غریب‌آبادی: وزارت خارجه و نیروهای مسلح در مذاکرات و در جنگ کاملا هماهنگ بودند

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه درباره فعال‌سازی مکانیسم ماشه از سوی سه کشور اروپایی ضمن تاکید بر اینکه ما نباید از اسنپ‌بک استقبال کنیم؛ گفت: ما باید اقدام لازم را برای جلوگیری از توسل آن‌ها به این مکانیسم انجام دهیم اما انجام اقدام، به معنای دادن امتیاز به آن‌ها نیست، بلکه منظور بررسی و استفاده از گزینه‌های مختلف برای جلوگیری از توسل آن‌ها به این سازوکار است.

کد خبر: ۸۱۹۹۲۹

تاریخ: ۲۳ تير ۱۴۰۴ - ۰۱:۰۶

به گزارش خبرنگار سیاست خارجی ایران اکونومیست، «کاظم غریب‌آبادی» معاون حقوقی و بین‌الملل وزرات امور خارجه شامگاه امروز ۲۲ تیرماه در برنامه «گفت‌وگوی ویژه خبری» در صدا و سیما به بیان مهمترین مواضع وزارت امور خارجه درباره جنگ دوازده روزه، مذاکرات احتمالی و فعال‌سازی مکانیسم ماشه پرداخت.

دیپلماسی و گزینه نظامی دو موضوع مورد اشاره در نامه ترامپ به رهبری بود

معاون وزیر امور خارجه با اشاره به نامه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا گفت: موقعی که رئیس جمهور آمریکا نامه‌ای به مقام معظم رهبری ارسال کرد، مسئولین ذی‌ربط اعلام کردند که در آن نامه دو موضوع برجسته شده بود، یکی راهکارهای دیپلماتیک برای حل مسئله هسته‌ای و رفع تحریم‌ها و دیگری اقدامات نظامی. با توجه به این موارد عقل اقتضا می‌کرد که ساختار سیاسی، دیپلماتیک و نظامی ما نیز به‌طور همزمان آماده‌سازی‌های لازم را انجام دهد. به رغم همه دیدگاه‌های مختلفی که درباره مواضع و رفتارهای آقای ترامپ وجود دارد او رئیس جمهور آمریکاست و باید این مواضع جدی گرفته می‌شد.

زمانی که رئیس جمهور آمریکا نامه‌ای به مقام معظم رهبری ارسال کرد، مسئولین ذی‌ربط اعلام کردند که در آن نامه دو موضوع برجسته شده بود، یکی راهکارهای دیپلماتیک برای حل مسئله هسته‌ای و رفع تحریم‌ها و دیگری اقدامات نظامی. با توجه به این موارد عقل اقتضا می‌کرد که ساختار سیاسی، دیپلماتیک و نظامی ما نیز به‌طور همزمان آماده‌سازی‌های لازم را انجام دهد. غریب‌آبادی افزود: در دو جبهه برنامه‌ریزی‌های لازم صورت گرفت. بخش نظامی و دفاعی پیش از این نامه نیز به‌دلیل تهدیدات مختلف پس از انقلاب اسلامی، آماده مقابله بود و اینگونه نبود که با وصول نامه رئیس جمهور آمریکا آماده شود اما پس از این نامه آمادگی خود را افزایش داد. همزمان، وزارت امور خارجه نیز در چارچوب راهبرد جمهوری اسلامی ایران که از سوی دستگاه‌های بالادستی تعیین می‌شود، برای بخش گفت‌وگو دیپلماسی آماده شد.

صحبت از فریب خوردن تیم مذاکره کننده، منطقی، عاقلانه و درست نیست

وی درباره اینکه آیا پیش‌بینی شده بود که در حین مذاکرات اقدام نظامی صورت گیرد، گفت: رئیس جمهور آمریکا در آن نامه بحث ۶۰ روز را مطرح کرده بود.

