تنش‌های ونزوئلا- گویان؛ اعتراض کاراکاس به «زلنسکیِ کارائیب»

به گزارش روز یکشنبه ایران اکونومیست از خبرگزاری افه، اظهارات «عرفان علی» رئیس‌جمهوری گویان که «نگرانی جدی» خود از حضور کشتی‌های نیروی دریایی ونزوئلا در سکوی نفتی «اکسون موبیل» را ابراز کرده بود، با واکنش دولت ونزوئلا مواجه شد.

در بیانیه‌ای که «ایوان خیل» وزیر امور خارجه ونزوئلا در کانال رسمی پیامرسان تلگرام خود منتشر کرد، آمده است: (عرفان) علی قصد دارد خود را به عنوان زلنسکی (اشاره به رئیس‌جمهوری اوکراین و درگیری با روسیه) کارائیب معرفی کند تا از طریق تحریک‌های بی‌معنای خود، در منطقه صلح درگیری ایجاد کند؛ تحریک‌هایی که همچنین به شیوه‌ای غیرقابل توجیه به دنبال تهدیدآمیز جلوه دادن نیروهای مسلح ملی بولیواری (FANB) است.

بر اساس این بیانیه، «سخنان رئیس‌جمهوری گویان مملو از نادرستی و تناقض است، از تمایل وی برای تغییر در وضعیت صلح و آرامش منطقه ناشی می‌شود و در راستای منافع جنگ‌طلبانه اکسون موبیل (شرکت نفت آمریکایی) است؛ منافعی که توسط شخصیت‌هایی مانند «ایوان دوکه» رئیس‌جمهوری پیشین کلمبیا که به طور علنی به اتهام فساد مورد بازجویی قرار گرفته‌اند، حمایت شده‌اند».

در ادامه این بیانیه آمده است: این غیرقابل قبول و نقض جدی حقوق بین‌الملل است که گویان دارای سرزمینی باشد که بر سر آن اختلاف نظر وجود دارد و بدتر از آن، در مورد قلمرو دریایی که در انتظار تعیین حدود است، امتیازات غیرقانونی برای بهره‌برداری از منابع انرژی اعطا می‌کند و در عین حال به طور سیستماتیک از تعهدات بین‌المللی خود تحت توافقنامه ۱۹۶۶ اجتناب می‌کند.

به این ترتیب، دولت ونزوئلا از گویان خواست تا به توافقنامه و تعهد به ایجاد راه‌حل مذاکره، راهکاری صلح‌آمیز و سودمند برای هر دو طرف که در سال ۱۹۶۶ در ژنو ایجاد شد، پایبند باشد.

بیش از یک قرن است که ونزوئلا و گویان مدعی حاکمیت اسکیبو هستند؛ منطقه‌ای به وسعت حدود ۱۶۰ هزار کیلومتر مربع که دارای ذخایر نفتی مهمی است. با این حال، این درگیری به دنبال فرآیند مناقصه یک جانبه گویان برای بلوک‌های نفتی در منطقه مورد مناقشه، تشدید شده است.

تنش‌ها میان کاراکاس و جورج تاون، پس از موافقت گویان با فعالیت شرکت آمریکایی اکسون موبیل در بلوک‌های نفت و گاز واقع در قلمرو دریایی اسکیبو افزایش یافت.

گویان در دفاع از عملکرد خود در آب‌های مورد ادعای ونزوئلا به رای داوری پاریس در سال ۱۸۹۹ استناد می‌کند اما دولت ونزوئلا معاهده‌ای که با انگلیس در سال ۱۹۶۶ در ژنو و پیش از استقلال گویان امضا شد را مبنا قرار می‌دهد.

ونزوئلا همواره این وضعیت را توطئه‌ای میان ایالات متحده و اکسون موبیل برای سلب حقوق این کشور بر این بخش از سرزمین خود می‌داند.