"لاله" بدون هیچ دست‌اندازی پیش می‌رود* نتیجه تهدید مجلس چه بود؟

ايران اكونوميست :پیش تولید پروژه میلیاردی "لاله" به کارگردانی اسدالله نیک‌نژاد به‌رغم مخالفت و حتی تهدید صریح اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس بدون وقفه ادامه دارد و با اعلام پایان بازنویسی فیلمنامه احتمالاً در آینده‌ای نزدیک فیلمبرداری آن هم آغاز خواهد شد.

کد خبر: ۸۲۷۷

تاریخ: ۱۵ شهريور ۱۳۹۱ - ۰۹:۵۴

به گزارش خبرنگار مهر، با اعلام جلیل عرفان‌منش مبنی‌بر پایان بازنویسی فیلمنامه "لاله" و احتمال آغاز تولید آن در آینده نزدیک جای این سوال جدی وجود دارد که اساسا اعلام نظر کمیسیون فرهنگی مجلس پیرامون کیفیت این فیلم و حتی مغایرت آن با اصول ملی و مذهبی کشور، چه تضمین اجرایی برای جلوگیری از تولید این پروژه داشته‌است!؟

این نکته آنجا قابل تأمل‌تر می‌شود که به یاد آوریم در طول بیش به دو ماه که از انتشار نخستین اخبار درباره این پروژه میلیاردی می‌گذرد در کنار اعتراضات گسترده اهالی سینما و صاحب‌نظران فرهنگی، اعضا کمسیون فرهنگی مجلس صراحتاً اعلام کرده بودند به‌هیچ وجه زیر بار ساخت این فیلم نخواهند رفت و حتی برخی از ایشان وزیر فرهنگ و ارشاد را تهدید به استیضاح در صورت عدم جلوگیری از تولید این فیلم کرده بودند.

به‌رغم این موارد و اینکه کمیسیون فرهنگی پس از بازخوانی فیملنامه هم تأکید کرده بود پروژه از نظر محتوایی کاملاً در تضاد با اصول و عقاید اسلامی ایرانی است، پروژه "لاله" گام به گام به تولید نزدیک‌تر می‌شود و حتی برخی گمانه‌زنی‌ها از احتمال رونمایی آن در جشنواره فجر امسال حکایت دارد!

"لاله" جرقه‌ای برای یک حاشیه‌سازی دنباله‌دار

خبر تولید فیلم سینمایی "لاله" به کارگردانی اسدالله نیک‌نژاد (معروف به اسی) فیلمساز ایرانی مقیم آمریکا برای اولین‌بار از طریق پیامک‌های ارسالی به برخی از خبرنگاران فعال در مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی رسانه‌ای شد. طبق آنچه در این پیامک‌ نوشته شده بود این فیلم با بودجه‌ای معادل 2.5 میلیارد تومان با حمایت یکی از مقامات ارشد دولت در درست تولید بود.

همزمان با انتشار این خبر و اعلام سرمایه‌گذاری 2.5 میلیارد تومانی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی، سکوت مدیران این مرکز ابهاماتی در خصوص کم و کیف تولید این پروژه سینمایی به وجود آورد. پس از انتشار این خبر علیرضا سجادپور نخستین مدیر دولتی بود که خبر تولید این فیلم سینمایی را به نوعی تایید کرد و از موافقت ضمنی با تولید و صدور پروانه ساخت برای این فیلم به کارگردانی اسدالله نیک‌نژاد خبر داد.

اما اعتراض به ساخت این فیلم علاوه‌بر بالابودن هزینه تولید فیلم سینمایی"لاله"، ناشی از ایرادهایی بود که به چرایی کارگردانی این اثر سینمایی توسط اسدالله نیک‌نژاد وارد شده بود. به‌عنوان نمونه عزیزالله حمیدنژاد از کارگردانان سینمای ایران اعلام کرد: اگر قرار است چنین فیلمی ساخته شود چرا کارگردانی که سال‌ها خارج از ایران بوده باید گزینه ساخت این فیلم باشد.