غریب‌آبادی درباره ادعای فریب خوردن مذاکره‌کنندگان ایرانی توضیح داد: ممکن است که آن‌ها طرح فریب را آماده کرده باشند، اما اینکه ما بگوییم نیروها و عوامل جمهوری اسلامی ایران که سر میز مذاکره هستند، فریب خورده‌اند، این طبیعتاً یک گفته نادرستی است (حالا اگر عبارت دیگری را به کار نبرند، طبیعتاً گفته نادرستی است). چرا؟ چون ما در جلسات مختلف آماده‌سازی همواره شرکت می‌کنیم. قبل از اینکه در یک دور از گفتگو حضور پیدا کنیم یا حتی پیغامی را ارسال کنیم، یا به یک پیغام و مکاتبه‌ای پاسخ بدهیم، همه‌ی جهات ذی‌ربط را با هم هماهنگ می‌کنیم. اینجا دیگر صحبت از فریب حرف منطقی و عاقلانه و درستی طبیعتاً نیست.

تمام نهادهای سیاسی و نظامی ایران برای هر سناریویی آماده بودند

غریب‌آبادی با تاکید بر اینکه برای هر وضعیتی، جمهوری اسلامی ایران و دستگاه‌های ذی‌ربط، چه در بخش سیاسی و دیپلماتیک و چه در بخش نظامی و دفاعی و به طور خاص نیروهای مسلح آماده بودند، گفت: نکته‌ کلیدی این است که شما وقتی با بی‌اعتمادی به طرف مقابل گفت‌وگو می‌کنید و از او انتظار یک تهدید را هم دارید (که شاید این تهدید عملی شود، چون بالاخره رئیس‌جمهور یک کشور در نامه‌اش به این تصریح کرده)، هرچند در پاسخی که جمهوری اسلامی ایران به همان نامه داد، به همان میزان و متقابلاً و به طور متناسب به آن تهدیدات پاسخ جدی داده شد، همچنان‌که به پیشنهاد گفت‌وگو و دیپلماسی نیز پاسخ داده شد، ول باید کاملاً آماده بود.

وی ادامه داد: این آمادگی اقتضا می‌کند که تلاش‌های سیاسی و دیپلماتیک، همگام و مکمل با تلاش‌های دفاعی و نظامی شما پیش برود. این بسیار کلیدی است. در چنین شرایطی دو سناریو پیش روی شما قرار دارد، یا مذاکرات را رها می‌کنید و به طرف مقابل کمک می‌کنید که هرچه سریع‌تر آن تهدید خود را عملیاتی کند (هرچند شما هم پاسخ قاطعی خواهید داد)، یا اینکه با گفت‌وگو راهکارهایی فراروی خود را بررسی و فرصت بیشتری را هم فراهم کنید تا آماده‌سازی‌های دفاعی و نظامی شما گسترش یابد.

معاون وزیر امور خارجه ادامه داد: در واقع این دو بخش سیاسی و دیپلماتیک و بخش نظامی و دفاعی، در شرایط تهدید باید دوشادوش یکدیگر کار کنند و سیاست‌ها و اقدامات‌شان باید هماهنگ باشد. ما در جریان گفت‌وگوها با آمریکا و در طول دوازده روز جنگ و دفاع مقدس، این هماهنگی در حد اعلا وجود داشت. این‌گونه نبود که وزارت خارجه و دولت کار خود را بکنند و نیروهای مسلح کار خودشان را؛ تمامی اقدامات هماهنگ بود.

هدف رژیم صهیونیستی از حمله صرفا تاسیسات نظامی ایران نبود

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه با تاکید بر اینکه قطعاً رژیم صهیونیستی در آن حمله مسلحانه و تجاوز، هدفش فقط تأسیسات هسته‌ای و برنامه هسته‌ای نبود؛ توضیح داد: بی‌تردید این رژیم به دنبال اهداف وسیع‌تر راهبردی بود، از جمله بحث تغییر نظام و فروپاشی سیستم و ساختار.

