تاثیرِ این روزهای ایران بر جشنواره فیلم فجر

سینماگران چگونه از بُهت‌زدگی‌شان از حوادث اخیر گفتند

کد خبر: ۸۳۱۳۰۱

تاریخ: ۲۵ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۴

به گزارش ایران اکونومیست؛ منوچهر شاهسواری، دبیر چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر توانست این رویداد را، به لحاظ شکلی و اسمی، طی ۱۲ روز به سلامت به پایان برساند. درست همان‌زمان با روزهایی که دست‌کم بخشی از جامعه در بُهت آن‌چه یک ماه و پنج روز پیش، به چشم دیده به سر می‌برد. در طول این ۱۲ روز، از شنبه، ۱۱ بهمن تا سه‌شنبه ۲۱ بهمن، اهالی رسانه در پردیس ملت (خانه جشنواره)، تماشاگر ۳۳ فیلم بلند سینمایی شدند؛ شامل ۳۱ فیلم در بخش رقابتی و ۲ فیلم خارج از مسابقه. فیلم‌هایی که نشست خبری اکثرشان، با تسلیت به داغدارانِ جانباختگان، آغاز شد. همین‌طور در اکثرشان شرکت‌کنندگان در برابر این سوال قرار گرفتند که نسبت‌شان را با امروز ایران چه‌طور تعریف می‌کنند؟ بیشتر نشست‌ها تنها با حضور تهیه‌کننده و کارگردان برگزار شد. در اختتامیه هم به شکل مشخص به این روزها اشاره شد.

مجتبی رشوند، تهیه‌کننده «آرامبخش» به کارگردانی سعید زمانیان

سایه بلند جواد گنجی

مشخص‌ترین نشست خبری که تحت تاثیر قرار گرفت، نشست خبری «آرامبخش» به کارگردانی سعید زمانیان بود. این فیلم، در نهمین روز از جشنواره فجر، ۱۹ بهمن، در پردیس ملت (خانه جشنواره و سینمای اهالی رسانه) نمایش داده شد. نشست خبری این فیلم پس از نمایش آن، تنها با حضور تهیه‌کننده‌اش؛ مجتبی رشوند برگزار شد. رشوند صحبت‌های خود را این‌طور آغاز کرد: «در ابتدا با تمام هموطنان عزیزمان همدردی می‌کنم. خانواده‌ بزرگ ایران داغدار است. تیم تولید ما جواد گنجی عزیز، دستیار اول کارگردان را از دست داد و من تنها برای انجام رسالت حرفه‌ای در برابر شما دوستان خبرنگار، حضور پیدا کرده‌ام. امیدورام روزی به دور از این‌ تنش‌ها و وقایع تلخ با همه عوامل، درباره فیلم صحبت کنیم.»

نام جواد گنجی در نشست‌های خبری دیگر نیز آمد. مثلا نشست خبری اولین فیلم در دومین روز از جشنواره در سینما ملت؛ «تقاطع نهایی» به کارگردانی سعید جلیلی، با یاد جواد گنجی، همراه بود. یا در روز پنجم جشنواره، ۱۵ بهمن، کاظم دانشی، نویسنده و کارگردان «زنده‌شور»، نمایش این فیلم در جشنواره فجر را به جواد گنجی، تقدیم کرد. او همچنین با اشاره به سایه جنگ، گفت آرزویش گذر از این روزهاست. در باقی نشست‌ها هم هرچند کوتاه‌تر و گذراتر، تسلیت گفته می‌شد.

سیدمهدی جوادی، تهیه‌کننده فیلم سینمایی «گِیس»، به نویسندگی کاظم دانشی و کارگردانی محسن جسور

اشاره مدام به شکاف ایجادشده

اشاره به شکاف ایجادشده، نکته دیگر نشست‌های خبری و سوال پرتکرار خبرنگاران بود. پاسخ حاضران در نشست که بیشتر تهیه‌کنندگان و کارگردانان و در مواردی تهیه‌کننده به تنهایی بود، هم طبیعتا مورد توجه قرار می‌گرفت.

این شکاف از طرف برخی مانند سیدمهدی جوادی، تهیه‌کننده فیلم سینمایی «گِیس»، به نویسندگی کاظم دانشی و کارگردانی محسن جسور، این‌طور مورد اشاره قرار گرفت: او در پاسخ به این سوال که چرا جز خودش و کارگردان اثر، هنرمند دیگری در نشست خبری این فیلم حضور ندارد، گفت: «این را از فاشیست‌های رسانه‌ای بپرسید که هم‌چون سال ۱۴۰۱ چنان هجمه‌ای به هنرمندان وارد کردند که این عزیزان جرات حضور پیدا نکردند.»

