در معاملات بازار بورس، «تعداد فروشندگان» یکی از اطلاعاتی است که در تابلوی معاملات قابل مشاهده است و نشان میدهد در یک بازه زمانی مشخص، چند نفر برای فروش سهام خود اقدام کردهاند. این عدد، در کنار شاخصهایی مانند تعداد خریداران، حجم و ارزش معاملات و روند قیمت، میتواند به درک بهتر وضعیت عرضه و تقاضا در بازار کمک کند. اما باید توجه داشت که این رقم به تنهایی نمیتواند نشاندهنده قطعی فشار فروش یا افت قیمت یک سهم باشد. **منظور از تعداد فروشندگان چیست؟** تعداد فروشندگان، به تعداد افرادی گفته میشود که در دادههای معاملاتی یک سهم خاص، در یک بازه زمانی مشخص یا در بخش خاصی از سیستم معاملاتی، سفارش فروش خود را ثبت کردهاند. برای اینکه بتوان از این شاخص به درستی استفاده کرد، لازم است بدانیم که این عدد به کدام بخش از تابلو و چه بازه زمانی اشاره دارد. به عنوان مثال، نباید تعداد فروشندگان در دادههای روزانه را با تعداد سفارشهای فروش در صف خرید و فروش یا تعداد سفارشهای ثبتشده در بخش عمق بازار اشتباه گرفت. همچنین، این عدد لزوماً به معنای مجموع تمام افرادی نیست که در آن روز اقدام به فروش کردهاند؛ نحوه شمارش به نوع داده و گزارشی که سامانه ارائه میدهد، بستگی دارد. **کجا میتوان تعداد فروشندگان را در تابلو بورس مشاهده کرد؟** برای دسترسی به این اطلاعات، میتوان به سامانه مدیریت فناوری بورس تهران، یعنی TSETMC، و صفحه مربوط به هر نماد مراجعه کرد. در صفحه هر نماد، اطلاعات معاملاتی و بخشهای مختلف مربوط به سفارشها قابل بررسی است. البته محل دقیق نمایش این اطلاعات و جزئیات آن ممکن است بسته به نوع صفحه و گزارش متفاوت باشد. بنابراین، هنگام مقایسه اعداد، باید به عنوان ستون یا بخش مربوطه و بازه زمانی دادهها دقت کرد. **یک مثال برای درک بهتر** فرض کنید اطلاعات دو نماد فرضی به شرح زیر باشد: | شاخص | نماد الف | نماد ب | | -------------------- | --------------- | --------------- | | تعداد فروشندگان ثبتشده | ۸۰۰ | ۲۵۰ | | حجم معاملات | ۵ میلیون سهم | ۵ میلیون سهم | | ارزش معاملات | ۲۰ میلیارد تومان | ۲۰ میلیارد تومان | در این مثال، تعداد فروشندگان نماد «الف» بیشتر از نماد «ب» است، در حالی که حجم و ارزش معاملات هر دو نماد یکسان است. این تفاوت میتواند نشاندهنده این باشد که حجم معاملات مشابه، میان تعداد بیشتری از فروشندگان در نماد «الف» توزیع شده است. با این حال، صرفاً بر اساس این اطلاعات نمیتوان نتیجه گرفت که نماد «الف» فشار فروش بیشتری را تجربه میکند یا احتمال افت قیمت آن بالاتر است. برای چنین تحلیلی، باید وضعیت قیمت، تعداد خریداران، سفارشهای خرید و فروش و سایر اطلاعات معاملاتی نیز مورد بررسی قرار گیرند. (لازم به ذکر است که اعداد این جدول فرضی و صرفاً جنبه آموزشی دارند.) **تفاوت تعداد فروشندگان با تعداد خریداران چیست؟** تعداد فروشندگان و تعداد خریداران دو شاخص مکمل هستند که تعداد طرفهای حاضر در سمت فروش و خرید در دادههای معاملاتی مورد بررسی را نشان میدهند. | شاخص | مفهوم | | ------------ | ---------------------------------------- | | تعداد فروشندگان | تعداد فروشندگان ثبتشده در داده مورد بررسی | | تعداد خریداران | تعداد خریداران ثبتشده در داده مورد بررسی | | حجم معاملات | تعداد سهام معاملهشده | | ارزش معاملات | ارزش ریالی معاملات انجامشده | | تعداد معاملات | تعداد دادوستدهای انجامشده | تفاوت تعداد خریداران و فروشندگان به تنهایی نمیتواند جهت حرکت قیمت را مشخص کند. در هر معامله، یک خریدار و یک فروشنده وجود دارد، اما نحوه نمایش و شمارش طرفهای معامله در بخشهای مختلف سامانه ممکن است متفاوت باشد. **کاربرد تعداد فروشندگان در تابلوخوانی** این شاخص زمانی ارزش بیشتری پیدا میکند که در کنار سایر اطلاعات تابلو بررسی