در جریان گفت‌وگوها با آمریکا و در طول دوازده روز جنگ و دفاع مقدس، این هماهنگی در حد اعلا وجود داشت. این‌گونه نبود که وزارت خارجه و دولت کار خود را بکنند و نیروهای مسلح کار خودشان را. اگر این‌گونه به موضوع نگاه کنیم که همین‌طور هم است و مهم‌ترین هدف راهبردی رژیم صهیونیستی همین بود، دیگر در اینکه بخواهید برآوردی از پیروزی یا شکست دو طرف جنگ داشته باشید، نباید فقط به آمار و ارقام نگاه کنید؛ اینکه چه کسی چند ساختمان را زده، چه تعداد تلفات داده، چقدر کشته و مجروح داشته و چه میزان خرابی به بار آمده است، بلکه باید دید که آیا طرف‌ها به اهداف راهبردی خود رسیده‌اند یا نه؛ این نکته بسیار کلیدی است.

غریب آبادی با بیان اینکه رژیم صهیونیستی خساراتی به جمهوری اسلامی ایران وارد کرد؛ برخی از تأسیسات، حتی تأسیسات غیرنظامی آسیب دیدند، مردم بی‌گناه، زنان و کودکان شهید شدند، ساختمان‌های مسکونی، بیمارستان‌ها، مهدکودک‌ها و برخی وسایل نقلیه، حتی وسایل نقلیه امدادی، مورد هدف قرار گرفتند. اما ما نیز خسارت سنگینی به رژیم صهیونیستی وارد کردیم. زمانی که رژیم صهیونیستی حملات خود را انجام می‌داد، تصاویر پروژه‌هایی که مورد اصابت قرار می‌گرفتند از تلویزیون خود ما هم پخش می‌شد. به درستی یا نادرستی این اقدام در زمان جنگ کاری ندارم اما ببینید رژیم صهیونیستی چه سیاستی در پیش گرفت و به هیچ وجه اجازه نمی‌داد که تصویری از اهدافی که مورد اصابت موشک‌های ایرانی قرار می‌گرفت منتشر شود. از همان داده‌های مختصری که از رسانه‌های خودشان، رسانه‌های غربی و گاهی شبکه‌های اجتماعی بیرون آمد، دیدیم که چه میزان خسارت گسترده‌ای به رژیم صهیونیستی وارد شده بود که آن‌ها اصلاً به آن اعتراف نکردند. شما همان میزان منتشرشده را حداقل در ۱۰ ضرب کنید. ما این پاسخ را دادیم.

وی با بیان اینکه چه کسی باور می‌کند که رژیم صهیونیستی که در جنگ شش‌روزه با اعراب، آن‌همه کشورهای عربی را شکست داده بود، در یک جنگ ۱۲ روزه با ما درگیر شده و پیروز نشود گفت: آن هم در حالی که ما هنوز از بسیاری از تجهیزات نظامی پیشرفته خود استفاده نکرده بودیم و میزان موشک‌هایی که در این جنگ به کار گرفتیم، حداقلی بود.

ما یک‌سری مواضع اصولی در مورد مذاکرات داریم که همچنان نیز پابرجاست. اینکه حقوق ایران باید تأمین شود، یک اصل قطعی است. حالا هر گفت‌وگویی در هر زمانی بخواهد شکل بگیرد، حقوق ایران باید تأمین شود. مواضع اصولی ایران در مذاکرات پابرجا است

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه با تأکید بر اینکه مواضع اصولی‌ ما در مذاکرات احتمالی که ممکن است وجود داشته باشد، قطعا هیچ تغییری نسبت به قبل از این دفاع ۱۲روزه نکرده است؛ گفت: ما یک‌سری مواضع اصولی در مورد مذاکرات داریم که همچنان نیز پابرجاست. اینکه حقوق ایران باید تأمین شود، یک اصل قطعی است. حالا هر گفت‌وگویی در هر زمانی بخواهد شکل بگیرد، حقوق ایران باید تأمین شود و این حقوق مشخص‌اند، از جمله در حوزه هسته‌ای و در حوزه تحریم‌ها.

