سخنرانی صالحی در نشست کنفرانس عمومی آژانس

علی اکبر صالحی در پنجاه و نهمین نشست عادی کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی که از امروز (دوشنبه) آغاز شد، سخنرانی کرد.

کد خبر: ۸۷۳۵۲

تاریخ: ۲۳ شهريور ۱۳۹۴ - ۱۹:۱۳

متن کامل سخنرانی رییس سازمان انرژی اتمی به شرح زیر است:

بسم الله الرّحمن الرّحیم

جناب آقای رییس، هیأت‌های محترم، خانم ها و آقایان؛

در ابتدا مایلم از این فرصت بهره برده، تصدی ریاست این کنفرانس مهم را به جنابعالی، آقای سفیر فورمیکا، تبریک بگویم. همچنین مراتب خرسندی خویش را از شرکت در پنجاه و نهمین کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام می‌نمایم. اطمینان دارم که تحت مدیریت ماهرانه و ریاست مدبرانه جنابعالی، قطعاً به نتایج مورد نظر از این نشست دست خواهیم یافت.

همچنین به نیابت از کشورم، جمهوری اسلامی ایران، به ترکمنستان؛ آنتیگوآ و باربادآ و باربادوس به عنوان اعضای جدید آژانس بین‌المللی انرژی اتمی خوش‌آمد می‌گویم.

آقای رییس؛

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی طبق اساسنامه آن وظیفه اصلی ارتقاء کاربرد صلح‌آمیز انرژی هسته‌ای در سراسر جهان را به عهده دارد و کنفرانس عمومی کنونی نیز بهترین فرصت برای مشارکت و تبادل آرا می‌باشد. در پرتو فتوای مقام معظم رهبری جمهوری اسلامی ایران در خصوص عدم مشروعیت تولید، انباشت و استفاده از سلاح های کشتار دسته جمعی شامل سلاح های هسته‌ای، کشور من پیوسته و به شکلی تغییر ناپذیر مسیر فن‌آوری صلح‌آمیز هسته‌ای مبتنی بر مشارکت سازنده و احترام متقابل را پی گرفته است.

از همین رو، ایران با هدف اعمال حق خود در امر فن‌آوری صلح‌آمیز هسته‌ای به مذاکراتی تاریخی پیوست که با انتخاب جناب آقای روحانی به ریاست جمهوری در خرداد 1392 (ژوئن 2013 میلادی) شکل تحقق به خود گرفت. اکنون من مفتخرم که اعلام نمایم ایران و کشورهای 1+5 پس از حدود 23 ماه مذاکرات سخت و فشرده، به توافقی دست یافته اند که در تاریخ 23 تیرماه 1394 (14 ژوئیه 2015 میلادی) در قالب برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) تجسم یافت. پیام این توافق به جهان این است که نه تحریم‌های اعمال شده و نه تهدیدات نظامی هیچ اثری بر اراده ملت ایران نخواهد داشت. این توافق افق فرصت‌هایی جدید را می‌گشاید و گامی به پیش توسط طرف‌های درگیر در این روند برای پایان بخشیدن به یک بحران ساختگی و غیر‌ضروری است که به عمد برای مدتی بیش از یک دهه به درازا کشانده شده بود.

علاوه بر آن، امضای یک نقشه راه بین جمهوری اسلامی ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بر اساس همکاری و گفت‌وگو در تاریخ 14 ژوئیه 2015 نشانه دیگری از عزم راسخ کشور من برای اقدام در زمینه حل و فصل موضوعات حل‌نشده می‌باشد. همان گونه که جمهوری اسلامی ایران با تحقق اقدامات اعتماد ساز داوطلبانه خود و گام های عملی برداشته شده، نشان داده ‌است که به انجام تعهدات خود طبق برجام و نقشه راه متعهد است، در مقابل این انتظار مشابه را از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و گروه 1+5 داریم تا از طریق جمع بندی منصفانه و عینی روند جاری و برداشتن تحریم‌های ناعادلانه به اقدام متقابل دست بزنند. بدین ترتیب نیت خیر و وفای به عهد آنان بر جامعه بین المللی آشکار می گردد. بی شک، حمایت گسترده همه ملتهای صلح دوست سراسر جهان این فرایند را تسریع خواهد بخشید.

