قطع اینترنت، صدای مردم در روایت جنگ را خاموش می‌کند

روایت‌های دست‌اول مردم از فجایع انسانی

کد خبر: ۸۳۳۸۹۰

تاریخ: ۰۶ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۱۲:۱۳

به گزارش ایران اکونومیست؛ قادر باستانی‌تبریزی در گفت‌وگو با خبرآنلاین با اشاره به تبعات محدودسازی اینترنت در شرایط جنگی، تأکید می‌کند که این اقدام نه‌تنها مانع انتشار اطلاعات توسط بازیگران مخرب نمی‌شود، بلکه روایت‌های دست‌اول مردم از فجایع انسانی را نیز از دسترس افکار عمومی جهان خارج می‌کند.

قادر باستانی‌تبریزی، استاد علوم ارتباطات و رسانه، در بخشی از گفت‌وگوی خود با این رسانه با اشاره به دلایل مطرح‌شده برای قطع اینترنت از جمله تأمین امنیت ملی و محافظت از زیرساخت‌ها در برابر حملات سایبری، تصریح می‌کند که اگرچه در برخی مقاطع چنین استدلال‌هایی مطرح می‌شود، اما در شرایط وقوع یک حمله نظامی گسترده، منطق ارتباطی دستخوش تغییر می‌شود.

او در همین زمینه توضیح می‌دهد که در چنین شرایطی، محدودسازی اینترنت عملاً کارکرد بازدارنده‌ای در برابر عوامل همدست دشمن ندارد، چراکه این گروه‌ها به ابزارهای پیشرفته‌تری برای انتقال اطلاعات دسترسی دارند. باستانی‌تبریزی تأکید می‌کند: «مسدودکردن اینترنت، فقط مردم و رسانه‌های داخلی را محدود می‌کند و موجب می‌شود آن‌ها نتوانند فجایع جنگ را به جهانیان نشان دهند.»

این استاد ارتباطات با اشاره به یکی از نمونه‌های تلخ جنگ، ادامه می‌دهد که فجایعی همچون کشتار کودکان در میناب می‌توانست از طریق روایت‌های مردمی در شبکه‌های اجتماعی جهانی بازتاب گسترده‌تری پیدا کند و تأثیر بیشتری بر افکار عمومی جهان بگذارد. به گفته او، در عصر شبکه‌ای، روایت‌های مردمی و تصاویر میدانی نقشی تعیین‌کننده در شکل‌دهی به درک جهانی از بحران‌ها دارند.

باستانی‌تبریزی در ادامه با تأکید بر نقش حیاتی کاربران در فرآیند روایتگری، می‌گوید: «وقتی اینترنت یا دسترسی به پلتفرم‌های جهانی محدود می‌شود، ناخواسته صدای میلیون‌ها شهروند که می‌توانند روایت‌هایی دست‌اول از جنگ و پیامدهای انسانی آن ارائه دهند، قطع می‌شود.» به اعتقاد او، در چنین شرایطی، درک دقیق از واقعیت‌های انسانی بحران نیز کاهش پیدا می‌کند.

او همچنین هشدار می‌دهد که محدودسازی اینترنت، به‌طور مستقیم ظرفیت روایتگری جامعه را تضعیف می‌کند و میدان روایت را به رسانه‌های خارجی یا روایت‌های رقیب واگذار می‌کند. در نتیجه، بازنمایی مستقیم رنج مردم و پیامدهای واقعی حملات نظامی در افکار عمومی جهان کاهش یافته و به‌تدریج روایت‌های بیرونی جای روایت‌های بومی را می‌گیرند.

باستانی‌تبریزی در پایان تأکید می‌کند که در عصر ارتباطات، روایت را نمی‌توان با محدودسازی زیرساخت‌های ارتباطی کنترل کرد و هرگونه خلأ در این زمینه، می‌تواند به انحراف درک جهانی از واقعیت‌های اجتماعی و انسانی منجر شود.