غریب‌آبادی تصریح کرد: ایران هیچ‌گاه زیاده‌خواهی‌ها را نخواهد پذیرفت و زیاده‌خواهی‌ها هم مشخص است، همه چیز باید در چارچوب راهبرد تعیین‌شده کشور باشد. اینکه شما به طرف مقابل اعتماد ندارید و بر مبنای بی‌اعتمادی مذاکره می‌کنید، یکی از اصول اساسی ماست. ما هیچ‌وقت با خوش‌خیالی و اعتماد به طرف مقابل وارد مذاکره نشده‌ایم. همواره باید بی‌اعتماد بود نسبت به طرف مقابل. از سوی دیگر همیشه باید برای هر شرایطی آماده بود. یعنی اگر شما سر میز مذاکره می‌نشینید، به این مفهوم نیست که خیال نیروهای مسلح شما راحت باشد که اتفاقی نخواهد افتاد؛ بلکه آن‌ها هم باید آماده باشند.

ایران درخواستی برای برقراری آتش‌بس نداشت و آماده دفاع بود

وی درباره شرایط ایران پس از جنگ ۱۲ روزه در مذاکرات هم گفت: ما در پیگیری حقوق خود مصمم‌تر هستیم و اگر قرار است گفت‌وگویی شکل بگیرد، همان اصولی که گفتم باید محقق شود. این‌گونه نیست که ما حالا احساس ضعف کنیم. شاخص پیروزی این است که ما بعد از جنگ ۱۲ روزه شاهد انسجام و وحدت ملی هستیم. راهبردی که رژیم صهیونیستی و آمریکا دنبال می‌کردند، این بود که مردم را از نظام دور کنند؛ اما نتیجه برعکس شد. ما هیچ‌گاه به این میزان شاهد انسجام و وحدت ملی نبوده‌ایم و این، پیروزی بزرگی است.

اگر پیش‌تر برخی کشورها بر اساس ادعاهای آمریکا و رژیم صهیونیستی، ایران را تهدیدی برای منطقه می‌دانستند، امروز از تهدید رژیم صهیونیستی سخن می‌گویند. این حاصل جنگ و پیروزی است. غریب‌آبادی افزود: جایگاه جمهوری اسلامی ایران نه‌ تنها در افکار عمومی، به‌ویژه در کشورهای مسلمان، بلکه حتی در نگاه خودِ حاکمان کشورهای اسلامی نیز بهتر از گذشته شده است که نتیجه تماس‌ها و رایزنی‌های دیپلماتیک ماست. باورشان نمی‌شد کشوری پیدا شود که بتواند این رژیم را سر جای خود بنشاند تا این رژیم دست‌های خود را بالا برد و به سراغ آمریکا رود و از طریق آن تقاضای آتش‌بس از ایران کند. این رژیم درخواست آتش‌بس را از طریق آمریکا به ایران فرستاد. ما هیچ‌گاه درخواست آتش‌بس نکردیم؛ بلکه آماده ادامه دفاع بودیم.

وی با بیان اینکه اگر پیش‌تر برخی کشورها بر اساس ادعاهای آمریکا و رژیم صهیونیستی، ایران را تهدیدی برای منطقه می‌دانستند، امروز از تهدید رژیم صهیونیستی سخن می‌گویند، توضیح داد: این حاصل جنگ و پیروزی است. این دستاوردی است که امروز رژیم صهیونیستی به‌عنوان تهدید اصلی منطقه شناخته می‌شود.

باید مانع عوام‌فریبی‌هایی شویم که ایران را حتی پس از تجاوز، تهدید جلوه می‌دهند

دیپلمات کشورمان با اشاره به اینکه در طول همین جنگ، اقدامات زیادی صورت گرفت و ما در وزارت خارجه، اولویتی برای ایجاد اجماع بین‌المللی در محکومیت متجاوز و تجاوز تعریف کردیم، گفت: همان‌طور که فرماندهان و سربازان ما در خط دفاع جان‌فشانی می‌کنند، وظیفه ما در وزارت خارجه تلاش در مسیر محکوم‌کردن متجاوز است. باید مانع عوام‌فریبی‌هایی شویم که ایران را حتی پس از تجاوز، تهدید جلوه می‌دهند و همچنان ادعا می‌کنند که ایران به‌دنبال سلاح هسته‌ای است.

