به گزارش ایران اکونومیست؛ انتخابات میاندورهای آمریکا در سوم نوامبر ۲۰۲۶، به صحنهای برای سنجش میزان رضایت عمومی از عملکرد دولت دونالد ترامپ تبدیل شده است. در شرایطی که شمارش آرا در ایالتهای مختلف ادامه دارد، نتایج اولیه و برآورد رسانههای آمریکایی از عملکرد بهتر دموکراتها نسبت به جمهوریخواهان حکایت دارد؛ روندی که در صورت تثبیت، میتواند ترکیب قدرت در کنگره را تغییر دهد.
بر اساس پیشبینی شبکه انبیسی، دموکراتها ممکن است ۲۴۴ کرسی مجلس نمایندگان را به دست آورند؛ رقمی که بهمراتب بالاتر از حد نصاب ۲۱۸ کرسی برای کسب اکثریت است. این پیشبینی در صورت تحقق، به معنای پایان کنترل جمهوریخواهان بر مجلس نمایندگان خواهد بود.
همزمان با انتشار نتایج اولیه، اظهارات دونالد ترامپ درباره احتمال پیروزی دموکراتها در کنگره نیز مورد توجه رسانهها قرار گرفته است. او در گفتوگو با شبکه سیبیاس نیوز اعلام کرده که در صورت کسب اکثریت مجلس نمایندگان یا سنا توسط حزب رقیب، از اختیار قانونی خود برای وتوی طرحهای آنان استفاده خواهد کرد.
ترامپ با اشاره به این اختیار گفته است که در صورت پیروزی دموکراتها، از اینکه او را «آقای وتو» خطاب کنند استقبال میکند.رئیسجمهور آمریکا در حالی بر استفاده از حق وتو تأکید کرده که این اختیار نیز محدودیتهای قانونی مشخصی دارد؛ بهگونهای که اگر دو سوم اعضای هر دو مجلس کنگره به یک طرح رأی دهند، امکان بیاثر کردن وتوی رئیسجمهور وجود خواهد داشت.
از سوی دیگر، شبکه سیانان به نقل از منابع نزدیک به کاخ سفید گزارش داده است که ترامپ احتمال تحقق بدترین سناریو برای جمهوریخواهان را نیز در نظر گرفته و خود را برای نتیجهای نامطلوب آماده کرده است.
در رقابت مجلس سنا نیز نتایج اولیه از وضعیت امیدوارکننده دموکراتها حکایت دارد. بر اساس گزارشهای منتشرشده، این حزب در چند ایالت موفق شده است از رقبای جمهوریخواه پیشی بگیرد و در برخی رقابتها نیز کرسیهایی را که پیشتر در اختیار جمهوریخواهان بود، به دست آورد.
در کارولینای شمالی، دموکراتها موفق به تصاحب یک کرسی جمهوریخواهان شدهاند و در ایالتهایی مانند اوهایو، کانزاس و تگزاس نیز رقابتها به سود آنان پیش میرود. برآوردهای اولیه برخی مؤسسات نیز از احتمال کسب ۵۲ یا ۵۳ کرسی سنا توسط دموکراتها حکایت دارد؛ هرچند تا مشخص شدن نتایج نهایی، نمیتوان درباره ترکیب قطعی این مجلس اظهارنظر کرد.
برای دستیابی به اکثریت سنا، کسب دستکم ۵۱ کرسی ضروری است.
یکی از مهمترین اتفاقات این انتخابات در ایالت تگزاس رقم خورده است؛ ایالتی که طی دهههای گذشته از پایگاههای اصلی جمهوریخواهان به شمار میرفته است.بر اساس گزارشهای اولیه، جیمز تالاریکو، نامزد دموکرات، در رقابت برای کرسی سنای این ایالت از رقیب جمهوریخواه خود پیش افتاده و حتی پیروزی او بهعنوان نخستین موفقیت دموکراتها در رقابت سنای تگزاس از سال ۱۹۸۸ توصیف شده است.
اهمیت این رقابت زمانی بیشتر میشود که بدانیم ایلان ماسک بیش از ۲۰۰ میلیون دلار برای حمایت از نامزد جمهوریخواه هزینه کرده بود. با این حال، نتایج اولیه از پیشتازی نامزد دموکرات حکایت داشت.