محمدحسین مهدویان، کارگردان «نیم‌شب» هم این شکاف را این‌طور، توصیف کرد: «او در پاسخ به این که چرا طبق معمول از ستاره‌های سینما استفاده نکرده است، گفت: من از ستاره‌های ترسوی سینما استفاده نکردم چون هم‌اکنون باید التماس‌شان را می‌کردم تا پشت فیلم بایستند و همراه من در این نشست حضور داشته باشند.»

محمدرضا شریفی‌نیا اما در نشست خبری «کافه‌سلطان» به کارگردانی مصطفی رزاق‌کریمی، از مهدویان انتقاد کرد و این‌گونه اظهارنظرها را عامل تشدیدکننده دوقطبی و شکاف موجود دانست. شریفی‌نیا اشاره کرد در روزهایی که «خانواده‌های بسیاری داغدارند، این رویداد را دست‌کم به لحاظ اسمی، نه جشنواره که فستیوال بنامیم» شریفی‌نیا هم‌چنین گفت: «کاش این فستیوال را با روشن‌کردن شمعی به یاد جان‌باختگان شروع می‌کردیم و هم‌دردی‌مان را نشان می‌دادیم.»

محمدحسین مهدویان، کارگردان «نیم‌شب» در نشست خبری فیلمش

وقتی به جای آزیتا حاجیان، مارال فرجاد، بهرام‌ افشاری و شهرام حقیقت‌دوست، دیگر عوامل فیلم جوایزشان را امانت گرفتند

در بین برندگان جایزه نقش اصلی زن، نقش مکمل زن، نقش اصلی مرد و نقش مکمل مرد، مارال فرجاد (برنده نقش مکمل زن برای بازی در «زنده‌شور» به تهیه‌کنندگی، کارگردانی و نویسندگی مشترک کاظم دانشی) در پیامی ویدئویی خبر داد که در دوره شیمی‌درمانی به سر می‌برد. به‌جای آزیتا حاجیان، محمدرضا شریفی‌نیا، بازیگر روبه‌رویش در «کافه‌سلطان»، جایزه نقش اصلی زن را به امانت دریافت کرد. جایزه بهرام افشاری را هم که برنده نقش اصلی مرد برای بازی در «زنده‌شور» شد، کاظم دانشی گرفت. کاظم دانشی، تهیه‌کننده و کارگردان که نگارش فیلمنامه «زنده‌شور» را هم به‌طور مشترک با داود محمدی انجام داده است، بعد از دریافت این جایزه به‌جای افشاری، گفت: «چی فکر ‌می‌کردیم، چی شد؟... من دوست داشتم همه بچه‌های فیلمی که یک سال از عمرمان را برایش گذاشتیم الان این‌جا بودند. ولی به آن‌ها حق بدهید که دل‌شان نیاید حتی یک نفر از هواداران‌شان را از خودشان  برنجانند.»

همایون اسعدیان، مدیرعامل خانه سینما هم که برای اعلام اسامی نامزدها و برنده سیمرغ آرای مردمی روی سن رفت، تاکید کرد: نه آن‌ها که به جشنواره نیامده‌اند، «ترسو» هستند و آن‌ها که به جشنواره آمده‌اند، «خائن».

به هر حال و با همه این اتفاقات اما منوچهر شاهسواری و تیم همراهش توانستند چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر را دست‌کم، در شکل ظاهری، به سلامت به پایان برسانند. آن‌ها ۳۳ فیلم بلند را به نمایش درآورند و در اختتامیه‌ای که از غروب تا شامگاه چهارشنبه، ۲۲ بهمن در جریان بود، نتایج داوری‌ در مورد  ۳۱ فیلم را اعلام کردند. سیمرغ بلورین بهترین فیلم چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر به منوچهر محمدی برای تهیه‌کنندگی «سرزمین فرشته‌ها» اهدا شد. در بخش بهترین کارگردانی هم دو سیمرغ اهدا شد؛ سیمرغ اول و جایزه ویژه هیأت داوران به بابک خواجه‌پاشا برای فیلم «سرزمین فرشته‌ها» داده شد و دیگر سیمرغ بهترین کارگردانی به کاظم دانشی برای «زنده‌شور» رسید.

پیام ویدئویی مارال فرجاد برنده سیمرغ نقش مکمل زن برای بازی در «زنده‌شور»

۲۴