حمیدنژاد دلیل مخالفت خود با ساخت چنین فیلمی توسط نیک‌نژاد را چنین عنوان کرد که این کارگردان سابقه روشنی در عرصه فیلمسازی ندارد. در ادامه این اعتراض بسیاری دیگر از سینماگران چون محمدرضا اسلاملو، مرتضی رزاق‌کریمی، جواد نوروزبیگی و ابراهیم اصغری، علی معلم منتقد، از دیگر معترضان این جریان به راه افتاده فیلم "لاله" بودند.

در میان اعتراضات به بودجه این فیلم و همچنین کارگردانی این پروژه توسط اسدالله نیک‌نژاد، خبرآمد جلیل عرفان‌منش مشاور رئیس سازمان سینمایی کار بازنویسی فیلمنامه پروژه سینمایی "لاله" را آغاز کرده‌است و در ادامه هم شفیع‌آقا محمدیان در گفت‌وگویی اعلام کرد بودجه واقعی این فیلم بیش از 2.5 میلیارد است و رقمی معادل 5 میلیارد برای ساخت این فیلم پیش بینی شده است.

وقتی پای آقای رئیس جمهور به میان آمد

پس از اعلام رقم 5 میلیارد تومان برای ساخت این فیلم موج اعتراض‌ها از سر گرفته شد. از همین‌رو جواد شمقدری رئیس سازمان سینمایی در نخستین واکنش رسمی پیرامون پروژه سینمایی "لاله" به کارگردانی اسدالله نیک‌نژاد دفاع کرد و اختصاص این بودجه را نیز مورد تایید قرار داد و گفت که این فیلم تجربه جدیدی برای سینمای ایران درعرصه بین‌المللی است.

پس از دفاع تمام قد از تولید این فیلم توسط رئیس سازمان سینمایی، پای رئیس جمهور هم به میان آمد چراکه جمال شورجه عضو شورای‌عالی سینما خبر داد: اسدالله نیک‌نژاد در سفرهایی که رئیس جمهوری به نیویورک داشت با او ملاقات کرده و موافقت ایشان برای ساخت فیلم سینمایی "لاله" را کسب کرده‌است.

به گفته شورجه همراهی نیک‌نژاد با رئیس جمهور پس از ملاقات اولیه با احمدی‌نژاد ادامه پیدا کرد و به نوعی در این سفرها نقش مدیر هنری برنامه‌های رئیس‌جمهوری را ایفا می‌کرد و میزگردهایی که احمدی‌نژاد در آن حضور داشت به لحاظ دکور، نورپردازی، فیلمبرداری مدیریت کرد و در نهایت به یکی از اعضای اصلی تیم همراه احمدی‌نژاد تبدیل شد.

پس از انتشار این گفتگو اعتراض‌ها بار دیگر از سرگرفته شد اما جواد شمقدری در گفتگو با یکی از خبرگزاری‌های نزدیک به وزارت ارشاد، بازهم از این پروژه دفاع کرد. دفاع دوباره رئیس سازمان سینمایی در حالی اتفاق افتاد که کمسیون فرهنگی پیش از این اعلام کرده بود توضیحات وزارت ارشاد و رئیس سازمان سینمایی درباره این پروژه میلیاردی قانع کننده نبود.

"لاله" از اساس با ارزش‌های دینی در تضاد است

احمد سالک کاشانی از اعضا کمیسیون فرهنگی مجلس از نخستین کسانی بود که به ساخت فیلم سینمایی "لاله" اعتراض کرد و گفت: گزارش و عکس‌های به دست آمده از مراحل پیش تولید این فیلم حاکی از آن است که این فیلم از اساس با ارزش‌های دینی و فرهنگ اسلامی ایرانیان در تضاد است.

