کاربرد کارت سوخت شخصی علاوه بر اینکه مصرف بنزین را شفافتر میکند و سهمیهبندی را نظم میبخشد، ابزاری کارآمد برای کنترل مصرف، جلوگیری از قاچاق و ممانعت از توزیع خارج از شبکه فرآوردههای نفتی به شمار میرود. به همین منظور، طرحی با هدف ترغیب شهروندان به استفاده از کارتهای شخصی و ساماندهی مصرف بنزین در برخی استانهای کشور به اجرا درآمد؛ برنامهای که در کنار دستاوردهای پیشبینیشده، ابهاماتی را درباره چگونگی سوختگیری مسافران در سفرهای بینشهری ایجاد کرده است. تفاوت بنیادین میان کارت سوخت شخصی و کارتهای اضطراری جایگاه در نوع دادههایی است که زمان سوختگیری ثبت میشود. هنگام استفاده از کارت شخصی، جزئیاتی نظیر مشخصات خودرو، سهمیه باقیمانده، جایگاه سوختگیری، استان مربوطه و حجم بنزین دریافتی ثبت میگردد، در حالی که با بهرهگیری از کارت جایگاهدار، هویت راننده و خودرو نامشخص میماند و اطلاعات ثبتشده تنها به جایگاه عرضه تعلق دارد. بر همین اساس، از نخستین روز آبانماه تصمیم بر آن شد تا دسترسی به کارتهای اضطراری در چند استان محدود شده و در عوض، سهمیه تازهای به کارتهای شخصی تعلق گیرد. در قالب این طرح، افزون بر سهمیههای اول و دوم (به ترتیب ۶۰ لیتر با نرخ ۱۵۰۰ تومان و ۵۰ لیتر با نرخ ۳۰۰۰ تومان)، ۵۰ لیتر بنزین دیگر با نرخ آزاد سوم یعنی هر لیتر ۱۰ هزار تومان نیز به کارتهای شخصی واریز میشود. این طرح نخست به شکل آزمایشی در استان کرمان کلید خورد و سپس به سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی تسری یافت. با اضافه شدن هشت استان هرمزگان، یزد، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، خراسان شمالی، خراسان رضوی، اردبیل و کردستان از ابتدای آبان، شمار استانهای مجری این طرح به ۱۱ مورد رسید. البته پایتخت به دلیل اجرای پروژهای دیگر تحت عنوان شناسهدار کردن فرآیند سوختگیری، فعلاً برنامهای برای جمعآوری کارتهای اضطراری ندارد. به گفته متولیان امر، استفاده بیرویه از کارتهای جایگاه در مناطق مرزی و عرضه حجم چشمگیری از بنزین از این طریق، انگیزه اصلی اجرای این طرح بوده است. این مسئله علاوه بر بالا بردن میزان مصرف در پارهای از مناطق، باعث ایجاد صفهای طویل در پمپبنزینها شده بود. پیش از پیادهسازی این محدودیتها، وضعیت مصرف و میزان مراجعه شهروندان بررسی شد تا تغییرات بعدی قابل سنجش باشد. بهینهسازی مصرف، مهار قاچاق، جلوگیری از توزیع غیرمجاز، تسریع روند سوختگیری و کوتاهشدن صفها از اهداف کلیدی این طرح به شمار میروند. تعیین سهمیه مضاعف برای تاکسیهای اینترنتی با اعمال محدودیت روی کارتهای جایگاه، برای خودروهای ناوگان حملونقل اینترنتی که به واسطه پیمایش بالای ماهانه به سوخت بیشتری احتیاج دارند، سهمیهبندی متناسبی در نظر گرفته شده است. بر این اساس، رانندگانی که بین هزار تا ۲ هزار کیلومتر پیمایش ماهانه داشته باشند ۱۰۰ لیتر، رانندگان با پیمایش ۲ تا ۳ هزار کیلومتر ۲۰۰ لیتر و افراد با پیمایش بیش از ۳ هزار کیلومتر ۳۰۰ لیتر بنزین با نرخ آزاد ۱۰ هزار تومانی دریافت خواهند کرد. این حجم از سوخت مستقیماً روی کارت شخصی رانندگان شارژ میشود و هماهنگیهای لازم با مدیران این شرکتها صورت گرفته است. با این وجود، محدود شدن کارتهای جایگاه این دغدغه را برای رانندگان به وجود آورده است که در شرایط اورژانسی چطور میتوانند بنزین مورد نیاز خود را تامین کنند. فرض کنید مسافری از تهران راهی آذربایجان شرقی یا استانهای دوردست است و به هر دلیلی کارت سوخت شخصی به همراه ندارد یا سهمیهاش پیش از رسیدن به مقصد تمام شده است؛ در چنین شرایطی اگر راننده در استانی باشد که کارت اضطراری جایگاه در آن جمعآوری یا محدود شده، فرآیند سوختگیری چگونه انجام خواهد شد؟ این موضوع بهویژه برای کسانی که سفرهای طولانی جادهای دارند و ممکن است بهطور ناخواسته با اتمام سهمیه یا جا گذاشتن کارت شخصی مواجه شوند، از اهمیت بالایی برخوردار است. در همین راستا، روابط عمومی شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی در گفتگو با ایسنا توضیح داد: مناطق ۱۱ گانهای که استفاده از کارت اضطراری در آنها محدود شده است، موظفاند تدابیر مقتضی را به کار گیرند تا کارتهای سوخت جایگزین در جایگاههای منتخب موجود باشد و شهروندان در مواقع ضروری با مشکلی روبهرو نشوند. به عنوان مثال، انتقال سهمیه بنزین به کارتهای شخصی در استان خراسان رضوی با پیشبینی تمهیدات خاص و در نظر گرفتن کارتهای اضطراری در مسیرهای منتهی به مشهد مقدس اجرا شد تا هیچ خودرویی در جادهها یا جایگاهها بدون سوخت نماند. منبع: آفتاب نیوز