جزئیات پرونده خرید گران‌قیمت دو فروند ایرباس ۳۳۰ از شرکت چینی هائوکان انرژی؛ ایران‌ایر ۱۸ همت تاوان داد

شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران (ایران‌ایر) برای خرید دو فروند هواپیمای ایرباس ۳۳۰ از شرکت چینی هائوکان انرژی، مبلغی معادل ۱۸ هزار میلیارد تومان (۱۸ همت) هزینه کرده است. این در حالی است که قرار بود این هواپیماها به جای پول نفت و به صورت رایگان وارد ناوگان ایران‌ایر شوند. مدیرعامل ایران‌ایر با افشای ابعاد جدیدی از این پرونده، اعلام کرد که این دو فروند هواپیما با قیمتی گزاف و با موتورهایی که عمر عملیاتی کوتاهی دارند، خریداری شده‌اند. ماجرا از این قرار بود که شرکت چینی هائوکان انرژی قرار بود در ازای فروش نفت به ایران، کالا و خدمات ارائه دهد که بخشی از این قرارداد شامل تحویل ۵۵ فروند هواپیما و توسعه فرودگاه امام خمینی (ره) به ارزش ۲.۵ میلیارد دلار بود. اما این پروژه‌ها به سرانجام نرسید و تنها دو فروند ایرباس ۳۳۰ با قیمتی چند برابر معمول وارد ناوگان ایران‌ایر شد. مدیرعامل ایران‌ایر در این باره گفت: «زمانی که مسئولیت مدیریت شرکت را بر عهده گرفتم، متوجه شدم که این دو هواپیما از محل استجازه رهبری و به صورت رایگان وارد کشور نشده‌اند. در حالی که مبلغ ۱۰۱ میلیون دلار برای هواپیماها کارشناسی شده بود، اعلام شد که باید ۱۲۱ میلیون دلار پرداخت شود. این مبلغ با احتساب نرخ دلار ۷۰ هزار تومانی در آن زمان، به حدود ۸ تا ۹ هزار میلیارد تومان می‌رسید. پس از افزایش نرخ دلار، بدهی ایران‌ایر به ۱۴ همت رسید و در نهایت با نرخ دلار ۱۳۰ هزار تومان، این هواپیماها خریداری شدند که مجموعاً حدود ۱۷ تا ۱۸ همت هزینه دربرداشت.» وی افزود: «از این مبلغ، حدود ۸ تا ۱۰ میلیون دلار بابت انتقال هواپیما‌ها از عمان به تهران و ۹ میلیون دلار نیز بابت عملیات پروازی انجام‌شده در این مدت محاسبه شده بود. در حالی که اعلام شده بود این هواپیما‌ها به همراه چهار موتور وارد شده‌اند، اما یکی از موتورها صرفاً پوسته موتور است و سه موتور دیگر نیز عمر عملیاتی حدود ۳۰۰ تا ۵۰۰ سیکل دارند که بین چهار تا شش ماه امکان پرواز دارند.» مدیرعامل ایران‌ایر همچنین اشاره کرد که اگر این منابع مالی به درستی مدیریت می‌شد، با ۱۲۱ میلیون دلار می‌شد ۱۲ فروند هواپیمای ایرباس ۳۴۰ خریداری کرد یا هشت فروند ایرباس ۳۴۰ خرید و شش فروند هواپیمای زمین‌گیر ناوگان را تعمیر و به خط پرواز بازگرداند. در نامه‌ای که در اختیار خبرگزاری ایلنا قرار گرفته است، یک شرکت ایرانی به مدیرعامل هائوکان انرژی اعلام کرده که این شرکت چینی بیش از ۸۲۶ میلیون دلار به ایران بدهکار است و نسبت به سررسید این بدهی اخطار داده است. در این نامه همچنین اشاره شده که در مذاکرات صورت‌گرفته توافق شد که بخشی از بدهی از محل فروش نفتکش‌ها و سهم شرکت چینی از هواپیماها تسویه شود.