۱۶ آبان ۱۴۰۵ - ۱۰:۵۸
بهبود سلامت عضلانی‌اسکلتی در محیط کار با «ماساژ سوئدی»
راهکاری ساده برای کاهش دردهای شغلی
به گزارش ایران اکونومیست؛ در تحقیق جدیدی که درباره آرایشگران زن انجام شده است، پژوهشگران اثر ماساژ سوئدی را بر دردهای عضلانی‌اسکلتی، فشارهای ارگونومیکی و توان حرکتی هنگام انجام کارهای تکراری و طولانی‌مدت مورد بررسی قرار داده‌اند.
اختلالات اسکلتی‌عضلانی مرتبط با کار از مهم‌ترین دلایل کاهش بهره‌وری، افت کیفیت زندگی و حتی ناتوانی‌های طولانی‌مدت در بسیاری از شغل‌ها به شمار می‌روند. این مشکلات معمولاً در کارهایی دیده می‌شوند که با تکرار زیاد، ایستادن طولانی، خم شدن‌های مکرر و وضعیت‌های ثابت بدن همراه هستند.
در چنین شرایطی، عضلات و مفاصل به‌تدریج تحت فشار قرار می‌گیرند و فرد ممکن است دچار درد، خستگی، التهاب و محدودیت حرکتی شود. در میان این مشاغل، آرایشگری جایگاه ویژه‌ای دارد، زیرا کار آرایشگران اغلب با بالا نگه داشتن دست‌ها، خم شدن گردن، دقت زیاد و انجام کارهای مداوم با ابزارهای دستی همراه است. همین ویژگی‌ها باعث می‌شود این شغل از نظر بیومکانیکی و ارگونومیکی، یعنی از نظر نحوه قرار گرفتن بدن و فشار واردشده به آن، پرخطر باشد.
اهمیت این موضوع زمانی بیشتر می‌شود که بدانیم بسیاری از آرایشگران، به‌ویژه در محیط‌های کاری واقعی، سال‌ها با همین الگوی حرکتی کار می‌کنند و فرصت کمی برای استراحت یا اصلاح وضعیت بدن دارند. دردهای مزمن شانه، گردن، دست و کمر می‌تواند به مرور زمان کارایی فرد را کاهش دهد و حتی ادامه فعالیت شغلی را دشوار کند. به همین دلیل، بررسی راهکارهایی که بتواند هم ساده باشد و هم در محیط کار قابل اجرا، اهمیت زیادی دارد. ماساژ درمانی از جمله روش‌هایی است که در سال‌های اخیر برای کاهش درد و بهبود حرکت مورد توجه قرار گرفته است. در میان انواع ماساژ، ماساژ سوئدی به دلیل ساختار مشخص، اجرای نسبتاً ساده و اثرگذاری بر عضلات و بافت‌های نرم، گزینه‌ای مناسب برای استفاده در برنامه‌های پیشگیری و توانبخشی به شمار می‌آید.
در پژوهشی با همین موضوع، صفورا قاسمی از گروه مهندسی پزشکی دانشکده مهندسی پزشکی و مکانیک دانشگاه صنعتی همدان، با همکاری دانشگاه اراک، اثر یک دوره ماساژ سوئدی را بر آرایشگران زن مبتلا به اختلالات اسکلتی‌عضلانی بررسی کرده‌اند.
روش پژوهش، اصطلاحا نیمه‌تجربی بود و با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون در دو گروه تجربی و کنترل انجام شد. ۴۲ زن آرایشگر مبتلا به اختلالات عضلانی‌اسکلتی در شهر اراک در این مطالعه شرکت کردند. پیش از شروع مداخله و پس از پایان پنج هفته ماساژ سوئدی، وضعیت آنان از چند زاویه بررسی شد. سپس داده‌ها با آزمون‌های آماری مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.
نتایج نشان دادند که پس از ماساژ سوئدی، نمره ارگونومی در گروه تجربی به شکل قابل توجهی کاهش یافت. این یعنی فشارها و وضعیت‌های نامناسب کاری در این گروه کمتر شده بود. همچنین دامنه حرکتی شغلی در هر ۶ ناحیه مورد بررسی در گروه تجربی نسبت به گروه کنترل بهبود معنی‌داری نشان داد. به بیان ساده‌تر، آرایشگران شرکت‌کننده توانستند حرکات موردنیاز شغل خود را با محدودیت کمتر و کیفیت بهتر انجام دهند.
یافته‌ها که در «فصلنامه بیومکانیک ورزشی» وابسته به دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان انتشار یافته‌اند، همچنین نشان دادند که اختلالات اسکلتی‌عضلانی در همه نواحی مورد ارزیابی در گروه تجربی کاهش قابل قبولی داشته است. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا نشان می‌دهد ماساژ سوئدی فقط یک احساس موقتی آرامش ایجاد نکرده، بلکه با کاهش درد و فشار بدنی، به بهبود عملکرد واقعی بدن در محیط کار هم کمک کرده است. نتیجه کلی پژوهش این بود که یک دوره ماساژ سوئدی می‌تواند بر ریسک‌فاکتورهای ارگونومیکی و دامنه حرکتی شغلی زنان آرایشگر مبتلا به اختلالات اسکلتی‌عضلانی اثر مثبت داشته باشد.
نویسندگان تأکید کرده‌اند که ماساژ درمانی، یک روش عملی، ایمن و قابل اجرا در محیط‌های کاری است و می‌تواند برای ارتقای سلامت شغلی به کار رود. به گفته آنان، کاهش درد و فشار عضلانی احتمالاً باعث می‌شود فرد در حین کار، وضعیت بدنی بهتری حفظ کند و کمتر به حرکات جبرانی و آسیب‌زا روی بیاورد. این موضوع برای شغل آرایشگری که با حرکات تکراری دست و حفظ طولانی‌مدت وضعیت‌های خاص بدن همراه است، اهمیت زیادی دارد.
این پژوهش همچنین نشان می‌دهد که اگرچه گاهی اصلاح ابزار کار یا آموزش ارگونومی به‌تنهایی مطرح می‌شود، اما مداخله‌هایی مانند ماساژ هم می‌توانند به‌عنوان بخشی از راهکارهای پیشگیرانه و حمایتی مورد استفاده قرار گیرند. درواقع اهمیت این یافته‌ها در آن است که به جای درمان دیرهنگام درد و آسیب، می‌توان از راهی ساده‌تر برای کاهش فشارهای روزمره استفاده کرد و از تبدیل خستگی‌های موقت به مشکلات مزمن جلوگیری کرد.
گزارش خطا
آخرین اخبار