روزنامه اطلاعات: فروش دلار به شهروندان، دمیدن بر تنور تورم نیست؟

روزنامه اطلاعات در یادداشتی نوشت که در روزگار کنونی و با وجود چالش‌های ارزی و تورمی کشور، تصمیم شهروندان برای ورود به بازار ارز دیگر یک مسئله کاملاً شخصی و ساده به‌شمار نمی‌رود. با وجود اینکه قانون محدودیتی برای فعالیت افراد در بخش‌های تولیدی یا خدماتی نگذاشته است، اما جمع‌آوری و نگهداری ارزهایی مانند دلار تأثیر مستقیمی بر تعادل عرضه و تقاضا می‌گذارد. این کار در نهایت به افت ارزش پول ملی، اوج‌گیری تورم و فشار بیشتر بر دوش خانوارهایی ختم می‌شود که دخل‌وخرجشان با ریال گره خورده است. زمانی که طیف گسترده‌ای از مردم ترجیح می‌دهند به‌جای نگهداری ریال، به سراغ خرید ارز خارجی بروند، تقاضا در بازار بالا می‌رود. از آنجا که عرضه ارز کنترل‌شده و محدود است، این هجوم تقاضا قیمت دلار را بالا برده و ریال را تضعیف می‌کند. این افت ارزش، بهای کالاهای وارداتی و مواد اولیه را بالا برده و موتور تورم را روشن می‌کند؛ تورمی که بیشترین فشار آن روی خانوارهای حقوق‌بگیر و کم‌درآمدی است که دارایی‌شان ریالی است و راهی برای تبدیل آن به ارز ندارند. این ماجرا یک چرخه معیوب را رقم می‌زند؛ هرچه ارزش ریال افت بیشتری داشته باشد، میل به خرید دلار بیشتر شده و فشار بر پول ملی دوچندان می‌شود. در پایان، این روند ثروت را از جیب قشر ریال‌بگیر به سمت کسانی که دارایی‌شان را دلاری کرده‌اند، سرازیر می‌کند. از دیدگاه اخلاق اقتصادی، چنین رویکردی فراتر از یک حساب‌کتاب شخصی سود و زیان است. هنگامی که تصمیم‌های فردی در نهایت به تضعیف پول کشور و گرانی زندگی برای اکثریت جامعه منجر شود، موضوع مسئولیت اجتماعی اهمیت پیدا می‌کند. خانواده‌هایی که درآمد ثابتی به ریال دارند در برابر این تورم بی‌دفاع‌ترند و قدرت خریدشان آب می‌رود. بنابراین، خرید و انباشتن دلار برای حفظ ارزش دارایی، در واقع تحمیل هزینه‌های اجتماعی آن به دیگران است. البته این موضوع به معنای نادیده گرفتن حق منطقی افراد برای حفاظت از ارزش سرمایه‌شان نیست، بلکه نشان می‌دهد که در اقتصادهای درگیر با محدودیت ارزی، رفتارهای جمعی در بازار ارز پیامدهای کلانی دارد که نمی‌توان آن را به مسائل شخصی محدود کرد. در مجموع، انباشت دلار در شرایط کنونی می‌تواند به افت ارزش پول ملی، افزایش تورم و تحمیل بار مالی به خانوارهای ریالی منجر شود. درک این چرخه و تبعات آن، گام نخست برای صحبت درباره مسئولیت اقتصادی شهروندان است. حفظ ارزش پول ملی و حمایت از اقشار متوسط و ضعیف، تنها از مسیر مدیریت درست عرضه و تقاضای ارز و بازگرداندن اعتماد به سرمایه‌های ریالی می‌گذرد. منبع: روزنامه اطلاعات، به نقل از آفتاب نیوز