طرح «بنزین به نفر»؛ یارانه هوشمند، مصرف بهینه، حذف رانت

در شرایطی که بحث افزایش قیمت بنزین بارها در ایران مطرح و تکذیب شده است، طرح «بنزین به نفر» به عنوان گزینه‌ای نوین و ساختاری برای تخصیص یارانه بنزین روی میز دولت قرار گرفته است. این طرح مصرف بنزین را به صورت هوشمند مدیریت کرده و یارانه سوخت را مستقیم به هر ایرانی تخصیص می‌دهد تا با ایجاد بازار مبادله، رانت و مصرف بیش از حد کاهش یابد.

کد خبر: ۸۲۷۲۸۹

تاریخ: ۲۳ مهر ۱۴۰۴ - ۱۲:۳۰

به گزارش ایران اکونومیست؛ با بالا گرفتن نگرانی‌ها درباره ناترازی منابع انرژی و مصرف بالای بنزین در ایران، طرح «بنزین به نفر» به عنوان راهکاری نوآورانه و عملیاتی جهت اصلاح نظام یارانه بنزین مطرح شده است.

این طرح به هر ایرانی ماهیانه سهمیه‌ای معادل حدود ۳۰ لیتر بنزین یارانه‌ای اختصاص می‌دهد که می‌تواند در صورت عدم مصرف، در بازار بورس انرژی معامله شود. هدف اصلی طرح، مدیریت هوشمند مصرف، حذف رانت و یارانه‌های غیرهدفمند و افزایش عدالت در توزیع یارانه است.

برخلاف روش‌های سنتی مانند افزایش قیمت پله‌ای یا سه‌نرخی کردن بنزین که اغلب باعث افزایش هزینه حمل‌ونقل عمومی و فشار بر اقشار آسیب‌پذیر می‌شود، «بنزین به نفر» مصرف حمل‌ونقل عمومی را با سوخت‌های جایگزین تامین می‌کند تا مردم بتوانند از سهمیه بنزین شخصی خود استفاده کنند.

این روش به کاهش سفرهای تک‌سرنشین و بهینه‌سازی مصرف بنزین کمک کرده و به کاهش آلودگی و ترافیک در شهرهای بزرگ یاری می‌رساند.کارشناسان انرژی معتقدند این طرح می‌تواند علاوه بر اصلاح نظام یارانه‌ای، بهبود ضریب جینی و افزایش درآمد عمومی جامعه را به همراه داشته باشد و زمینه‌ساز پایان قاچاق سازمان یافته سوخت شود.

با توجه به کاهش اثرات تورمی و ایجاد بازار مبادله شفاف، «بنزین به نفر» یک گزینه پایدار برای سیاست‌های انرژی ایران به شمار می‌رود که در صورت اجرای موفق، تغییر بنیادینی در اقتصاد انرژی کشور ایجاد خواهد کرد.

با این حال، چالش‌های سیاسی و اقتصادی اجرای این طرح همچنان باقی است و حصول توافق بین نهادهای مختلف و جلب حمایت عمومی برای موفقیت آن ضروری است. اما شواهد نشان می‌دهد «بنزین به نفر» می‌تواند کلید اصلاح معادله یارانه انرژی در ایران باشد