در کارولینای جنوبی نیز انی اندروز، نامزد دموکرات، در رقابت با دارلین گراهام، سناتور جمهوریخواه، پیش افتاده است. در کانزاس هم راجر مارشال، نامزد جمهوریخواه، در شمارش اولیه با رقیب دموکرات خود فاصله مطلوبی ندارد.البته در برخی از این رقابتها هنوز نتیجه نهایی اعلام نشده و پیشتازی در شمارش آرا به معنای پیروزی قطعی نیست.
از دیگر تحولات قابل توجه انتخابات، پیشتازی عبدل السید، نامزد مسلمان در رقابت سنای ایالت میشیگان، است. بر اساس نتایج اولیه و با شمارش حدود ۲۰ درصد آرا، او ۵۴ درصد آرای شمارششده را به دست آورده و از مایک راجرز، رقیب خود، پیش افتاده است.
این نتیجه در کنار رقابتهای نزدیک در چند ایالت دیگر، نشان میدهد که نقشه سیاسی انتخابات میاندورهای آمریکا هنوز در حال تغییر است و شمارش آرای باقیمانده میتواند بر ترکیب نهایی کنگره اثر بگذارد.
نتایج یک نظرسنجی سراسری از رأیدهندگان نیز تصویر روشنی از نارضایتی عمومی در آمریکا ارائه میدهد. بر اساس این نظرسنجی که با مشارکت حدود ۱۰۰ هزار نفر پس از خروج از مراکز رأیگیری انجام شده، نزدیک به ۷۵ درصد رأیدهندگان از وضعیت فعلی کشور ناراضی یا خشمگین بودهاند.
همچنین حدود ۶۰ درصد شرکتکنندگان با عملکرد ترامپ در دوران ریاستجمهوری مخالفت کردهاند و حدود دو سوم آنان معتقد بودهاند سیاستهای اقتصادی دولت او شرایط اقتصادی آمریکا را بدتر کرده است.
افزایش هزینههای زندگی و گرانی نیز از مهمترین محورهای نارضایتی رأیدهندگان بوده است. در این نظرسنجی، حدود ۶۰ درصد شرکتکنندگان افزایش قیمتها را بیشتر ناشی از سیاستهای دولت ترامپ دانستهاند.
در کنار مسائل اقتصادی، پیامدهای جنگ علیه ایران نیز به یکی از موضوعات مورد اختلاف در فضای سیاسی آمریکا تبدیل شده است. ران دیسانتیس، فرماندار جمهوریخواه فلوریدا، با انتقاد از مواضع برخی همحزبیهای خود گفته است که جمهوریخواهان نباید تأثیر جنگ علیه ایران بر افزایش قیمت سوخت را انکار کنند.
او هشدار داده است که نادیده گرفتن این واقعیت میتواند اعتماد رأیدهندگان را از حزب جمهوریخواه سلب کند؛ بهویژه آن دسته از رأیدهندگانی که تمایلی به ورود آمریکا به جنگهای تازه در منطقه غرب آسیا ندارند.
انتخابات میاندورهای آمریکا معمولاً بهعنوان معیاری برای سنجش عملکرد رئیسجمهور و میزان حمایت عمومی از حزب حاکم شناخته میشود. در این انتخابات نیز مجموعهای از عوامل، از وضعیت اقتصادی و افزایش هزینههای زندگی گرفته تا سیاست خارجی و جنگ علیه ایران، در شکلگیری فضای رأیگیری نقش داشتهاند.
اگر پیشبینیهای اولیه درباره بازگشت دموکراتها به اکثریت مجلس نمایندگان و سنا محقق شود، ترامپ در ادامه دوره ریاستجمهوری خود با کنگرهای روبهرو خواهد شد که اکثریت آن در اختیار حزب رقیب است؛ وضعیتی که میتواند تصویب برنامههای دولت را دشوارتر کند و زمینه افزایش تنش میان کاخ سفید و کنگره را فراهم آورد.
با این حال، تا پایان شمارش آرا و اعلام نتایج رسمی، نمیتوان از تغییر قطعی موازنه قدرت سخن گفت. آنچه تاکنون روشن شده، افزایش فشار انتخاباتی بر جمهوریخواهان و شکلگیری رقابتی جدی برای بازپسگیری کنگره از سوی دموکراتهاست./ انتخاب