اینترنت ماهواره‌ای ارزان از راه رسید

تیر خلاص روسیه و چین به استارلینک

کد خبر: ۸۳۱۵۵۰

تاریخ: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۳:۵۱

در حالی که دنیای فناوری به ماهواره‌های مدار پایین چشم دوخته است، رقابت جدیدی در لایه استراتوسفر زمین (ارتفاع ۲۰ تا ۴۰ کیلومتری) در حال شکل‌گیری است. گزارش‌های اخیر نشان می‌دهد که هند و روسیه با معرفی پلتفرم‌های HAPS (شبه‌ماهواره‌های ارتفاع بالا)، مسیر جدیدی را برای تامین اینترنت پرسرعت و پایش نظامی گشوده‌اند که می‌تواند رقیبی جدی و بسیار ارزان‌تر برای شبکه «استارلینک» ایلان ماسک باشد.

به گزارش ایران اکونومیست؛ برگزاری خبرآنلاین، تنها چند روز پس از آنکه ارتش هند نیاز خود به سیستم‌های HAPS را رسماً اعلام کرد، روسیه از آزمایش موفقیت‌آمیز پلتفرم «رگبار-۱» (Barrage-۱) خبر داد.

تکنولوژی: این سیستم برخلاف پهپادهای بال‌دار، بر پایه یک «آئروستات» (بالون پیشرفته) ساخته شده که هفته‌ها در آسمان باقی می‌ماند.

ماموریت: هدف اصلی روسیه، تامین اینترنت با پهنای باند بالا و «تأخیر بسیار کم» برای نیروهای نظامی و هدایت پهپادهای انتحاری در عمق خاک اوکراین است.

شورای خریدهای دفاعی هند (DAC) نیز اخیراً مجوز توسعه یک پلتفرم هوایی غول‌پیکر (Airship-based HAPS) را برای نیروی هوایی این کشور صادر کرده است.

قابلیت‌ها: این سیستم برای پایش مداوم اطلاعاتی، جاسوسی الکترونیک و سنجش از دور طراحی شده است.

مشارکت بخش خصوصی: شرکت‌های دانش‌بنیان هندی مانند NewSpace در حال توسعه مدل‌هایی با طول بال ۲۵ متر هستند که می‌توانند بیش از ۹۰ روز در ارتفاع ۶۵ هزار پایی پرواز کنند.

چرا HAPS از استارلینک برتر است؟

بزرگترین مزیت این شبه‌ماهواره‌ها نسبت به ماهواره‌های مدار زمین، بحث «تأخیر» (Latency) در ارسال داده است. برای درک بهتر این تفاوت، نگاهی به اعداد زیر بیندازید:

نوع پلتفرم

ارتفاع عملیاتی

زمان رفت و برگشت سیگنال (تأخیر)

ماهواره‌های مدار ثابت (GSO)

۳۵,۷۸۶ کیلومتر

۲۴۰ میلی‌ثانیه

شبکه استارلینک (LEO)

۵۵۰ کیلومتر

۳.۷ میلی‌ثانیه

شبه‌ماهواره (HAPS)

۲۰ کیلومتر

۰.۳ میلی‌ثانیه

این تأخیر ناچیز (۰.۳ میلی‌ثانیه) به فرماندهان نظامی اجازه می‌دهد پهپادها را از فاصله‌های بسیار دور به صورت «لحظه‌ای» و با دقت خیره‌کننده هدایت کنند.

ساخت و پرتاب ماهواره هزینه‌های سرسام‌آوری دارد، اما سیستم‌های HAPS روسیه و هند با کسری از آن هزینه، همان خدمات را ارائه می‌دهند. این پلتفرم‌ها به جای سوخت، از انرژی خورشیدی استفاده می‌کنند و به سادگی قابل بازیابی و به‌روزرسانی هستند.