مصرف زیاد ملین‌ها باعث «تنبلی روده» می‌شود؟

کد خبر: ۸۳۳۳۳۷

تاریخ: ۲۴ فروردين ۱۴۰۵ - ۱۳:۵۳

به گفته یک دکترای حرفه ای داروسازی، هیچ شواهد معتبری یافت نشده که نشان دهد مصرف مزمن ملین‌های محرک به روده آسیب بزند. با این حال دلایل دیگری وجود دارد که نشان می‌دهد نباید ملین‌ها را به‌ طور منظم و در بلندمدت مصرف کرد، مگر اینکه با توصیه پزشک باشد.

فاخره بهبهانی:   اگر تا به حال دچار یبوست شده باشید، ممکن است از مُلین‌ها چه گیاهی و چه شیمیایی استفاده کرده باشید. این داروها به‌ راحتی و بدون نیاز به نسخه قابل تهیه هستند و اغلب به حرکت روده کمک می‌کنند. قطعا افراد زیادی از ملین‌ها استفاده می‌کنند و برخی از سالمندان برای عملکرد روده خود بسیار به آن‌ها وابسته هستند. اما شاید شنیده باشید که مصرف طولانی‌ مدت ملین‌ها می‌تواند سبب تنبلی روده شود. اما آیا واقعا ملین‌ها باعث تنبل شدن روده بزرگ می‌شوند؟

تنبلی روده صحت ندارد!

دکتر محمد مهدی شاهمیرانی، دکترای حرفه ای داروسازی در گفت‌وگو با خبرآنلاین می‌گوید: تنبلی روده بزرگ که به آن «کولون کاتارتیک» نیز گفته می‌شود حالتی است که روده بزرگ به لوله‌ ای بی‌ تحرک تبدیل می‌شود که عملا عملکرد عضلانی لازم برای پیش راندن مدفوع را ندارد. در تحقیقاتی که در مورد سوء مصرف ملین‌های محرک مانند بیزاکودیل، فرآورده‌های حاوی سنا و سدیم پیکوسولفات انجام شده، هیچ موردی از کولون کاتارتیک گزارش نشده و پژوهشگران به این نتیجه رسیدند که موارد پیشین تنبلی روده بزرگ ممکن است مربوط به نوع خاصی از ملین بوده باشد که امروزه نیز دیگر آن نوع خاص ملین توصیه نمی‌شود.

در مجموع هیچ شواهد معتبری یافت نشده که نشان دهد مصرف مزمن ملین‌های محرک به روده آسیب می‌زند. با این حال دلایل دیگری وجود دارد که نشان می‌دهد نباید ملین‌ها را به‌ طور منظم و در بلندمدت مصرف کرد، مگر اینکه با توصیه پزشک و روند وضعیت بدن  تحت نظر باشد.

چه موقع ملین‌ها خطرناک می‌شوند؟

سوء مصرف مُلین‌ها زمانی رخ می‌دهد که فرد برای کاهش وزن به‌طور مکرر و مداوم از ملین‌ها استفاده کند. شایع‌ ترین علامت سوء مصرف ملین، اسهال است که می‌تواند با دل‌درد (گرفتگی شکم)، تهوع، استفراغ و کاهش وزن همراه باشد. همچنین سوء مصرف ملین‌ها می‌تواند تعادل الکترولیت‌های بدن را نیز بر هم بزند. الکترولیت اصلی موجود در مدفوع، پتاسیم است. وقتی بدن در اثر اسهال مقدار بیشتری پتاسیم از دست می‌دهد، ممکن است سطح پتاسیم خون کاهش پیدا کند.

این امر می‌تواند منجر به ضعف عمومی‌عضلات، عوارض قلبی، تغییر در ریتم قلب و در موارد شدیدتر توقف ضربان قلب شود. گزارشات نشان می‌دهند که سوء مصرف مُلین‌ها می‌تواند منجر به مشکلات قلبی از خفیف تا شدید شود. همچنین سوء مصرف مُلین‌ها می‌تواند سطوح سایر الکترولیت‌ها مانند کلسیم و منیزیم را کاهش دهد و منجر به انقباض و گرفتگی‌های دردناک عضلانی شود. گاهی اوقات، مصرف مزمن مسهل‌ها می‌تواند کلیه را نیز به شدت تحت تأثیر قرار دهد.

با این حال، اگر ملین را طبق دوز توصیه‌ شده مصرف کنید، خطر عوارض جدی الکترولیتی، بسیار پایین است. یکی از نظریه‌ها این است که سوء‌ مصرف مزمن ملین‌ها می‌تواند آنچه به نام محور روده-میکروبیوم-مغز شناخته می‌شود  را تغییر داده و منجر به افزایش خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند افسردگی و زوال عقل شود. همچنین سوء‌ مصرف ملین‌ها معمولا با اختلالات خوردن مرتبط است، بنابراین نباید ملین‌ها را به‌ طور منظم و در بلندمدت مصرف کرد مگر اینکه با توصیه پزشک و روند وضعیت بدن  تحت نظر باشد.