استتار مافیای ارز

التهاب بازار

کد خبر: ۸۳۳۷۴۹

تاریخ: ۰۲ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۰۰:۳۶

به گزارش ایران اکونومیست؛ بررسی‌ها نشان می‌دهد گروه‌هایی با جمع‌آوری ایران‌چک و محدودکردن ورود ارز، به‌دنبال التهاب در بازارند.

تسنیم، بازار غیررسمی ارز این روزها آرام به‌نظر می‌رسد، اما زیر این ظاهر بی‌صدا، جریان‌هایی شکل گرفته است که فعالان بازار از آن با عنوان «یک نقشه بی‌صدا اما هدفمند» یاد می‌کنند؛ نقشه‌ای که هم به جمع‌آوری ایران‌چک‌های درشت گره خورده است و هم به محدود کردن ورود ارز واقعی به کشور.

در هفته‌های اخیر، تماس‌ها و گزارش‌های مردمی بار دیگر از افزایش معاملات مشکوک حکایت دارد؛ معامله‌هایی که با یک پیشنهاد وسوسه‌کننده شروع می‌شود: «دلار ارزان‌تر از نرخ روز». خریدار تصور می‌کند تا چند هزار تومان پایین‌تر بخرد، اما پشت این لبخندهای دوستانه، ماجرای پیچیده‌تری خوابیده است.

بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد گروه‌هایی در بازار ارز فعالیت می‌کنند که در ظاهر دلار را ارزان‌تر می‌فروشند، اما شرط اصلی‌شان یک چیز است: پرداخت نقدی و ترجیحاً با ایران‌چک‌های 500 هزار و یک میلیون تومانیِ نو.

این جمع‌آوری هدفمند اسکناس‌های درشت حالا نگرانی جدی کارشناسان شده است؛ چرا که حجم قابل‌توجهی از نقدینگیِ در دست مردم را از چرخه طبیعی خارج می‌کند و به مسیرهای نامرئی می‌برد.

اما لایه پنهان‌تر ماجرا جایی است که برخی کارشناسان درباره آن هشدار می‌دهند، روایت‌هایی وجود دارد که این گروه‌ها در مناطق مرزی نیز نقش‌آفرینی می‌کنند؛ واردکننده‌ای که باید با دلار تسویه کند، در نهایت با ریال تسویه می‌شود، یعنی ارزی که قرار بود وارد کشور شود، عملاً وارد نمی‌شود، این سازوکار باعث می‌شود نیاز واقعی بازار به ارز بیشتر شود و از دل همین وضعیت، کمبود و بحران شکل بگیرد،

به‌زبان ساده‌تر عده‌ای تلاش می‌کنند با محدود نگه‌داشتن ورود ارز و هدایت معاملات به‌سمت تسویه ریالی، فشار روی بازار داخلی بیشتر شود، نتیجه چنین روندی می‌تواند همان چیزی باشد که کارشناسان سال‌ها درباره‌اش هشدار داده‌اند، تشدید التهاب ارزی در داخل کشور.

کنار این ماجرا، خطر دیگری هم خودش را نشان داده است؛ دلارهای تقلبی. گزارش‌ها نشان می‌دهد برخی از همین معامله‌های خیابانی در نهایت به تحویل بسته‌هایی از اسکناس جعلی ختم شده است؛ اتفاقی که در الیگودرز به‌طورکامل خودش را نشان داد. پلیس در عملیاتی، حدود 225 هزار یورو و 50 هزار دلار تقلبی کشف کرد و ابزارهایی پیدا شد که نشان می‌داد این کار نه مقطعی، بلکه کاملاً برنامه‌ریزی‌شده بوده است.

ترکیب این دو جریان ــ جمع‌آوری بی‌سروصدای ایران‌چک‌ها و پخش اسکناس‌های تقلبی ــ تصویر نگران‌کننده‌ای از یک شبکه زیرزمینی ارائه می‌دهد؛ شبکه‌ای که هم از نقدینگی مردم تغذیه می‌کند و هم با دستکاری مسیر ورود ارز، می‌تواند بازار را تحت فشار قرار دهد.

کارشناسان می‌گویند؛ چنین شرایطی بیش از هر زمان دیگری نیازمند دقت مردم و رصد نهادهای امنیتی است. پیشنهاد «دلار ارزان‌تر» شاید در ظاهر یک فرصت باشد، اما در عمل بارها ثابت شده نقطه شروع ضررهای بزرگ است، کوچک‌ترین بی‌احتیاطی می‌تواند پس‌انداز یک خانواده را به چند برگ کاغذ بی‌ارزش تبدیل کند؛ کاغذهایی که تنها ظاهرشان فریبنده است.

بازار ارز این روزها آب آرامی است که جریان‌های عمیق زیر آن حرکت می‌کند؛ جریانی که اگر جدی گرفته نشود، می‌تواند به موجی تبدیل شود که خیلی‌ها را با خود ببرد.