هیات‌های محترم؛

بر اساس قطعنامه شماره 2231 شورای امنیت سازمان ملل متحد، ایران به عنوان کشوری شناخته شده است که دارای فن آوری هسته ای صلح آمیز از جمله چرخه کامل سوخت و حق غنی سازی می باشد و در عین حال همه زیرساختهای هسته ای موجود خود را حفظ می نماید. مایلم در نشست کنونی کنفرانس عمومی که مقارن با توافق هسته ای ایران نیز می باشد آمادگی خود را برای همکاری گسترده بین المللی با سایر کشورهای عضو در همه زمینه های استفاده صلح آمیز انرژی هسته ای با اولویت قرار دادن ایمنی هسته ای در مقررات موجود آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام نمایم.

جمهوری اسلامی ایران بر اساس برنامه ریزی انرژی های مختلط و با در نظر گرفتن تقاضاهای ملی و پدیده تغییرات آب و هوایی گامهای مهمی در زمینه توسعه فن آوری هسته ای صلح آمیز برداشته است. در این خصوص راه اندازی همراه با امنیت و ایمنی نیروگاه بوشهر با عنایت به کمکهای موثری که از همکاری فنی آژانس بین المللی انرژی اتمی دریافت شده، شایان ذکر می باشد. در حال حاضر با تولید 13 تراوات ساعت برق، گزارش دستاوردهای ایمنی که در سالهای 2011 و 2015 از سوی انجمن جهانی بهره برداران هسته ای (وانو) برای نیروگاه اتمی بوشهر صادر گردید مثبت ارزیابی شده است. ما منتظر ارزیابی تخصصی آژانس از عملکرد ایمنی نیروگاه اتمی بوشهر قبل از فعالیتهای گروه عملیاتی بررسی تخصصی (اوسارت) در سال 2016 و پس از آن در سال 2017 هستیم.

هیأتهای محترم، خانمها و آقایان؛

همانطور که در بیانیه های گذشته ما نیز ذکر شده است، ایمنی هسته ای و تشعشعات بالاترین اولویت در کشور ما می‌باشد. در این زمینه بر اساس سیاست بلند مدت جمهوری اسلامی ایران برای ایجاد محیطی دوستانه و صلح آمیز در منطقه، خصوصاً با کشورهای همسایه خلیج فارس، پیشنهاد می‌کنیم که به منظور تقویت اعتماد و شفافیت لازم در میان کشورهای منطقه یک ساز و کار همکاری منطقه ای در زمینه ایمنی هسته ای و تشعشعات و آمادگی اضطراری ایجاد گردد.

آقای رئیس؛

اگر چه مسأله امنیت هسته ای جزو حقوق حاکمیت ملتها است اما کمک‌هایی که آژانس به کشورهای عضو ارائه می‌دهد برای تقویت و ارتقاء رژیم امنیت هسته ای سودمند می باشد. همچنین نقش عمده و محوری آژانس در ایجاد نهادی که در زمینه های مربوطه از کشورهای عضو پشتیبانی نماید دارای اهمیت بسیار زیادی می باشد.

از آنجاکه اجرای یک رژیم امنیتی مدبرانه مستلزم مجموعه ای از اسناد راهنماست، از اینرو قویا" توصیه می شود که تدوین، جمع آوری و بازنگری چنین اسنادی از طریق مشارکت همه کشورهای عضو در کمیته هدایت امنیت هسته ای (ان اس جی سی) صورت گیرد.

کشور اینجانب ضمن محکوم نمودن حملات سایبری علیه تاسیسات هسته ای، بار دیگر نگرانی خود را نسبت به درز احتمالی اطلاعات محرمانه ابراز می نماید.

