«صورتی جیغ» چطور رنگ جام جهانی شد؟

هر طرفدار تیم فوتبال انگلیس و علاقه‌مند به مُد که این هفته جام جهانی را تماشا می‌کرد، لحظه‌ای را که حمله بازیکنان به محوطه دروازه کرواسی رسید دوست داشته و این فقط به‌خاطر به ثمر نشستن گُل احتمالی نبود؛‌ این لحظه نمایی از «دومینیک لیواکویچ»، دروازه‌بان کرواسی در لباس صورتی جیغ، یعنی همان رنگی را که به سرعت در حال تبدیل شدن به امضای بصری این مسابقات است، در قاب تلویزیون نشان داد. حالا می‌توان گفت که «صورتی باربی» را فراموش کنید و به تابستان «صورتی جیغ»‌ جام جهانی خوش آمدید.

«گاردین» نوشت، لباس «لیواکویچ» با لباس داوران در بازی این هفته عربستان سعودی مقابل اروگوئه و همچنین کفش‌های بازیکنان کرواسی و انگلیس، هماهنگ بود. ده‌ها بازیکن دیگر نیز با برندهایی از جمله نایک، آدیداس، پوما و نیوبالانس صورتی پوشیده‌اند. حتی مجله «GQ» اخیرا در این خصوص نوشت: «هر جا نگاه می‌کنی، کفش‌ها صورتی هستند: صورتی فلورسنت، صورتی جیغ، صورتی فوشیا. یک‌بار که متوجهش شوی، دیگر نمی‌توانی نادیده‌اش بگیری.»

در سال ۲۰۲۳ میلادی بود که زیبایی‌شناسی متکی بر شخصیت «باربی» و صورتی، رنگ صورتی پررنگ را به صدر مُد رساند. «WGSN»، شرکت پیش‌بینی‌کننده ترندها نیز در سال ۲۰۲۴ پیش‌بینی کرد که صورتی پررنگ که آن را «electric fuchsia» توصیف می‌کند، امسال دوباره محبوب خواهد شد. «سارا ماجیونی»، رئیس بخش پوشاک زنانه این شرکت، می‌گوید که این رنگ در جام جهانی جدیدترین نمونه از قدرت پایدار فرهنگی آن است.

«ماجیونی» می‌گوید که استفاده از رنگ‌های پررنگ در جام جهانی برای برندهایی که از تغییرات شرایط هواداران فوتبال آگاه هستند، منطقی به نظر می‌رسد. این کارشناس گفت: «بسیاری از جوانان احتمالا مسابقات را روی تلفن‌های خود تماشا می‌کنند و بنابراین این رنگ (که به راحتی دیده می‌شود) کار برندسازی را انجام می‌دهد.»

باید به این نکته توجه کرد که این رنگ در تضاد خوبی با چمن سبز قرار می‌گیرد.

جالب به نظر می‌رسد که فرض کنیم جام جهانی مردان، عرصه جدیدی برای رنگ صورتی است که معمولا بیشتر به زنان مرتبط است. در واقعیت، حضور این رنگ در فوتبال از بیش از یک دهه قبل درحال افزایش بوده است.

«گاردین» در سال ۲۰۲۰ گزارش داد که ۶۳۶ گل در لیگ برتر انگلیس در فصل ۲۰۲۰-۲۰۱۹ توسط بازیکنانی که کفش‌های صورتی پا دارند،‌ به ثمر رسیده بود و این درحالی است که بازیکنان کفش مشکی فقط ۳۶ گل به ثمر رسانده‌ بودند.

البته استفاده از لباس صورتی نیز رو به افزایش بوده‌ است. «آرسنال» برای ۲۳-۲۰۲۲ لباس سوم این تیم را با رنگ صورتی نوزادی معرفی کرد و باشگاه «اینتر میامی» هم از سال ۲۰۲۲ صورتی پوشیده است. پس از انتقال «لیونل مسی» به این تیم و تماشای او در پیراهن صورتی، این پیراهن خیلی زود پرفروش شد. سه سال بعد، پیراهن و رنگ شاخص آن که در «پنتون» با کد ۱۸۹۵C مشخص شده است، به لباسی آشنا در میان هواداران فوتبال در سراسر جهان تبدیل شد.
«اودینگا نیماکو»، مدیر محصول کفش‌های فوتبال نایک، این هفته در گفت‌وگویی اعلام کرد که بازی به نقطه عطفی برای رنگ‌های پررنگ‌تر صورتی رسیده است.

«نیماکون گفت: «چیزی که همیشه از مصرف‌کنندگان و ورزشکاران خود می‌شنویم این است که وقتی رنگی مانند صورتی را می‌پوشند که بسیار جلب توجه‌ می‌کند و پررنگ است، انگار که ... شما باید واقعا از نظر ظاهری خوب باشید تا بتوانید این رنگ‌ها را نیز بپوشید. در عین حال، سطحی از به صلح رسیدن با رنگ صورتی به وجود آمده است که آن را برای مردم بیش از حد خاص نمی‌کند و با مخاطبان گسترده‌ای ارتباط برقرار می‌کند.»

«اندرو گرووز»، استاد سیستم‌های پوشاک مردانه در دانشگاه وست‌مینستر، با اشاره به اینکه بازیکنان «اورتون» در سال ۱۸۹۲ بدون هیچ جنجالی لباس صورتی پوشید معتقد است که رابطه فوتبال با رنگ صورتی بسیار قدیمی‌تر از چیزی است که تصور می‌شود.

«گرووز» گفت: «این رنگ بعدا بار معنایی پیدا کرد، ابتدا از طریق فرهنگ مصرف‌کننده گسترده‌تر و سپس از طریق فرهنگی در فوتبال که به تدریج نسبت به مردانگی، سنت و اینکه بازیکنان مرد باید چه ظاهری داشته باشند، حساس‌تر و مضطرب‌تر شد.»

این واقعیت که امروز فوتبالیست‌های مرد بدون نگرانی پیراهن‌های صورتی می‌پوشند، نشان می‌دهد آن تداعی‌ها و حساسیت‌های گذشته در حال کمرنگ شدن هستند. در واقع، در نیمه نخست قرن بیستم، رنگ صورتی اغلب رنگی مناسب پسران تلقی می‌شد، در حالی که آبی بیشتر به دختران مربوط بود.

«گرووز» گفت: «فوتبالیست مدرن دیگر فقط یک بازیکن نیست بلکه او همچنین یک برند و یک چهره سبک و مد است. رنگ صورتی جواب می‌دهد، چون او را به‌عنوان یک تصویر قابل‌مشاهده می‌کند.»

از نگاه «ماجیونی»، استقبال فوتبال از رنگ صورتی در نهایت به مسئله دیده‌شدن مربوط می‌شود.

او می‌گوید: «آنچه امروز شاهدش هستیم، استفاده از رنگ صورتی به این دلیل است که جلب توجه می‌کند و به چشم می‌آید. این دقیقا رنگ مناسبی است، چون نوعی انرژی در خود دارد. هیجان‌انگیز است.»