غریب‌آبادی با تاکید بر اینکه این اقدامات نتیجه داده است، گفت: بیانیه اتحادیه عرب و بیانیه شورای همکاری خلیج فارس در محکومیت تجاوز رژیم صهیونیستی دو نمونه آن است. بیانیه اتحادیه عرب با پیگیری وزارت خارجه مصر و با همکاری وزارت کشورهای عربی صادر شد. باورکردنی نیست که کشورهای عربی، بدون هماهنگی با ما، بیانیه‌ای تنظیم و تجاوز را محکوم کردند که بی‌سابقه است.

تروئیکای اروپایی حیثیت خودشان را زیر سؤال بردند

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه با اشاره به اینکه کشورهایی در طول جنگ جانبدارانه از رژیم صهیونیستی حمایت کردند، گفت: و من مشخصاً به این سه کشور اروپایی، یعنی انگلیس، آلمان و فرانسه اشاره می‌کنم. به جز این سه، کشور دیگری را ندیدم که از رژیم صهیونیستی (و البته آمریکا که خود بخشی از این تجاوز بود) حمایت کرده باشد. این سه کشور در واقع حیثیت خودشان را زیر سؤال بردند.

غریب‌آبادی با اشاره به اینکه آن‌ها با استدلال‌هایی واهی از این اقدام دفاع کردند، گفت: به‌عنوان نمونه، نامه‌هایی که نمایندگان آمریکا و رژیم صهیونیستی در سازمان ملل با هدف توجیه تجاوز تنظیم و ثبت کردند و این سه کشور نیز همان توجیهات و بهانه‌ها را تکرار کردند، کفت: آن‌ها ادعا کردند که ما برنامه هسته‌ای ایران را به‌عنوان یک تهدید قریب‌الوقوع تلقی و تصور کردیم که این برنامه به سمت نظامی شدن می‌رود؛ بنابراین، ما حق دفاع مشروع داشتیم تا این تهدید را خنثی کنیم. حتی مضحک‌تر آن‌که آمریکا در نامه خود استناد کرده که ما جنگ را شروع نکردیم؛ بلکه در وضعیت جنگی با ایران بودیم. این از نظر حقوقی کاملاً نادرست است؛ ما هیچ‌گاه با آمریکا در حالت جنگی نبوده‌ایم. آن‌ها گفته‌اند که شعار "مرگ بر آمریکا" و "مرگ بر اسرائیل" نشان می‌دهد که ایران قصد نابودی آن‌ها را داشته و از همین رو، به خود حق دفاع مشروع داده‌اند.

در حقوق بین‌الملل، چیزی به نام دفاع مشروع پیش‌دستانه به رسمیت شناخته نشده است

وی ادامه داد: من نمی‌خواهم به این استدلال‌های غیرمنطقی پاسخ بدهم؛ چرا که پاسخ لازم را گزارشگران ویژه حقوق بشر داده‌اند. حدود ۲۲ گزارشگر ویژه حقوق بشر بیانیه‌ای صادر کرده و نامه‌ای به وزرای خارجه آمریکا و رژیم صهیونیستی فرستاده‌اند. در این بیانیه، این تجاوز را کاملاً محکوم کرده و آن را مغایر با حقوق بین‌الملل، منشور ملل متحد، حقوق بین‌الملل بشر و حقوق بین‌الملل بشردوستانه دانسته‌اند. بخشی از استدلال همین گزارشگران آمده است که شما (یعنی رژیم صهیونیستی و آمریکا) ادعا می‌کنید که به خاطر "دفاع مشروع پیش‌دستانه" دست به اقدام زده‌اید اما در حقوق بین‌الملل، چیزی به نام دفاع مشروع پیش‌دستانه به رسمیت شناخته نشده است. یعنی تصور اینکه یک کشور ممکن است در آینده شما را تهدید کند و بنابراین شما باید آن را "در نطفه خفه کنید"، هیچ‌گونه مشروعیتی در حقوق بین‌الملل ندارد. آن‌ها ادامه دادند، شما ایران را متهم می‌کنید به داشتن برنامه نظامی هسته‌ای. اولاً، هیچ گزارشی از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی این موضوع را تأیید نکرده است. ثانیاً، حتی اگر فرض کنیم ایران در مسیر ساخت سلاح هسته‌ای بود، خودتان گفته‌اید که ایران مواد کافی برای ساخت هفت یا نه بمب را در اختیار دارد. حال فرض کنید ایران بتواند این تعداد بمب بسازد؛ در مقابل، رژیم صهیونیستی نزدیک به ۲۰۰ بمب هسته‌ای در اختیار دارد. آیا واقعاً ایران می‌تواند تهدیدی برای اسرائیل محسوب شود؟

