شورای عالی معماری و شهرسازی در صدد تدوین ضوابط بناهای بلند است

همچنین دکتر محمود گلابچی دبیر کارگروه تکنولوژی و ساختمان کنفرانس و  معاون پژوهشی و تحصیلات تکمیلی دانشکده معماری دانشگاه تهران ، دکتر محمدرضا حافظی دبیر کار گروه معماری و شهرسازی کنفرانس و  عضو هیئت دانشگاه شهید بهشتی و دکتر منوچهر شیبانی‌اصل دبیر کارگروه قوانین و مقررات کنفرانس و مدیرکل دفتر سازمان‌های مهندسی و تشکل‌های حرفه‌ای وزارت راه و شهرسازی از دیگر حاضران در این نشست بودند.
 

** بخش‌های مختلفی از موضوع بناهای بلند مغفول مانده است
دکتر حامد مظاهریان بیان کرد: خوشبختانه با برگزاری اولین کنفرانس بناهای بلند(بلندمرتبه‌سازی) حرکت خوبی شروع شد که بر اساس آن نور خوبی به چالش‌هایی که در زمینه ساخت بلندمرتبه‌ها وجود دارد تابانده شد. امروزه با افزایش جمعیت به ناچار شهرها گرایش زیادی به افزایش تراکم دارند که از همین رو یکی از از راحت‌ترین راه‌هایی که به نظرشان می‌رسد ساخت ساختمان‌های بلند است هرچند در بسیاری از مواقع این امر از منظر اقتصادی توجیه پذیر است اما باید این موارد با دقت مورد بررسی قرار بگیرد.
وی ادامه داد: خوشبختانه دومین کنفرانس بناهای بلند در ادامه اولین کنفرانس قصد دارد به همین چالش‌ها بپردازد. این چالش‌ها به صورت عمده به بخش‌های مختلفی مربوط می‌شود که مغفول مانده است. یکی از این بحث‌ها تعریف ساختمان‌های بلند است. در همین راستا شورای عالی معماری و شهرسازی در صدد تدوین ضوابط بلندمرتبه‌سازی است. پیشنهاداتی مطرح شده است که امیدواریم به زودی مراحل اولیه آن بررسی و پس از آن ابلاغ شود.
معاون مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی بیان کرد: باید بدانیم بناهای بلند چه تأثیراتی روی شهر می‌گذارند و چه میزان از این تأثیرات منفی هستند. چه میزان افزایش جمعیت‌پذیری را به همراه خواهد داشت؟ و سوالات فراوانی که باید به خوبی به آن ها پاسخ داده شود و به همین جهت فکر می‌کنم دومین کنفرانس بناهای بلند محل خوبی برای ارائه نظر‌ها و نقد‌های متخصصان و اندیشمندان این حوزه است.
 

** کنفرانس بناهای بلند در سرنوشت شهری تأثیرگذار است
مهندس سیدمحمد بهشتی رییس کارگروه تخصصی معماری، شهرسازی و فرهنگستان هنر ایران بیان کرد: چندین دهه است که بناهای بلند بدون تمهیدات لازم در کشور ساخته می‌شوند به طوری که در مقیاس جهانی ایران رتبه یازدهم ساخت ساختمان‌های بلند را به خود اختصاص داده است. گرچه ساخت بناهای بلند را نمی‌توان انکار کرد، اما با بررسی همه‌جانبه ابعاد فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی آن می‌توان به نتایج مطلوبی در این عرصه رسید.
وی ادامه داد: باید کاری کنیم که بحث‌ ساختمان‌های بلند در روشنایی قرار بگیرد و کنفرانس بناهای بلند یکی از مؤثرترین قدم‌هایی است که می‌تواند بحث بناهای بلند را روشن سازد. وقتی چیزی از تاریکی بیرون می‌آید تازه می‌توانیم جنبه‌های مختلف آن را شناسایی کنیم جنبه‌هایی که مغفول مانده است. به هر صورت رویداد میمون و مبارکی است چون در سرنوشت شهری تأثیرگذار است.
رییس شورای سیاست‌گذاری کنفرانس بناهای بلند در پاسخ به سوال یکی از خبرنگاران مبنی بر پیگیری سند راهبردی ساختمان‌های بلند گفت: این کنفرانس وظیفه ندارد سند راهبردی صادر کند. ما اینجا نشسته‌ایم که فقط به صورت علمی و موشکافانه به موضوع ساختمان‌های بلند بپردازیم. 
 