آقای رئیس؛

مایلم اضافه نمایم که مفهوم پادمان در سطح کشوری (اس ال سی) همچنان مبهم است و اجرای آن نباید در تناقص با معاهده عدم اشاعه (ان پی تی) باشد و حقوق و تکالیف کشورهای عضو را به شیوه ای پیشداورانه و تبعیض آمیز مختل سازد. بازرسی های آژانس می بایست به گونه ای اجرا شود که از مداخله در امور نظامی داخلی و امنیت ملی کشورها پرهیز گردد.

جمهوری اسلامی ایران بر همین مبنا در نظر دارد در چارچوب بند 13 برجام پروتکل الحاقی را در زمان مقتضی به عنوان نشانه ای از حسن نیت و به منظور اعتمادسازی به طور کامل اجرا نماید.

هیات‌های محترم؛

جمهوری اسلامی ایران بر اساس اصول و مبانی مذهبی خود و به عنوان پشتیبان اصلی تلاشهای خلع سلاح جهانی منطبق با معاهده عدم اشاعه (ان پی تی)؛ با تولید، انباشت و به کارگیری سلاح های هسته ای به عنوان سلاح هایی غیر انسانی و غیرمتمدنانه مردود می‌شمارد. همچنین ما به عنوان حامی خلع سلاح هسته ای از کشورهای دارنده سلاح های هسته ای می خواهیم که به تعهدات خود برای انجام تکالیف مندرج در ماده 6 ان پی تی عمل نمایند. این موضوع در کنفرانس خلع سلاح تهران در تاریخ 30 اوت 2012 میلادی نیز مورد تاکید قرار گرفته است.

این موضوع براستی ناراحت کننده است که پس از گذشت بیش از نیم قرن همچنان شاهد آن هستیم که کشورهای دارنده سلاح های هسته ای هنوز به تعهدات و تکالیف خود در زمینه خلع سلاح عمل ننموده‌اند.

نمایندگان محترم؛

ایجاد منطقه عاری از سلاح های هسته ای در منطقه خاورمیانه حائز اهمیت حیاتی است. این ایده در سال 1974 میلادی از سوی ایران مطرح گردید و در قطعنامه سال 1995 میلادی معاهده عدم اشاعه و همچنین برنامه عمل ان پی تی در سال 2010 میلادی مورد تاکید قرار گرفته است. رژیم اسرائیل که به معاهده عدم اشاعه نپیوسته است در واقع بزرگترین مانع در اجرای این برنامه بوده و تهدیدی جدی برای امنیت منطقه بشمار می رود. ایران همچنین عمیقا" نگران روند کنونی تروریسم تکوین یافته در منطقه بوده و نسبت به تهدیدات ناشی از استفاده احتمالی از سلاح های کثیف رادیولوژیک هشدار می دهد. در صورت وقوع هرگونه مخاطرات ناشی از این بلیه، کشورهای درگیر در ارائه حمایت مالی و تجهیزاتی از چنین گروههائی می بایست مسئول شناخته شده و پاسخگو باشند.

آقای رئیس؛

با گذشت حدود 60 سال از زمان ایجاد آژانس بین المللی انرژی اتمی، ارتقاء تاثیرگذاری و کارآمدی فرایند تصمیم سازی آژانس با تحقق توازن میان شورای حکام و کنفرانس عمومی و همچنین بازنگری در موضوع عضویت در شورای حکام ضرورتی اساسی است. بمنظور پاسخگوئی انتظارات حقوقی و فنی کشورهای عضو، زمان آن فرا رسیده است که آژانس اقدامات سازنده ای در این زمینه اتخاذ نماید.

همانگونه که در گذشته نیز اشاره داشته ام فلسفه قدرت منطق و استدلال جایگزین خردمندانه ای برای منطق قدرت که متاسفانه بصورتی مزمن بر عرصه بین الملل سیطره یافته است، می باشد.

برجام نمونه روشنی در این زمینه بشمار رفته و امیدوارم در آینده شاهد جهانی سرشار از پیشرفت، صلح و امنیت برای کل بشریت باشیم.

از توجه شما سپاسگزارم.