اگر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هرگونه تقاضا یا درخواستی داشته باشد، مرجع تصمیم‌گیری درباره آن شورای عالی امنیت ملی است و ما این موضوع را نیز به اطلاع آژانس رسانده‌ایم. غریب‌آبادی گفت: این‌ها پاسخی است که از سوی نهادهای حقوقی بین‌المللی ارائه شده است. البته ما نیز به شورای امنیت پاسخ داده‌ایم و استدلال‌های مضحک آمریکا و رژیم صهیونیستی را برای اعمال حق دفاع مشروع رد کرده‌ایم. استدلال‌های این سه کشور اروپایی هم تکرار همان حرف‌های بی‌پایه و بی‌مبنای آمریکاست. این ادعا که برنامه هسته‌ای ایران تهدیدی است یا ماهیت نظامی دارد، هیچ مبنای حقوقی و واقعی ندارد و همواره بی‌اساس بوده است.

در حال حاضر هیچ‌ بازرسی از سوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در ایران وجود ندارد

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه با اشاره به اینکه براساس قانون مجلس همکاری‌ها با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به حالت تعلیق درآمده و در صورت تحقق برخی شروط، شورای عالی امنیت ملی به‌عنوان مرجع نهایی تصمیم‌گیری برای اعاده همکاری‌ها تعیین شده است؛ گفت: این روند نیز در حال حاضر در حال اجراست. یعنی اگر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هرگونه تقاضا یا درخواستی داشته باشد، مرجع تصمیم‌گیری درباره آن شورای عالی امنیت ملی است و ما این موضوع را نیز به اطلاع آژانس رسانده‌ایم.

غریب‌آبادی با بیان اینکه در حال حاضر هیچ‌ بازرسی از سوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در ایران وجود ندارد. البته، آنچه غربی‌ها، از جمله آمریکا و شخص مدیرکل آژانس، مطرح می‌کردند، بیشتر در ارتباط با تأسیسات مرتبط با فعالیت‌های غنی‌سازی بود. وقتی خودشان اعلام کرده‌اند که برخی از این تأسیسات مورد هدف قرار گرفته، حضور بازرس در آن‌جا چه معنایی می‌تواند داشته باشد؟ مدیرکل آژانس نیز چندین بار اعلام کرده که هرگاه شرایط ایمنی و امنیتی فراهم شود، بازرسان اعزام خواهند شد. البته، پذیرش این موضوع از سوی ما نیز ضرورت دارد. اساساً مطرح‌کردن این موضوع به‌عنوان یک معضل یا بحران، مبنای چندانی ندارد.

برجام عملاً کنار گذاشته شده است. آمریکا از سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شده و این سه کشور اروپایی نیز حتی به یک مورد از تعهداتشان عمل نکرده‌اند. بنابراین پررویی و وقاحت می‌خواهد که بیایند و بگویند ایران به تعهدات خود عمل نکرده، پس باید قطعنامه‌های قبلی شورای امنیت را برگردانیم. حتی در زمان درگیری نظامی هم نمی‌توانید دیپلماسی را معطل کنید

