تصویری تلخ از فقیرتر شدن ایرانیان؛ فروش دانه‌ای میوه در فروشگاه‌های آنلاین

امروز کافی است سری به برخی پلتفرم‌های فروش آنلاین بزنید تا با پدیده‌ای مواجه شوید که تا چند سال پیش شاید نمادی از تغییرات عمیق اقتصادی تلقی می‌شد؛ فروش دانه‌ای سیب، موز، خیار و برخی دیگر از میوه‌ها و صیفی‌جات.

کد خبر: ۸۳۴۳۸۶

تاریخ: ۱۹ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۱۴:۰۵

به گزارش اقتصادنیوز به نقل از سیتنا، سال‌ها بود که تصاویر خرید دانه‌ای میوه در برخی کشورهای اروپایی برای بسیاری از ایرانی‌ها عجیب به نظر می‌رسید؛ تصاویری از مشتریانی که به جای خرید چند کیلو میوه، تنها یک یا دو عدد سیب، موز یا پرتقال برمی‌داشتند. برای فرهنگی مانند ایران که میوه همیشه بخشی جدانشدنی از سفره خانواده‌ها، مهمانی‌ها، عیادت‌ها و حتی خریدهای روزمره بوده، این سبک خرید نه‌تنها ناآشنا، بلکه دور از ذهن به نظر می‌رسید. کمتر کسی تصور می‌کرد روزی برسد که همین الگو نه در کشوری دوردست، بلکه در فروشگاه‌های آنلاین ایران به شکلی آشکار دیده شود.

امروز کافی است سری به برخی پلتفرم‌های فروش آنلاین بزنید تا با پدیده‌ای مواجه شوید که تا چند سال پیش شاید نمادی از تغییرات عمیق اقتصادی تلقی می‌شد؛ فروش دانه‌ای سیب، موز، خیار و برخی دیگر از میوه‌ها و صیفی‌جات. اتفاقی که شاید در ظاهر صرفاً یک تغییر در مدل عرضه کالا باشد، اما در لایه‌های عمیق‌تر، روایتی از فشار اقتصادی و تغییر الگوی مصرف خانوارها را بازگو می‌کند.

البته واقعیت این است که در تمام این سال‌ها، کم نبوده‌اند خانواده‌های شریف و زحمتکشی که با وجود دریافت حداقل دستمزد یا درآمدهای محدود، ناچار بوده‌اند بسیاری از اقلام ضروری را با وسواس و در حد توان خود تهیه کنند. برای برخی از این خانواده‌ها، خرید محدود میوه یا حتی خرید دانه‌ای، نه پدیده‌ای تازه، بلکه تجربه‌ای تلخ و قدیمی بوده است؛ تجربه‌ای که شاید کمتر در ویترین رسمی بازار دیده می‌شد.

اما آنچه امروز متفاوت به نظر می‌رسد، علنی شدن این واقعیت در بسترهای رسمی و مدرن فروش است. زمانی اگر چنین خریدهایی در سکوت و به اقتضای شرایط اقتصادی برخی خانوارها انجام می‌شد، اکنون این مدل خرید به شکلی آشکار در پلتفرم‌های دیجیتال به‌عنوان یک گزینه مصرفی عادی ارائه می‌شود؛ گویی بازار خود را با کاهش قدرت خرید عمومی تطبیق داده است.

این فقط تغییر یک مدل فروش نیست؛ نشانه‌ای از تغییر سبک زندگی است. جامعه‌ای که خرید میوه کیلویی بخشی طبیعی از فرهنگ مصرف آن بود، حالا با مدلی روبه‌روست که خرید تک‌عددی برخی اقلام را عادی‌سازی می‌کند. این تغییر برای بسیاری تنها یک انتخاب اقتصادی نیست، بلکه نمادی از کوچک‌تر شدن سبد خرید خانوار و کاهش تدریجی توان معیشتی است.

کارشناسان اقتصادی سال‌هاست درباره اثر تورم مزمن بر الگوی مصرف خانوار هشدار می‌دهند؛ از حذف تدریجی برخی کالاهای غیرضروری گرفته تا کاهش مصرف پروتئین، لبنیات و حتی میوه. در چنین شرایطی، بازار نیز به‌ناچار خود را با این واقعیت وفق می‌دهد و شکل عرضه را متناسب با توان خرید مصرف‌کننده تغییر می‌دهد.

شاید فروش دانه‌ای میوه در ذات خود پدیده‌ای منفی نباشد؛ در برخی کشورها این مدل فروش بخشی از فرهنگ مصرف، مدیریت نیاز روزانه یا حتی کاهش هدررفت مواد غذایی است. اما آنچه این تصویر را در ایران متفاوت و تلخ می‌کند، زمینه اقتصادی آن است؛ اینکه این تغییر نه از دل انتخاب سبک زندگی، بلکه زیر سایه فشار معیشتی و کاهش قدرت خرید شکل گرفته است.

وقتی جامعه‌ای به نقطه‌ای می‌رسد که خرید تک‌عددی میوه در فروشگاه‌های رسمی و آنلاین به بخشی از واقعیت روزمره تبدیل می‌شود، این صرفاً یک تغییر در ویترین فروش نیست؛ بازتابی است از تغییری عمیق‌تر در اقتصاد خانوار؛ تغییری که نمی‌توان از کنار آن به سادگی گذشت.