در اواخر سال گذشته بوده است، چرا که در این زمینه هنوز نامه یا ابلاغ جدیدی به هیچ یک از دفاتر نرسیده است، اما برخی دیگر تغییرات در معاونت معماری و شهرسازی شهرداری تهران را در واپسین روزهای سال گذشته به علاوه تغییر برخی از قوانین اجرای آن همچون اختیارات بیشتر به شهرداری‌های مناطق در تعداد طبقات نشانه‌ای بر جدیت اجرای طرح تفصیلی قلمداد می‌کنند. با این وجود ابهام در چگونگی تشکیل پرونده در چند روز گذشته یکی از ضعف‌های عمده اجرای این طرح عنوان می‌شود.
اما در سوی دیگر میدان گرچه مدیران شهرداری طرح تفصیلی جدید تهران را به عنوان پاسخگوی جدید حاضر در دفاتر خدمات الکترونیک می‌دانند، اما آگاهی از جزئیات طرح تفصیلی را جزو ملزومات اجرایی دفاتر خدمات الکترونیک نمی‌دانند و معتقدند کار طرح تفصیلی جزو وظایف حاکمیتی مناطق است که به کلی این دفاتر را از کارهای بعد از تشکیل پرونده مبرا می‌کند.البته گفته‌های مدیران شهری در حالی است که تا پیش از اجرای طرح تاکید بر الکترونیکی شدن تمامی‌مراحل دریافت مجوز ساخت وساز و دسترسی آسان تمامی‌شهروندان به جزئیات طرح از طریق سایت اطلاع‌رسانی شهرداری تهران بود.
دفاتر خدمات سرگردان در اجرا شدن یا نشدن
در این راستا مدیر یکی از دفاتر خدمات الکترونیک به «دنیای اقتصاد» گفت: در چند روز گذشته خبر اجرایی شدن طرح تفصیلی جدید را از رسانه‌ها شنیده‌ایم، حتی برخی از روزها سیستم‌ها با قطعی همراه بوده‌اند اما هنوز نامه یا ابلاغیه‌ای جدید در مورد تغییرات سیستم از طرح تفصیلی قدیم به طرح تفصیلی جدید به دست ما نرسیده است.
او افزود: البته گفته می‌شود اجرای این طرح شوک جدی را به بازار ساخت‌وساز وارد خواهد کرد، به همین دلیل باید مقدمه‌ای برای اجرای آن وجود داشته باشد، اما در این زمینه حتی کلاس آموزشی یا کارگاه عملی برای آشنایی با قوانین جدید برای ما نگذاشته‌اند.
یکی دیگر از مدیران دفاتر خدمات الکترونیک شهر تهران در پاسخ به این سوال که در چند روز گذشته برای تشکیل پرونده بر مبنای طرح تفصیلی قدیم عمل کرده‌اند یا جدید اظهار کرد: در چند روز گذشته پرونده جدیدی را تشکیل نداده‌ایم، چون هیچ چیز معلوم نیست و هنوز نمی‌دانیم که می‌توانیم بر مبنای طرح قدیم عمل کنیم یا نه.
او ادامه داد: اگر هم بخواهیم بر مبنای طرح تفصیلی جدید عمل کنیم چیزی در مورد آن نمی‌دانیم.
طرح تفصیلی در دست بدنه حاکمیتی شهرداری
با وجود سرگردانی مسوولان دفاتر خدمات الکترونیک از نحوه اجرایی شدن طرح تفصیلی جدید محمدباقر دشتگردی مدیر عامل موسسه فن‌آوران شهر به «دنیای اقتصاد» اظهار کرد: طرح تفصیلی جدید تهران از ششم فروردین ماه در تمامی‌دفاتر خدمات الکترونیک اجرایی شد و تمامی ‌دفاتر بر مبنای طرح جدید پاسخگوی شهروندان بوده‌اند.
دشتگردی در مورد نحوه عملکرد دفاتر در چند روز اخیر گفت: دریافت مجوز در دفاتر براساس تصمیم شهرداری تهران در دو شاخه قرار می‌گیرد. در شاخه اول کسانی قرار دارند که از قبل تشکیل پرونده داده‌اند، این افراد براساس طرح تفصیلی قدیم پیش خواهند رفت.اما پرونده‌هایی که از ششم فروردین ماه سال‌جاری به بعد تشکیل می‌شوند بر مبنای طرح تفصیلی جدید خواهند بود.
او در عین حال به اجرای طرح تفصیلی در همه مناطق شهرداری تهران اشاره کرد و ادامه داد: دفاتر خدمات الکترونیک به نحوه اجرای طرح تفصیلی کاری ندارند، چون کار طرح تفصیلی جزو وظایف حاکمیتی مناطق است.
او افزود: این روند به این معنا است که کار تشکیل پرونده و بازدید بر عهده دفاتر خدمات الکترونیک است، اما از این مرحله به بعد پرونده برای بررسی، کنترل نقشه و شناسایی تخلفات به شهرداری منطقه خواهد رفت و در آنجا براساس طرح تفصیلی جدید تعداد طبقات مجوز خواهند گرفت.او در خصوص نحوه اطلاع‌رسانی و دسترسی شهروندان و مدیران دفاتر خدمات الکترونیک به جزئیات طرح تفصیلی اظهار کرد: به مرور اطلاعات روی سایت منتشر خواهد شد.
دشتگردی در پاسخ به این سوال که اجرای طرح در چند روز گذشته چه بازتابی در میان متقاضیان دریافت مجوز ساخت وساز داشته است، تصریح کرد: در این چند روز تنها تشکیل پرونده داده‌ایم و برای بازخورد باید منتظر پیشرفت پرونده‌ها بود.