علی مطهری نماینده مردم تهران و یکی دیگر از اعضای کمیسیون فرهنگی هم متذکر شد که با توجه به شرایط اقتصادی حاکم، ساخت فیلم "لاله" در اولویت قرار ندارد و به اعتقاد من خود وزارت ارشاد هم برای ساخت این فیلم از سوی مقام‌های ارشد دولت تحت فشار هستند.

اشاره مطهری به مقامات ارشد دولتی یادآور متن اولین پیامک درباره این پروژه بود. اشاره‌ای که کمی بعدتر از سوی غلامرضا موسوی به‌عنوان یکی از تهیه‌کنندگان فعال سینما هدف آن مشخص شد. موسوی در گفت‌وگویی اعلام کرد: مشایی برای ساخت فیلم لاله قول مساعد داده‌است.

پس از علی مطهری، احمد آقا تهرانی ریئس کمیسیون فرهنگی مجلس، علی طاهری سخنگوی کمیسیون فرهنگی، بیژن نوباوه، محمد باقری و لاله افتخاری از دیگر اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس هم هریک به نوبه خود به این جریان معترض بودند تا اینکه باردیگر خبر آمد که قرار است اعضای این کمیسیون فیلمنامه فیلم"لاله" را بخوانند و ایرادهای احتمالی این فیلمنامه را بازگو کنند و طبق نظر اعضا تغییرات نهایی فیلمنامه این فیلم را اعمال کنند.

در ادامه این جریان فیلمنامه توسط اعضای کمیسیون فرهنگی خوانده شد و قرار شد پس از نهایی شدن نظر آنها تولید پروژه آغاز شود. اما چنین نشد و علیرضا سبط احمدی تهیه‌کننده این اثر سینمایی اعلام کرد که روند پیش تولید این فیلم آغاز شده و تا مهرماه به مرحله تولید می‌رسد.

"لاله" با بی‌اعتنایی به نظر کمیسیون فرهنگی مجلس در آستانه تولید است

خبر آغاز پیش تولید این فیلم توسط سبط احمدی در حالی بود که اعضای کمیسیون فرهنگی از پایان بازخوانی فیلمنامه "لاله" خبر داده و در جمع بندی متذکر شدند که تولید این فیلم سینمایی دراولویت تولیدات سینمایی و فرهنگی کشور نیست. حتی بیژن نوباوه درباره فیلمنامه این فیلم صراحتا اعلام کرد: محتوای این فیلمنامه کاملاً فمینیستی است و کمیسیون فرهنگی زیربار ساخت این فیلم نخواهد رفت.

پس از اعلام نظر قطعی کمیسیون فرهنگی درباره این فیلم جلیل عرفان‌منش اعلام کرد نظر اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس مبنی‌بر انجام اصلاحات در محتوای فیلمنامه "لاله" را پذیرفته و اعمال خواهد کرد.

در عین حال محمد باقری یکی دیگر از اعضای کمسیون فرهنگی، پس از اصرار مجدد عوامل تولید این فیلم برای ساخت "لاله" ضمن گلایه از اصرار مدیران سینمایی برای به سرانجام رساندن پروژه "لاله" از احتمال کشیده شدن حاشیه‌های این پروژه به سطوح بالاتر از مجلس شورای اسلامی خبر داد و همچنین متذکر شد طرح موضوع فیلم "لاله" در کمیسیون فرهنگی به معنای واقعی وقت اعضا را گرفت و انصافا سوژه‌ای نبود که ارزش این همه وقت گذاشتن را داشته باشد.

مخالفت اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس و همچنین طیفی از سینماگران با ساخت فیلم سینمای "لاله" اما به جایی نرسید و گویا عوامل تولید و مسئولان سینمایی همچنان بر تولید آن اصرار دارند. به نظر می‌رسد دیدگاه کمیسیون فرهنگی درباره جلوگیری از ساخت "لاله" با نوعی بی‌اعتنایی از سوی مسئولان سازمان سینمایی مواجه است و ایشان برای تأمین نظر خود هیچ تضمین اجرایی ندارند.