۳۰ شهريور ۱۴۰۵ - ۱۵:۲۲
از قطعه تا خودرو؛ زنجیرهای به وسعت یک صنعت
نوسانات و اختلال در خطوط تولید خودروسازان ایرانی، پرسشی است که همواره ذهن شهروندان را به خود مشغول کرده است. برای فهم ریشهی این مشکلات، باید نگاهی عمیقتر به فرآیند پیچیده تولید خودرو داشت. توقف تولید در کارخانهها، اغلب ریشه در مسائلی فراتر از سالن مونتاژ دارد؛ از کمبود مواد اولیه و عدم تولید قطعات گرفته تا تأخیر در تحویل سفارشها. در حالی که توجه عمومی معمولاً به خط تولید و مونتاژ معطوف است، واقعیت این است که پشت این صحنه، شبکهای گسترده از تأمینکنندگان و تولیدکنندگان قطعات فعالیت میکند. اگر هر یک از حلقههای این زنجیره دچار اختلال شود، رسیدن بهموقع قطعات به خودروسازان با مشکل مواجه شده و در نهایت، خط تولید متوقف خواهد شد. بررسی گزارش جامع شرکت صنایع تولید کروز در سال ۱۴۰۳، که به عنوان بزرگترین قطعهساز کشور شناخته میشود، گستردگی این شبکه را نمایان میسازد. این آمار که شامل بیش از ۸ هزار نوع ماده اولیه، ۲۰ هزار نوع کالای نیمهساخته، بیش از هزار و ۳۰۰ نوع محصول نهایی و حدود ۸۷ هزار سفارش است، تنها بخشی از پیچیدگی زنجیره تأمین صنعت خودرو را نشان میدهد. بنابراین، صنعت خودروسازی صرفاً به آنچه در خط مونتاژ میبینیم، خلاصه نمیشود. زمانی که خودرویی وارد خط تولید میشود، بخش عمدهای از مراحل آن، پیش از رسیدن به سالن مونتاژ، در کارخانههای متعدد قطعهسازی انجام شده است. هزاران قطعه باید تولید، کنترل و بستهبندی شوند و در زمان مقرر به دست خودروسازان برسند. در این میان، شرکتهایی چون کروز نقشی فراتر از یک واسطه ساده ایفا میکنند؛ آنها بخشی از زیرساخت تولید خودرو به شمار میروند. شرکت کروز در سال ۱۴۰۳ بیش از ۵۰۰ میلیون قلم کالا را از تأمینکنندگان داخلی تهیه کرده است. این حجم از وابستگی، نشان میدهد که مسئله اصلی صنعت خودرو، تنها ظرفیت کارخانه نیست، بلکه قابلیت اطمینان زنجیره تأمین است. ریسکهای پنهان در زنجیره تأمین در یک زنجیره پیچیده تأمین، نبود هر قطعه، حتی ارزانترین و کوچکترین آنها، میتواند منجر به توقف تولید یک خودرو شود. این قطعات "کسری" ممکن است ارزش ریالی کمی داشته باشند، اما توقف خط تولید یا انباشت خودروهای ناقص در پارکینگها را در پی دارند. لذا، سنجش موفقیت صنعت خودرو صرفاً با تعداد خودروهای تولید شده، کافی نیست؛ بلکه باید عواملی چون تعداد دفعات توقف تولید به دلیل کسری قطعه، میانگین زمان تأمین و قطعات پرریسکتر را نیز در نظر گرفت. نقش حمایتی قطعهسازان در خطوط تولید شرکت کروز در سال ۱۴۰۳ با داشتن ۴ هزار و ۸۶۶ خط تولید و تولید روزانه حدود ۴.۵ میلیون قطعه نهایی و نیمهنهایی، بخش قابل توجهی از ظرفیت تولید صنعت خودرو را خارج از کارخانههای خودروساز تأمین کرده است. این بدان معناست که برای افزایش تولید خودرو، تنها توسعه خطوط مونتاژ کافی نیست؛ بلکه ظرفیت قطعهسازان، تأمین مواد اولیه، لجستیک و توان تأمین نیز باید همگام با آن افزایش یابد. در حقیقت، رشد تولید خودرو نیازمند فعالسازی یک زنجیره کامل است. عملکرد صنعت خودرو سالهاست که بر اساس تعداد خودروی تولیدی، قیمت و ظرفیت کارخانهها سنجیده میشود، در حالی که خودرو محصولی مشترک از شبکهای شامل قطعهسازان، تأمینکنندگان مواد اولیه، انبارها و سیستم حملونقل است. هرچه این شبکه بزرگتر میشود، پتانسیل افزایش تولید بیشتر شده، اما در عین حال، پیچیدگی و ریسک نیز افزایش مییابد. خودروسازان و چالش نقدینگی در زنجیره تأمین برای تداوم فعالیت این شبکه پیچیده، تزریق نقدینگی منظم ضروری است. قطعهسازان برای تأمین مواد اولیه و همکاری با دیگر تأمینکنندگان به منابع مالی نیاز دارند. متأسفانه، در دو سال اخیر، مطالبات معوق خودروسازان، که طبق گزارشها به بدهی عظیمی تبدیل شده است، باعث اختلالات اساسی در این زنجیره شده و مسیر تولید قطعات تا خط تولید خودروسازان را با چالش روبرو کرده است. رفع این موانع بدون تأمین نقدینگی کافی، بعید به نظر میرسد و در نتیجه، انتظار از خطوط مونتاژ برای تولید خودرو بدون رفع این مشکلات، دور از دسترس خواهد بود. منبع: گزارش جامع شرکت صنایع تولید کروز در سال ۱۴۰۳
گزارش خطا
آخرین اخبار