آمار تب مالت در کشور و هشدار پوشش ناکافی واکسیناسیون در دام‌ها

رئیس اداره بیماری‌های منتقله از حیوان به انسان وزارت بهداشت گفت: آمار و ارقام مبتلایان به تب مالت یک زنگ هشدار جدی برای پوشش ناکافی واکسیناسیون دامی در کشور است و لازم است سازمان دامپزشکی به این موضوع توجه کند.

کد خبر: ۸۱۹۱۱۴

تاریخ: ۲۱ تير ۱۴۰۴ - ۱۵:۴۶

به گزارش ایران اکونومیست، دکتر محمد زینلی در نشست خبری «هفته اطلاع‌رسانی بیماری‌های قابل انتقال بین انسان و حیوان» با بیان اینکه ۱۹ هزار و ۹۷۲ مورد ابتلا به تب مالت در کشور طی سال گذشته گزارش شده که عامل اصلی ابتلا به این بیماری مصرف لبنیات غیرپاستوریزه و تماس با دام است، گفت: میزان ابتلا به تب مالت،  بیانگر تهدید بیماری‌های مشترک میان انسان و دام است. آمار و ارقام ابتلا به تب مالت، نیازمند توجه بیشتر در زمینه پیشگیری، آموزش و کنترل زنجیره‌های انتقال است.

وی درباره واکسیناسیون دام‌ها در کشور توضیح داد: سازمان دام‌پزشکی، متصدی واکسیناسیون دام‌ها در کشور است. براساس توافق سازمان دامپزشکی کشور و موسسه سرم‌سازی رازی، پوشش واکسیناسیون دام‌ها با هدف کاهش ابتلای انسانی به تب مالت در دستور کار قرار گرفته است. برخی از واکسن‌ها از خارج به کشور وارد می‌شدند و برخی نیز تولید داخلی هستند. مؤسسه‌های تولید واکسن موظف‌اند قبل از توزیع، آزمایش‌های ایمنی و اثربخشی را انجام دهند تا اطمینان خاطر از اثربخشی واکسن‌ها حاصل شود.

وی درباره ضرورت واکسیناسیون در کشور گفت: کشور با واکسیناسیون گسترده و موثر توانست بیماری فلج‌اطفال را در کشور کنترل کند.

زینلی با بیان اینکه آمار و ارقام مبتلایان به تب مالت یک زنگ هشدار جدی برای پوشش ناکافی واکسیناسیون دامی در کشور است، گفت: ابتلای ۱۹ هزار نفری به تب مالت به راحتی نشان می‌دهد که پوشش واکسیناسیون دام‌ها در کشور کامل یا اثربخش نیست و به بررسی همه‌جانبه نیاز دارد. بازهم تاکید می‌کنم که مسئولیت واکسیناسیون دام‌ها برعهده سازمان دامپزشکی کشور است و وزارت بهداشت از منظر انسانی به موضوع نگاه می‌کند.

رئیس اداره بیماری‌های زئونوز  وزارت بهداشت درباره وضعیت سالک در کشور نیز گفت: میزان ابتلا به سالک ۲۶هزار و ۸۲۴ مورد طی سال ۱۳۸۷ گزارش شد که میزان بروز این بیماری ۳۷ درصد بود. آمار و ارقام این بیماری در سال گذشته بیانگر این است که ۸ هزار  و ۲۶۷ نفر به این بیماری مبتلا شده‌اند و میزان بروز سالک به ۱۰ درصد رسیده است. کاهش قابل توجه سالک بیانگر پیشرفت برنامه‌های بهداشتی در کشور است اما مهار کامل این بیماری به برنامه‌ها و اقدامات بیشتری نیاز دارد.

نقش شبکه آزمایشگاهی در کنترل بیماری‌ها

وی درباره نقش و جایگاه شبکه مراقبت آزمایشگاهی در بیماری‌های منتقله از حیوان به انسان گفت: بیماران در صورت نیاز به شبکه آزمایشگاهی کشور ارجاع داده می‌شوند و بررسی‌های دقیق‌تر در این آزمایشگاه‌ها انجام می‌شود.