** نباید از الگوهای ساخت و ساز کشور‌های دیگر بدون مطالعه استفاده کرد
دکتر محمود گلابچی معاون پژوهشی و تحصیلات تکمیلی دانشکده معماری دانشگاه تهران بیان کرد: ساختمان‌های بلند بخشی از نیاز‌های یک جامعه را پاسخگو می‌شوند. کمبود زمین در برخی از شهرها باعث می‌شود که رفتن به سمت بلندمرتبه‌ها امری اجتناب‌ناپذیر به نظر برسد. ما نیز در کشور خودمان به ناچار از بناهای بلند به عنوان راه‌حل بسیاری از نیاز‌ها بهره‌گیری می‌کنیم. اما متأسفانه نگاهی عمیق، جامع و همه‌جانبه وجود ندارد و از همین رو با چالش‌هایی همراه هستیم.  
وی ادامه داد: امیدواریم دومین کنفرانس بناهای بلند بتواند روشن‌کننده ویژگی‌هایی از ساختمان‌های بلند باشد که بتوان در ساخت و ساز نیز از آن‌‌ها استفاده کرد. ساخت بناهای بلند در ایران باید بر اساس نیاز‌های واقعی صورت بگیرد و طراحی شود به همین جهت در این کنفرانس اثرات بناهای بلند در حیات پایدار شهری به عنوان شعار انتخاب شده است.
دبیر کارگروه تکنولوژی و ساختمان دومین کنفرانس بناهای بلند بیان کرد: ما در کارگروه تکنولوژی و ساختمان بیشتر به ضرورت طراحی و ساخت ساختمان‌های بلند می‌پردازیم. برای نمونه بحث زلزله یکی از مباحثی است که باید مورد بحث و بررسی قرار بگیرد. همچنین از بعد تکنولوژی‌های اجرا و بافت نیز باید به درستی بهره بگیریم. لازم نیست از الگوهای کشور‌های دیگر تقلید کنیم آن هم بدون مطالعه. ما در ایران اقلیم متفاوتی داریم که همین اقلیم متفاوت و فرهنگ متفاوتی که وجود دارد روی بسیاری از مسایل تأثیر می‌گذارد حتی مصالح مورد استفاده در ساختمان‌ها.
 

** زندگی در بناهای بلند تجربه جدید زندگی شهرنشینی است
دکتر محمدرضا حافظی دبیر کارگروه معماری و شهرسازی کنفرانس بیان کرد: یکی از تجربه‌های جدید ما در زندگی شهرنشینی رفتن به سمت ارتفاع و زندگی در بناهای بلند است. اما پیش از آن باید به تعریف درستی از ساختمان بلند برسیم. یکی از مهم‌ترین تعاریفی که وجود دارد این است که هر ساختمانی که از افق ساختمان‌های مجاورش بلندتر باشد ساختمان بلندمرتبه نام می‌گیرد که بر این اساس گاهی یک ساختمان 12 طبقه‌ای یک ساختمان بلند می‌شود.
وی ادامه داد: بر اساس همین تعریف گاهی یک ساختمان باید 128 طبقه باشد تا بتوانیم بگوییم ساختمان بلندمرتبه است. امروزه اگر نگاهی به ساختمان‌های تهران بیاندازیم دیگر نمی‌توانیم ساختمان‌های 12 طبقه‌ای را، ساختمان‌های بلندمرتبه بدانیم. 
عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی بیان کرد: هویت شهری و هویت معماری دو موضوعی است که به صورت نزدیکی به هم مرتبط هستند. باید شهر خود را بشناسیم تا بتوانیم بر اساس نیازهای آن دست به طراحی بزنیم. نبودن فضایی برای گفت‌و‌گو در حوزه بناهای بلند سبب شده که کنفرانس بلندمرتبه‌سازی شکل بگیرد. در کارگروه معماری و شهرسازی قرار است به بحث معماری سبز و پایدار نیز بپردازیم.
دکتر حافظی ادامه داد: این کنفرانس باید موضوع بلندمرتبه‌ها را به گونه‌ای مطرح کند که بسیاری از افراد از اشتباه بیرون بیایند. متأسفانه هنوز شاهد هستیم که گودبرداری‌های بسیار خطرناکی صورت می‌گیرد که این موضوع به خشک شدن درخت‌های آ اطراف منجر می‌شود. طی همین گودبرداری‌های غیر اصولی حرکت‌ آب‌های زیرزمینی مسدود می‌شود و به همین علت است که درختان خیابان ولیعصر در حال خشک شدن هستند.
 
** قوانین و مقررات در تمام مراحل ساخت ساختمان‌های بلند تأثیرگذار است
دکتر منوچهر شیبانی‌اصل بیان کرد: بحث ساختمان‌های بلند یک بحث اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی است با دامنه وسیعی از مسایل فنی که در موضوع معماری و شهرسازی تأثیرگذار است. به همان مقدار که به بحث ارتفاع باید توجه داشته باشیم باید به مسایل دیگر نیز توجه کنیم. بهره‌برداری مانند تسبیحی است که نخی به اسم مقررات آن‌ها را به هم وصل می‌کند.
وی ادامه داد: ما از ابتدای شکل‌گیری یک ایده برای ساخت بناهای بلند با مقررات درگیر هستیم تا زمانی که بحث تأسیسات ساختمانی مطرح می‌شود و استاندارد‌ها پیش می‌آید. به طور طبیعی تأثیر ساختمان‌های بلند روی محیط زیست قابل تأمل است که در این کنفرانس باید مورد بررسی قرار بگیرد و در این بررسی باید نگاه ویژه‌ای به مقررات داشته باشیم.
مدیرکل دفتر سازمان‌های مهندسی و تشکل‌های حرفه‌ای وزارت راه و شهرسازی شعار اصلی این کنفرانس حیات پایدار است. گنجینه خاصی در این شعار گنجانده شده است به نام حقوق شهروندی که دامنه توجه به حقوق شهروندی بسیار گسترده است. در کارگروه قوانین و مقررات سعی شده نگاه عمیق و جامعی به مسایل حقوقی انداخته شود. مسایل حقوقی مرتبط با اقتصاد، ساخت و ساز، مدیریت‌ پروژه‌ها و مباحث ایمنی که بخشی از این مباحث در این کنفرانس و بخش دیگری از آن در کنفرانس‌های آتی مطرح خواهد شد.