در شرایط جنگی ریزش بازارها طبیعی است

ضرورت تدوین قواعد پساجنگی برای بازار سرمایه

دبیرکل سابق کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار گفت: بی شک زمانی که جنگ رخ می‌دهد اولین واکنش‌ها در بازار سرمایه نگرانی و ریزش بازار است و این امر در همه کشورهای دنیا واقعیت دارد؛ با این حال پیشنهاد می‌شود قواعدی تدوین شود برای اینکه روشن باشد چگونه باید بازار بازگشایی شود تا در زمان پس از جنگ و فروکش کردن بحران، کمترین ریسک‌ها متوجه سهامداران و فعالان بازار سرمایه شود.

کد خبر: ۸۱۵۷۵۸

تاریخ: ۱۰ تير ۱۴۰۴ - ۱۴:۴۹

عظیم ثابت در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، با اشاره به تحولات اخیر در بازار سرمایه که متعاقب جنگ ۱۲ روزه میان ایران و رژیم صهیونیستی رخ داد، اظهار کرد: زمانی که جنگ رخ می‌دهد، اولین و بدیهی‌ترین واکنش بازار سهام و فعالان بازار سرمایه، نگرانی درباره بازار است که معمولا در همه بازارهای مالی دنیا این واقعیت وجود دارد و در همه بازارها بوده و در کشور ما نیز این مسئله مستثنی نیست.

وی ادامه داد: برای مدیریت این بحران پیش آمده در زمان جنگ، مدیریت بورس کشور توانست به درستی این موضوع را کنترل کند و با توجه به اختیاراتی که داشت، نسبت به بستن بازار اقدام کرد؛ چراکه ریسک سیاسی بازار سرمایه به صورت سیستماتیک افزایش پیدا کرده بود و مدیریت بازار در این شرایط توانست واکنشی به موقع و بهنگام، داشته باشد.

دبیرکل سابق کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه شورای عالی بورس نیز به عنوان نهاد سیاستگذار بازار سرمایه باید از سیاست متوقف بودن بازار حمایت می‌کرد، برای چند روز دیگر شورای عالی بورس این سیاست (متوقف بودن بازار سرمایه) را اتخاذ کرد و در نهایت بازار سرمایه به مدت ۹ روز متوقف بود.

زمانی که جنگ رخ می‌دهد اولین و بدیهی‌ترین واکنش بازار سهام و فعالان بازار سرمایه، نگرانی درباره بازار است که معمولا در همه بازارهای مالی دنیا این واقعیت وجود دارد و در همه بازارها بوده و در کشور ما نیز این مسئله مستثناء نیست.

ثابت اظهار کرد: متعاقب تحولات پیش آمده و اعلام آتش بس، این موضوع مطرح شد که آیا بازار به حالت قبلی باز گردد یا خیر که چندین سناریو نیز در این رابطه مورد بررسی قرار گرفت و با شورای عالی بورس به عنوان نهاد تصمیم‌گیر به اشتراک گذاشته شد و نتیجه آن شد که تصمیم گرفته شد تا بازار سرمایه بازگشایی شود و از روز شنبه (هفتم تیرماه)، شاهد بازگشایی بازار سرمایه بودیم.

وی خاطرنشان کرد: تا این مرحله، بازار سرمایه شاهد عملکرد مناسبی در تصمیمات اتخاذ شده در رابطه با بازار بود؛ اما نکته‌ای که در این مرحله و این شرایط بسیار اهمیت دارد و باید برای شرایط مشابه به جدیت مورد توجه قرار بگیرد این است که از آنجاکه در شرایط غیر طبیعی بودیم و ریسک سیستماتیک بازار سرمایه بسیار بالا بود، باید تمهیدات لازم برای حمایت از بازار در شرایط پس از بحران و  به عبارتی برای زمانی که بازار بازگشایی می‌شود، اندیشیده می‌شد؛ چراکه اگر سرمایه‌گذاران ببینند بازار از سوی منابع و صندوق‌های حمایتی مورد پشتیبانی و حمایت قرار می‌گیرد، احتمالا شاهد ریزش بازار در شرایط پس از بحران نباشند.

این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: بی شک یکی از عواملی که بازار سرمایه نتوانست هماهنگی‌های بالایی را برای دوران پس از بحران و جنگ انجام دهد، وجود شرایط جنگی در کشور بود که هم وجود تعطیلی‌ها، حملات سایبری دشمن و تلاش دشمن برای ایجاد اختلال در شبکه مالی به ویژه بانک‌ها و بسیاری از موارد دیگر در که زمان جنگ رخ می‌دهد باعث شد که برخی هماهنگی‌ها با سرعت کمتری اتخاذ شود و به عبارتی برخی خلل در هماهنگی‌ها به خاطر وجود شرایط جنگی رخ داد.

ثابت پیشنهاد داد: بی شک باید در شرایط بحرانی یک ساختار و برنامه مشخص مربوط به بازار سرمایه برای شرایط پس از جنگ با قواعدی پیش‌بینی پذیر بر پایه سناریوهای مختلف تدوین شود و از شرایط مشابه باید درس گرفته شود. برای مثال باید پیش بینی کرد که اگر شورای عالی بورس، بازار سرمایه را برای مدتی به خاطر شرایط خاص تعطیل کرد، چگونه باید بازار بازگشایی شود تا کمترین ریسک‌ها را متوجه سهامداران و فعالان بازار سرمایه کرده و شاهد کمترین میزان از خروج سرمایه باشیم.

باید پیش بینی کرد که اگر شورای عالی بورس، بازار سرمایه را برای مدتی به خاطر شرایط خاص تعطیل کرد، چگونه باید بازار بازگشایی شود تا کمترین ریسک‌ها را متوجه سهامداران و فعالان بازار سرمایه کرده و شاهد کمترین میزان از خروج سرمایه باشیم.

وی در پایان خاطرنشان کرد: علیرغم تمام تلاش‌های سازمان بورس و شورای عالی بورس برای مدیریت بازار سرمایه در شرایط جنگی، اما اگر قواعد پیش‌بینی پذیری برای بازار سرمایه تدوین شود در زمان بازگشایی بازار سرمایه، کمترین ریسک‌ها متوجه سهامداران می‌شود. با این حال در این مدت شاهد بودیم که بخشی از بازار سرمایه از جمله صندوق‌های با درآمد ثابت توانستند فعالیت داشته باشند و بخشی از نقدینگی در جریان بود و اینگونه نبود که تمام ارکان بازار سرمایه کاملا متوقف و تعطیل باشد.