۱۶ آبان ۱۴۰۵ - ۱۰:۳۳
درس‌های جهانی و منطقه‌ای در توسعه نیروگاه‌های خورشیدی خانگی برای تقویت امنیت انرژی
بررسی تجارب جهانی در زمینه توسعه نیروگاه‌های خورشیدی خانگی نشان می‌دهد که این طرح‌ها از مرحله آزمایشی فراتر رفته و در کشورهایی مانند چین و هند به مقیاس چندمیلیونی رسیده‌اند. چین با بیش از ۷.۳ میلیون سامانه خورشیدی خانگی و هند با ۵.۵ میلیون سامانه در چارچوب برنامه ملی توسعه خورشیدی پشت‌بامی، پیشگامان این حوزه هستند. این تجربیات بین‌المللی حاکی از آن است که با طراحی سازوکارهای تأمین مالی مناسب، رفع موانع اجرایی و جلب مشارکت مردمی، می‌توان ظرفیت قابل توجهی از تولید برق در محل مصرف ایجاد کرد. این ظرفیت‌ها، در صورت همراهی با تجهیزات ذخیره‌سازی و امکان تأمین برق مستقل، علاوه بر کمک به تأمین برق کشور، در افزایش تاب‌آوری زیرساخت‌های انرژی و آمادگی ملی در برابر بحران‌ها نقش بسزایی ایفا می‌کنند. در ترکیه، توسعه نیروگاه‌های خورشیدی خودتأمین و تسهیل مقررات تولید برق، مشارکت بخش خصوصی و مصرف‌کنندگان را افزایش داده است. پاکستان نیز با افزایش چشمگیر ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی متصل به شبکه، نقش خانوارها و کسب‌وکارها را در تولید برق پررنگ‌تر کرده است. در عراق، استفاده از تسهیلات بانکی برای تجهیز منازل به سامانه‌های خورشیدی در دستور کار قرار گرفته است. در کشورهای همسایه شمالی ایران نیز، ارمنستان با توسعه نظام تولیدکنندگان مستقل و جمهوری آذربایجان با ایجاد چارچوب مصرف‌کنندگان فعال، زمینه مشارکت مستقیم شهروندان در تولید برق را فراهم کرده‌اند. تجربه چین از منظر توسعه زیرساخت و مدیریت شبکه برق اهمیت ویژه‌ای دارد؛ توسعه صدها گیگاوات ظرفیت خورشیدی پراکنده در این کشور نشان می‌دهد که تولید برق در مقیاس محلی، در صورت همراهی با زیرساخت‌های فنی، ذخیره‌سازی و مدیریت هوشمند شبکه، می‌تواند به بخشی اثرگذار از ساختار تأمین انرژی تبدیل شود. مهم‌ترین درس این تجربیات برای ایران، فراتر از صرف افزایش ظرفیت تولید برق، توجه به نقش این نیروگاه‌ها در افزایش تاب‌آوری شبکه، کاهش وابستگی به تولید متمرکز و استمرار تأمین برق در شرایط بحرانی است. توسعه نیروگاه‌های خانگی با ذخیره‌سازهای مناسب، استانداردهای ایمنی و قابلیت عملکرد مستقل از شبکه، می‌تواند به تقویت آمادگی کشور در برابر مخاطرات طبیعی، حوادث پیش‌بینی‌نشده و اختلالات زیرساختی کمک کند. از این رو، طرح «هر خانه، یک نیروگاه» می‌تواند علاوه بر ایجاد فرصت اقتصادی برای خانوارها و توسعه انرژی‌های پاک، بخشی از راهبرد بلندمدت کشور برای تقویت امنیت انرژی و افزایش تاب‌آوری ملی باشد. موفقیت چنین برنامه‌هایی نیازمند مجموعه‌ای هماهنگ از تأمین مالی پایدار، مشارکت مردم و بخش خصوصی، تسهیل مقررات، کیفیت تجهیزات و توسعه زیرساخت‌های شبکه برق است. هدف نهایی باید حرکت از ساختار صرفاً متمرکز تولید برق به نظامی متنوع‌تر، منعطف‌تر و تاب‌آورتر باشد؛ نظامی که در آن هر خانه، هر کارخانه و هر ساختمان عمومی بتواند سهمی در تولید انرژی و تقویت پایداری کشور داشته باشد. (باشگاه خبرنگاران جوان)
گزارش خطا
آخرین اخبار