دفاتر متوجه نشدند!
دشتگردی در پاسخ به اعتراض و سرگردانی مدیران دفاتر خدمات الکترونیک معتقد است: دفاتر متوجه تغییر سیستم‌ها و اجرای طرح نشده‌اند وگرنه تمامی‌دفاتر خدمات الکترونیک طرح تفصیلی جدید را اجرا می‌کنند.
آموزش بعد از اجرا
مدیر عامل موسسه فن آوران شهر وابسته به شهرداری تهران همچنین از برگزاری کلاس‌های آموزشی برای دفاتر خدمات الکترونیک خبر داد و گفت: این کلاس‌ها از امروز تا روز جمعه برای همه دفاتر در سطح آشنایی مدیران برگزار خواهد شد تا مدیران با نحوه پیشبرد پرونده‌ها آشنا شوند.
خلف وعده؟
شهردار تهران در حالي روز گذشته بر غيرضروري خواندن اعلام جزئيات طرح تفصيلي تاكيد كرد كه تابستان سال گذشته معاون شهرسازي و معماري شهرداري – مسوول تنظيم و ابلاغ طرح تفصيلي- در گفت‌وگو با سايت شهرداري ‌تهران (تهران‌سما) وعده داده بود: «طرح تفصیلی تهران پس از ابلاغ با همه جزئیات روی سایت شهرداری قرار می‌گیرد تا برای همه شهروندان قابل دسترسی باشد.»
معاون وقت شهرسازي شهرداري در اين گفت‌وگو همچنين تصريح كرده بود: «هیچ اطلاعات محرمانه و هیچ رانت اطلاعاتی از این طرح وجود نخواهد داشت.»

تهران در لباس جديد گيج شد
فريد قديري
از صحبت‌هاي قديمي مسوولان شهرداري‌تهران اين‌طور برداشت مي‌شود كه هدف بزرگ از اجراي طرح تفصيلي، توسعه بخش‌هاي مغفول‌مانده كلان‌شهر تهران است.
مديران شهرداري طي سال گذشته براي آماده‌سازي پايتخت‌نشينان نسبت به لباس جديدي كه قرار است بر تن تهران شود، چندين و چند بار بر اين موضوع تاكيد داشته‌اند كه براي شهري چون تهران بارگذاري جمعيتي به اندازه كافي شده و از حالا به بعد بايد براي اين جمعيت سرريز، شهر توسعه پيدا كند و مراكز مكمل همچون مجتمع‌هاي پاركينگ طبقاتي، نقاط سبز گردشگري و محل‌هاي رفاهي و توريستي احداث شود كه باز هم مطابق همين نقل‌ قول‌ها، قرار است همه اين سرمايه‌گذاري‌هاي جديد از طريق مسيرهاي پيش‌بيني شده در طرح تفصيلي تهران با سرمايه مستقيم بخش خصوصي، شكل بگيرد.
حال سوال اين است: چرا طرح تفصيلي تهران به شكلي كاملا گيج‌كننده و مملو از ابهام‌ و سوالات بي‌پاسخ، به اجرا درآمده؟
اولين نيازي كه براي سرمايه‌گذار شهري در تهران بوجود مي‌آيد اطلاع كامل و بدون حاشيه و فيلتر درباره نقشه‌اي است كه شهرداري براي تهران ترسيم كرده تا شخص سرمايه‌گذار بتواند با شناسايي نقاط مستعد، كور، آماده و سخت يا راحت، درباره قصد سرمايه‌گذاري خود امكان‌سنجي كند و وارد گود سرمايه‌گذاري شود.
اما وضعيتي كه طي چند روز گذشته در پايتخت حكمفرما شده تا چه حد خواسته سرمايه‌گذاران را برآورده مي‌كند؟
در سايت شهرداري‌تهران مطابق تصوير، گزينه‌اي تعريف شده كه هر فرد براي اطلاع از وضعيت املاك در طرح تفصيلي، حتما بايد مشخصات يك ملك بخصوص را وارد كنند.
اين يعني اينكه شخص سرمايه‌گذار بايد از قبل محلي را خريداري كرده باشد تا با وارد كردن مشخصات آن، از سرنوشت جديد ملك مطلع شود.
در اين حالت اين احتمال وجود دارد كه مثلا زميني كه سرمايه‌گذار آن را به اميد احداث يك مجتمع تجاري- رفاهي خريده، بعد از استعلام طرح تفصيلي، مشخص شود كه زمين در پهنه سبز قرار گرفته و كاربري آن فقط پارك و فضاي سبز است!
آيا اين روش كه براي ارائه اطلاعات طرح تفصيلي هم‌اكنون آغاز شده با آداب و اصول توسعه تهران همخواني دارد؟
آيا بهتر نبود چند ماه قبل از اجراي طرح تفصيلي تهران، نقشه كامل طرح تفصيلي انتشار عمومي مي‌شد و اين فرصت به سرمايه‌گذاران، انبوه‌سازان، بساز و بفروش‌ها و شهروندان داده مي‌شد تا قبل از امتحان اصلي، كتاب راهنما را مطالعه كنند؟
از مديريت شهري تهران انتظار مي‌رود لااقل تا قبل از رونمايي ارديبهشت‌ماه، همه ابعاد پنهان طرح تفصيلي را به نمايش عمومي بگذارد تا هر نوع احتمال رانت اطلاعاتي در اين طرح به صفر
رسيده و شايعه‌هايي كه برخي‌ها درباره اين طرح مطرح مي‌كنند نيز رنگ ببازد.