غریب‌آبادی درباره برخی پیام‌های دریافت شده از سوی آمریکا برای بازگشت به میز مذاکره گفت: دکتر عراقچی به‌صورت کلی توضیح دادند و از همان آغاز تجاوز این پیام‌ها ارسال شده بود و حاکی از تمایل طرف آمریکایی برای از سرگیری مذاکرات و روند دیپلماتیک بوده است. طبیعتاً در دوران جنگ و آن ۱۲ روز درگیری، اساساً مفهومی نداشت که درباره دیپلماسی و مذاکره صحبت شود. هرچند دیپلماسی یعنی هنر و فن مذاکره و این ابزار حتی در زمان جنگ نیز کاربرد دارد. شما حتی در زمان درگیری نظامی هم نمی‌توانید دیپلماسی را معطل کنید یا به‌عنوان یک گزینه از سبد راهبردی خود حذف کنید؛ دیپلماسی همواره یک گزینه کلیدی باقی می‌ماند اما راهبرد جمهوری اسلامی ایران این بود که مادامی که تجاوز ادامه دارد و ما در حال دفاع از خود هستیم، نشستن بر سر میز مذاکره فاقد معناست.

اطلاع رسمی درباره فعالسازی مکانیسم ماشه دریافت نکردیم

معاون حقوقی و بین‌الملل وزیر امور خارجه درباره فعال‌سازی مکانیسم ماشه از سوی کشورهای اروپایی هم توضیح داد: اطلاع رسمی هنوز به ما واصل نشده که کشورهای اروپایی چنین قصدی دارند، اما ما این انتظار را داریم که این کشورها هر روزی دست به چنین اقداماتی بزنند. اگر خود را برای چنین شرایطی آماده نکنیم، طبیعتاً نمی‌توانیم به‌درستی با این سیاست مقابله کرده و در برابر آن واکنش نشان دهیم. به همین دلیل، ما هر روز خود را برای چنین سناریوهایی آماده نگاه می‌داریم. قرار شده همکاران ما در وزارت امور خارجه از وزارت خارجه آلمان رسماً درباره این موضوع سؤال کنند؛ اینکه این خبری که منتشر شده، جعلی است یا تأیید می‌کنند یا تکذیب. طبیعتاً تا فردا صبح مشخص خواهد شد که این خبر جعلی بوده یا صحیح.

در صورت فعالسازی اسنپ‌بک، تعامل با اروپا معنای خود را از دست خواهد داد

غریب‌آبادی با اشاره به اینکه اروپایی‌ها درمیز گفت‌وگوها حضور نداشتند و حال حاضر تنها ابزار مؤثری که دارند، اسنپ‌بک است، گفت: ما نباید از اسنپ‌بک استقبال کنیم و این را به صورت صریح از منظر حقوقی عرض می‌کنم و ما باید هر اقدام لازم را برای جلوگیری از توسل آن‌ها به این مکانیسم انجام دهیم. البته انجام اقدام، به معنای دادن امتیاز به آن‌ها نیست، بلکه منظور بررسی و استفاده از گزینه‌های مختلف برای جلوگیری از توسل آن‌ها به این سازوکار است اما اگر آن‌ها این اقدام را انجام دهند، عملاً خود را از عرصه تعامل و فعالیت دیپلماتیک با ایران حذف خواهند کرد. اگر ما با این کشورها گفت‌وگو داریم و شش دور مذاکره با آن‌ها انجام دادیم که آخرین آن در سطح وزرا در ژنو برگزار شد، به این دلیل است که فضای تعامل هنوز باز است اما اگر آن‌ها به اسنپ‌بک متوسل شوند، این تعاملات دیگر هیچ مفهومی نخواهد داشت و خود را از هرگونه گفت‌وگوی دیپلماتیک، از جمله مذاکرات هسته‌ای و رفع تحریم‌ها، حذف خواهند کرد.

غریب‌آبادی با طرح این پرسش که اگر اروپا دست به چنین اقدامی زند درباره کدام برجام مدعی خواهد بود، گفت: وقتی شما چنین اقدامی می‌کنید، دقیقاً درباره کدام برجام صحبت می‌کنید که می‌خواهید از مکانیزم اسنپ‌بک استفاده کنید؟ برجام عملاً کنار گذاشته شده است. آمریکا از سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شده و این سه کشور اروپایی نیز حتی به یک مورد از تعهداتشان عمل نکرده‌اند. بنابراین پررویی و وقاحت می‌خواهد که بیایند و بگویند ایران به تعهدات خود عمل نکرده، پس باید قطعنامه‌های قبلی شورای امنیت را برگردانیم.