برنامه وزارت بهداشت برای واکسیناسیون علیه سالک

زینلی با بیان اینکه وزارت بهداشت در حال برنامه‌ریزی برای اجرای پایلوت واکسیناسیون سالک در کشور است، گفت: تصمیم بر این است که این طرح به صورت پایلوت در ۲ منطقه با ۲ اپیدمیولوژیک متفاوت انجام شود. یکی از این مناطق، مناطق شهری که سالک انسان به انسان گزارش شده و همچنین منطقه دیگر، مناطق روستایی هستند که «زئونوتیک» که بیماری مشترک میان انسان و حیوان است در آن مطنقه گزارش شده است. استان‌های کرمان و اصفهان برای اجرای واکسیناسیون در نظر گرفته شده‌اند.

وی گفت: کشور با استفاده از ظرفیت علمی خود می‌تواند به یکی از کشورهای پیشرو در زمینه کنترل بیماری‌های بومی مانند سالک تبدیل شود.

وضعیت عقرب‌گزیدگی و مارگزیدگی در کشور

رئیس اداره بیماری‌های زئونوز درباره مار و عقرب‌گزیدگی تصریح کرد: ۸هزار و ۳۸۹ مورد مارگزیدگی و ۸۱۴هزار و ۴۰۶ مورد عقرب‌گزیدگی در کشور گزارش شده و در تمام مراکز، ایمونوگلوبولین ضد عقرب‌گزیدگی به اندازه کافی در دسترس است.

وی در پاسخ به پرسش ایران اکونومیست درباره مناطق پرگزش و مواجهه با افراد عقرب و مارگزیده گفت: جنوب سیستان و بلوچستان، چابهار، خوزستان و ایرانشهر میزان گزش بسیار زیاد است. به طور مثال، ۱۴۷۸ مارگزیدگی و ۲۰۳۰۷ عقرب‌گزیدگی در خوزستان گزارش شده است. در صورتی که عضو مورد گزش پایین‌تر از قلب باشد فرد بالای محل گزش را تا زمان مراجعه به مراکز درمانی ببندد اما به هیچ عنوان بریدن محل گزش به افراد توصیه نمی‌شود.

زینلی با بیان اینکه باید بلافاصله پس از گزش به مراکز درمانی مراجعه کرد، گفت: در چنین شرایطی، از انجام اقدامات خودسرانه مانند بریدن محل گزش، مکیدن زهر، یا استفاده از داروهای خانگی به‌شدت پرهیز شود؛ چرا که این اقدامات می‌تواند شرایط بیمار را وخیم‌تر کند. مردم در تمام مناطق، به‌ویژه در فصل‌های گرم سال و در نواحی روستایی یا کویری، مراقب خطر گزیدگی باشند و آموزش‌های لازم برای مواجهه با این حوادث را از منابع معتبر پیگیری کنند.

شرایط نگهداری از حیوانات خانگی

رئیس اداره بیماری‌های زئونوز وزارت بهداشت با اشاره به خطر افزایش حیوانات خانگی گفت: بسیاری از خانواده‌ها نسبت به خرید حیوان خانگی اقدام می‌کنند اما به مسائل بهداشت توجه کافی ندارند. افرادی که قصد ورود به خانه‌ای جدید دارند یا در ساختمان‌هایی زندگی می‌کنند که بیش از ۷۰ درصد ساکنان آن حیوان خانگی دارند، می‌بایست به طور جدی به رعایت نکات بهداشتی توجه کنند. اگر نکات بهداشتی رعایت نشود، امکان انتقال انواع بیماری‌های انگلی، باکتریایی و ویروسی از حیوان به انسان وجود دارد.

وی گفت: اگر سلامت حیوان در کانون توجه قرار نگیرد، این موضوع می‌تواند خطراتی برای صاحب حیوان و اطرافیان آنها ایجاد کند. صاحبان حیوانات خانگی می‌بایست حیوانات خود را به کلینیک‌های معتبر برای بررسی وضعیت آنها ببرند و این موضوع می‌بایست پیوسته باشد. تزریق واکسن، مصرف داروهای ضد انگل و چکاپ‌های دوره‌ای برای تضمین سلامت حیوان و صاحبان آنها ضروری است. همچنین هرگونه تغییر رفتاری در حیوان، مانند بی‌قراری، پرخاشگری یا بی‌حالی می‌بایست جدی گرفته شود و به دامپزشک اطلاع داد.