شود. مهمترین کاربردهای آن عبارتند از: * **بررسی توزیع فروش:** به ارزیابی تعداد فروشندگان در یک نماد در کنار حجم معاملات کمک میکند. * **مقایسه با تعداد خریداران:** تصویری اولیه از تعداد طرفهای حاضر در دو سوی معاملات ارائه میدهد. * **تحلیل سرانه فروش:** در صورت دسترسی به ارزش فروش حقیقیها و تعداد فروشندگان حقیقی در یک بازه زمانی مشخص، امکان محاسبه سرانه فروش را فراهم میکند. * **بررسی وضعیت عرضه و تقاضا:** در کنار قیمت، حجم معاملات و جزئیات سفارشهای خرید و فروش، به تحلیل دقیقتر شرایط معاملاتی کمک میکند. **آیا افزایش تعداد فروشندگان نشانه افت قیمت سهم است؟** خیر. افزایش تعداد فروشندگان به تنهایی به معنای افزایش فشار فروش یا کاهش قیمت سهم نیست. برای مثال، ممکن است تعداد فروشندگان زیاد شود، اما حجم فروش هر فرد کم باشد و قیمت سهم همچنان روند صعودی داشته باشد. برعکس، ممکن است تعداد فروشندگان اندک باشد، اما حجم بالایی از سهام توسط همین تعداد کم عرضه شود. بنابراین، برای تحلیل وضعیت سهم، لازم است تعداد فروشندگان در کنار حجم و ارزش معاملات، تغییرات قیمت، تعداد خریداران و جزئیات سفارشها بررسی شود. **تفاوت تعداد فروشندگان با سرانه فروش چیست؟** تعداد فروشندگان نشان میدهد که چند نفر سفارش فروش ثبت کردهاند، در حالی که سرانه فروش، میانگین ارزش فروش به ازای هر فروشنده در جامعه آماری مشخص است. برای مثال، اگر ارزش کل فروش حقیقیها در یک روز ۱۰۰ میلیارد تومان و تعداد فروشندگان حقیقی ۵۰۰ نفر باشد، سرانه فروش برابر با ۲۰۰ میلیون تومان خواهد بود (۱۰۰ میلیارد تومان تقسیم بر ۵۰۰ نفر). این محاسبه تنها زمانی دقیق است که ارزش فروش و تعداد فروشندگان مربوط به یک گروه مشخص و یک بازه زمانی یکسان باشند. **اشتباهات رایج در تحلیل تعداد فروشندگان** در استفاده از این شاخص، باید از برخی اشتباهات رایج پرهیز کرد: * بیشتر بودن تعداد فروشندگان را به عنوان سیگنال قطعی فشار فروش در نظر نگیرید. * تعداد فروشندگان را با تعداد سفارشهای فروش اشتباه نگیرید. * تعداد فروشندگان را با حجم یا ارزش معاملات خلط نکنید. * بدون در نظر گرفتن نوع داده (حقیقی یا حقوقی)، تعداد کل فروشندگان را با تعداد فروشندگان حقیقی مقایسه نکنید. * صرفاً بر اساس این شاخص، اقدام به خرید یا فروش یک سهم نکنید. **پرسشهای متداول** ۱. **آیا زیاد بودن تعداد فروشندگان برای یک سهم لزوماً نشانه منفی است؟** نه همیشه. برای ارزیابی وضعیت سهم، باید عوامل دیگری مانند حجم و ارزش فروش، روند قیمت، تعداد خریداران و سایر اطلاعات معاملاتی نیز مورد توجه قرار گیرند. ۲. **آیا تعداد فروشندگان با تعداد معاملات برابر است؟** خیر. تعداد فروشندگان به افراد ثبتنامکننده برای فروش اشاره دارد، در حالی که تعداد معاملات، تعداد دادوستدهای انجامشده را نشان میدهد. یک فروشنده ممکن است در چند معامله شرکت داشته باشد. ۳. **آیا میتوان از تعداد فروشندگان، سرانه فروش را به دست آورد؟** تعداد فروشندگان به تنهایی کافی نیست. برای محاسبه سرانه فروش، نیاز به ارزش فروش همان گروه از فروشندگان در همان بازه زمانی نیز هست. ۴. **آیا تعداد فروشندگان حقیقی و حقوقی جداگانه بررسی میشود؟** در برخی گزارشها، اطلاعات مربوط به سرمایهگذاران حقیقی و حقوقی به صورت تفکیکشده ارائه میشود. برای مقایسه دقیق، باید تعریف شاخص و جامعه آماری هر گزارش مشخص باشد. **جمعبندی** تعداد فروشندگان یکی از ابزارهای کمکی در تحلیل تابلو بورس است که تعداد فعالان در سمت فروش را در دادههای معاملاتی نشان میدهد. این شاخص، هنگامی که در کنار تعداد خریداران، حجم و ارزش معاملات و روند قیمت مورد بررسی قرار گیرد، میتواند به درک بهتر شرایط معاملاتی کمک کند. اما به تنهایی برای تشخیص فشار فروش یا پیشبینی قیمت سهم کافی نیست. منبع: نبض بورس