همزمان با انتشار پیامهای متناقض از سوی رئیس جمهور آمریکا در ارتباط با مساله ایران، حالا رسانههای آن کشور پرده از یک اختلاف در حال گسترش در هسته اصلی کاخ سفید برداشتهاند؛ اختلافی که از همان اولین روز جنگ علیه ایران در میان مقامات آمریکا وجود داشت. روزنامه «نیویورکتایمز» در گزارشی نوشت اختلافات در کاخ سفید میان ترامپ و معاونش، جیدی ونس هر روز ابعاد بیشتر و بزرگتری به خود میگیرد.
نیویورکتایمز در گزارش خود درباره اختلاف رئیس جمهور آمریکا با معاونش نوشت: ترامپ در بسیاری از گفتوگوهای اخیر با دستیاران و متحدانش، اغلب پرسشی را درباره معاون خود مطرح میکند: آیا ونس واقعاً آن چیزی را دارد که بتواند تا آخر مسیر برود؟ او معمولاً خودش نیز به این پرسش پاسخ میدهد که مطمئن نیستم. در واقع این روزها ترامپ به صراحت نسبت به تواناییهای معاونش ابراز تردید میکند!
اگرچه رئیسجمهور آمریکا به کنایه زدن به اطرافیان خود معروف است اما نیویورکتایمز گزارش داد کنایههای ترامپ درباره ونس اهمیت زیادی دارد، چون وی به عنوان گزینه پیشفرض و پیشتاز نامزدی حزب جمهوریخواه و وارث بالقوه جنبش سیاسی ترامپ شناخته میشود. به همین دلیل پرسشهای مکرر ترامپ از اطرافیانش درباره اینکه «ونس بهتر است یا مارکو روبیو؟» به یکی از مهمترین نشانههای اولیه برای تشخیص نحوه انتقال قدرت در حزب جمهوریخواه به نسل بعد تبدیل شده است اما به نظر میرسد از هماکنون ترامپ در حال کنار گذاشتن ونس است.
بر مبنای گزارش رسانه آمریکایی، ترامپ در چند مورد از عملکرد معاون خود ناراضی است؛ یکی آنکه ونس زیاد به تعطیلات میرود و ترامپ بارها به غیبتهای وی اشاره کرده است. دیگر اینکه رفتارهای ونس نیز چندان از سوی ترامپ تایید نمیشود و گفته شده در جلسات خصوصی در کاخ سفید، ونس اغلب مشغول مرور تلفن همراهش است و از شبکههای اجتماعی برای پاسخ دادن به منتقدانش استفاده میکند. ترامپ نیز در شبکه تروث سوشال فعال است اما مانند ونس وقت خود را صرف بحث و جدل مستقیم با کاربران نمیکند.
به گفته افراد مطلع، «سوزی وایلز» رئیس دفتر ترامپ و برخی دیگر از مقامات کاخ سفید بهتازگی به ونس توصیه کردهاند مدتی از شبکههای اجتماعی فاصله بگیرد، زیرا درگیریهای مجازی او با کاربران باعث حساسیت ترامپ شده است.
بر اساس گزارش نیویورکتایمز، ترامپ بارها در جمعهای خصوصی جیدی ونس را شوخیوار مورد انتقاد قرار داده و از رفتارهای وی از جمله قطع حرف دیگران به تندی انتقاد کرده و خواسته است ونس رفتار خود را تغییر دهد. اما نه فقط این موارد، بلکه مسائل مهمتری هم هست که باعث شده اختلافات رئیس جمهور آمریکا با معاونش برجسته شود
شکاف بر سر جنگ علیه ایران
بارزترین سطح اختلاف ترامپ و ونس که نیویورکتایمز در گزارش جدید خود به آن پرداخته، اختلاف ۲ طرف بر سر جنگ علیه ایران است. ترامپ بارها مخالفت اولیه ونس با آغاز جنگ علیه ایران را یادآوری و حتی این موضوع را در حضور خود او مطرح کرده است. او خطاب به ونس مدعی شده بود: «من بیشتر از تو صلحطلبم اما مجبور بودم این جنگ را انجام دهم».
رئیس جمهور آمریکا همچنین بهتازگی در یکی از جلسات خصوصی، تصمیم خود برای اعزام هیاتی به ریاست ونس به پاکستان جهت مذاکره برای پایان دادن به جنگ علیه ایران را زیر سوال برده است؛ ماموریتی که در نهایت موفق نبود و حالا ترامپ، ونس را مسؤول شکست مذاکرات در برابر ایران میداند!
به نظر میرسد در همان زمان مذاکرات اسلامآباد نیز ونس از احتمال درجا زدن ترامپ در این مذاکرات خبر داشت، چون همان زمان وی در مصاحبه با تارنمای پیبیسی به صراحت گفته بود اگرچه مذاکرات «پیشرفت زیادی» داشته اما روشن نیست ترامپ «چه زمانی» از توافق نهایی حمایت خواهد کرد. این جمله نشان داد حتی ونس نیز در زمان مذاکره غیرمستقیم با ایران در پاکستان، از تصمیم نهایی ترامپ اطمینان کامل نداشته است.
