۱۰۰ هزار گوشی در خطر قطع آنتن؛ خریداران سامانه همتا را چک کنند

پرونده تخلف جدیدی در بازار تلفن همراه کشور رو شده که نشان می‌دهد شناسه‌های IMEI برخی گوشی‌های شیائومی به جای دستگاه‌های فروشگاهی (پوز)، به طور غیرقانونی فعال شده‌اند. این دستگاه‌ها از مسیرهای خارج از شبکه رسمی واردات و خدمات پس از فروش وارد بازار شده‌اند. با وجود هشدارهای فعالان صنفی در مورد پیامدهای این تخلف و لزوم تفکیک واردکنندگان قانونی از متخلفان، پیش‌بینی می‌شود ده‌ها هزار دستگاه به این شکل فعال شده باشند و خریداران نهایی با خطر قطع شدن ارتباط شبکه مواجه شوند. تاکنون حدود ۷۰ هزار دستگاه به این روش فعال و ۱۰ هزار دستگاه غیرفعال شده است که این وضعیت زنگ خطر جدی برای امنیت بازار و حقوق مصرف‌کنندگان است. رضا عالیان، کارشناس صنعت موبایل و سخنگوی سابق انجمن تلفن همراه ایران، معتقد است ریشه تکرار این تخلفات به حدود ۸ تا ۹ سال پیش و آغاز طرح رجیستری بازمی‌گردد. در آن زمان، نبود محدودیت در واردات موبایل و عدم سخت‌گیری کافی در مورد استانداردهایی چون خدمات پس از فروش، باعث شد تعداد واردکنندگان به شدت افزایش یابد. در ابتدا ۴۰ تا ۵۰ شرکت نیاز کشور را تامین می‌کردند، اما با ورود تمام لایه‌های توزیع به حوزه واردات، این تعداد به بیش از ۱۳۰۰ شرکت رسید. عالیان دلیل این جهش را سود ۱۸ درصدی احتمالی برای واردکنندگان عنوان کرد. او توضیح داد که فعالان صنفی با درک این موضوع که با واردات مستقیم می‌توانند سود ۱۵ درصدی واردات را به همراه سود خودشان کسب کنند، به سمت واردات روی آوردند. این موضوع باعث شد تا شرکت‌های واردکننده از ۵۰ شرکت به بیش از ۱۳۰۰ شرکت برسد، در حالی که در صورت تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری درست از ابتدا، این زنجیره آسیب نمی‌دید. به گفته عالیان، افرادی که از شهرهای دیگر واردات را انجام داده بودند، در صورت عدم موفقیت در واردات، امکان بازگشت به کسب‌وکار قبلی خود را نداشتند. این افراد برای حفظ سود، به سمت شگردهایی مانند کم‌اظهاری در تعرفه‌ها (همانند اتفاقی که برای آیفون‌ها رخ داد)، استفاده از کارت‌های اجاره‌ای و شگردهای صادراتی برای حفظ سهمیه واردات رفتند که بسیاری از این اقدامات بستر تخلف بودند. این کارشناس بازار موبایل با اشاره به اینکه سیستم‌های سامانه‌ای نیز دارای ضعف و حفره هستند، گفت که متخلفان به سرعت راه‌های دور زدن این سیستم‌ها را پیدا می‌کنند. عالیان تاکید کرد که کشف این تخلفات در ابتدا توسط خود فعالان بازار موبایل صورت گرفته است. آنها با مشاهده قیمت‌های غیرمنطقی برخی کالاها، نمونه‌ها را بررسی کرده و متوجه تخلف در شناسه دستگاه شده‌اند؛ اتفاقی که مسئولان سامانه‌ها متوجه آن نشده بودند. عالیان میزان تخلف اخیر را ۷۰ تا ۱۰۰ هزار دستگاه گوشی (شامل مدل‌هایی از شیائومی و آیفون) عنوان کرد که از مسیرهای غیرقانونی فعال شده‌اند و افزود که آنتن ۱۰ هزار دستگاه مسدود شده است. او این وضعیت را شبیه به ماجرای آیفون‌های سال گذشته دانست و تاکید کرد که در این فرآیند، تمام زنجیره شامل عمده‌فروش، خرده‌فروش و مصرف‌کننده نهایی آسیب می‌بینند و جبران خسارت مردم اولویت اصلی است. عالیان به خریداران توصیه کرد که همواره فاکتور رسمی، کد شناسه اصالت کالا و انطباق آن با گارانتی را بررسی کنند. همچنین، تطبیق دقیق شناسه IMEI روی جعبه با کد داخل دستگاه و استعلام آن در سامانه همتا، به خصوص برای گوشی‌های دو سیم‌کارته، ضروری است. این کارشناس، وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) را متولی اصلی این پرونده‌ها دانست و تاکید کرد که این وزارتخانه نباید تنها به بستن منافذ بسنده کند، بلکه باید به عنوان شاکی اصلی پرونده، احقاق حقوق مردم را با جدیت دنبال کند. او با اشاره به پرونده‌های قبلی، از جمله تخلفات آیفون‌ها، از برخورد قاطع و بازدارنده نشدن با متخلفان انتقاد کرد و معتقد است اگر در گذشته با متخلفان برخورد جدی‌تری صورت می‌گرفت، امروز شاهد جسارت آنها در تکرار این اقدامات نبودیم. منبع: آفتاب نیوز