نیویورکتایمز البته توضیح نداد چرا ترامپ اکنون با گذشت ۵۰ روز از ماموریت ناموفق ونس در اسلامآباد، نسبت به مذاکرات ابراز نارضایتی کرده است ولی به نظر میرسد رئیس جمهور آمریکا در حالی این روزها از عملکرد ونس در موضوع ایران ناراضی است که کاخ سفید درباره ایران به یک بنبست جدی خورده است. در این شرایط به گفته برخی ناظران، ترامپ در وضعیت بنبست به دنبال آن است تا بار مسؤولیت شکست را متوجه اطرافیان خود کند و شاید از این رو نیز رئیسجمهور آمریکا هفتهها پس از مذاکرات پاکستان، اکنون معاون خود را به دلیل شکست در مذاکرات سرزنش میکند! در واقع ترامپ تلاش دارد مسؤولیت بنبست فعلی آمریکا درباره ایران را متوجه معاون خود کند و شاید ونس تازهترین قربانی ترامپ پس از شکست در جنگ علیه ایران باشد!
روزنامه انگلیسی «دیلیمیل» نیز هفته گذشته در گزارشی به بالا گرفتن اختلافات میان ترامپ و معاون وی اشاره کرد و نوشت پس از استعفای «تولسی گابارد» مدیر اطلاعات ملی آمریکا، ونس در دولت ترامپ منزویتر شده است. بر اساس این گزارش، موضع ونس مبنی بر عدم مداخله در ایران، او را در مقابل ترامپ قرار داده و ۲ طرف هنوز نتوانستهاند بر سر ایران به یک نتیجه کلی دست یابند!
اختلافات ریشهدار ترامپ و ونس
اگرچه بر مبنای گزارش نیویورکتایمز، اختلافات ترامپ و ونس بر سر جنگ علیه ایران بیشتر از گذشته شده اما این را نمیتوان نادیده گرفت که این اختلافات مربوط به چند روز اخیر نیست، بلکه از همان ابتدای تجاوز آمریکا علیه ایران، بسیاری گفته بودند کابینه ترامپ بر سر جنگ با ایران با دودستگی مواجه شده است.
تارنمای آمریکایی انپیآر نیز ۲ هفته پیش در گزارشی نوشته بود ترامپ و ونس پیامهای متناقضی درباره وضعیت جنگ با ایران میفرستند و این پیامهای متناقض نشان میدهد در کاخ سفید یک جمعبندی مشخص و واحد درباره ایران وجود ندارد. انپیآر در جمعبندی خود درباره اختلاف نظر در کاخ سفید درباره جنگ یا مذاکره با ایران نتیجهگیری کرده بود این وضعیت باعث شده هم آمریکا و هم متحدان آن در منطقه در یک سردرگمی و بلاتکلیفی به سر ببرند، چون هنوز مشخص نیست ترامپ چگونه میخواهد خود را از باتلاق جنگ علیه ایران خارج کند، در حالی که هنوز در کابینه وی هیچ نقشه راه مشخص و مورد اجماع همه اعضای کابینه درباره نوع تعامل با ایران وجود ندارد!
موقعیت دشوار ونس پس از جنگ
نهتنها ترامپ تلاش دارد آوار شکست در جنگ علیه ایران را بر سر معاون اول خود خراب کند، بلکه برخی منابع آمریکایی نیز از قبل پیشبینی کرده بودند جنگ علیه ایران، جیدی ونس را در موقعیت بسیار دشواری قرار خواهد داد. تارنمای آمریکایی «ایبیسی» در گزارشی نوشت جنگ علیه ایران، ونس را در موقعیت دشواری قرار داده است، زیرا او سالها علیه جنگهای خارجی موضع گرفته بود اما اکنون معاون رئیسجمهوری است که دستور حمله به ایران را صادر کرد. تحلیلگران به ایبیسی گفتند این مساله این پرسش را ایجاد کرده که میزان نفوذ و وزن واقعی ونس در کابینه ترامپ چقدر است؟
روزنامه «واشنگتنپست» نیز گزارش داد: ونس بزرگترین بازنده سیاسی جنگ علیه ایران در آمریکاست، چون او برخلاف شعارهای ضدجنگ، اکنون مقام دوم یک کشور جنگطلب است و نکته جالب آن است که ترامپ هم میخواهد مسؤولیت شکست آمریکا در این جنگ را گردن ونس بیندازد؛ موضوعی که موقعیت معاون رئیسجمهور آمریکا را بسیار بیش از گذشته در خطر قرار خواهد داد.
نظرسنجیها در آمریکا نیز نشان میدهد ونس به دلیل مشارکت در کابینه جنگطلب ترامپ، جایگاه خود را به عنوان یک چهره مخالف جنگ از دست داده است. نظرسنجی جدید اطلساینتل نشان میدهد ونس تنها ۲۹.۶ درصد رضایت شهروندان آمریکایی را به دست آورده که این کمترین میزان رضایت از معاونان روسای جمهور در تاریخ آمریکاست!