ام‌اس در زنان ۲ برابر بیشتر از مردان

لزوم افزایش آگاهی عمومی نسبت به این بیماری

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان و متخصص مغز و اعصاب و فلوشیپ ام‌اس، با اشاره به روند افزایشی بروز بیماری مالتیپل اسکلروزیس (ام‌اس) در کشور، بر لزوم افزایش آگاهی عمومی نسبت به این بیماری تأکید کرد.

کد خبر: ۸۰۹۷۱۷

تاریخ: ۱۶ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۱:۳۷

به گزارش ایران اکونومیست، دکتر مسعود غیاثیان، با اشاره به اینکه بیماری ام‌اس نوعی بیماری خودایمنی (Autoimmune) است که در آن سیستم ایمنی بدن به‌اشتباه به بافت‌های خودی، به‌ویژه غلاف میلین سلول‌های عصبی در سیستم اعصاب مرکزی (مغز و نخاع) حمله می‌کند، گفت: این حمله موجب آسیب در انتقال پیام‌های عصبی و بروز علائم عصبی مختلف می‌شود که می‌تواند روندی پیشرونده و ناتوان‌کننده داشته باشد.

وی با تأکید بر این‌که بیماری ام‌اس اغلب در جوانان، به‌ویژه در رده سنی ۲۰ تا ۴۰ سال بروز می‌کند، افزود: نکته نگران‌کننده این است که این بیماری در حال حاضر یکی از مهم‌ترین علل ناتوانی جسمی در افراد جوان محسوب می‌شود، و به همین دلیل تشخیص زودهنگام و شروع به‌موقع درمان از اهمیت حیاتی برخوردار است.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان ادامه داد: بیماری ام‌اس در خانم‌ها تقریبا ۲ برابر بیشتر از آقایان رخ می‌دهد و با توجه به اینکه در دوران جوانی و در اوج فعالیت فرد بروز می‌کند، تبعات اجتماعی، خانوادگی و شغلی مهمی به‌دنبال دارد.

وی گفت: بر اساس آمارهای موجود، در حال حاضر حدود ۱۰۰ هزار نفر در کشور به بیماری ام‌اس مبتلا هستند. در استان همدان نیز تخمین زده می‌شود که بین سه تا چهار هزار نفر با این بیماری زندگی می‌کنند که آمار قابل توجهی است و نیازمند افزایش مراقبت‌های بهداشتی، خدمات تخصصی و حمایت‌های روانی و اجتماعی بیماران است.

شناسایی علائم اولیه؛ کلید تشخیص زودهنگام و پیشگیری از ناتوانی

غیاثیان با اشاره به اینکه علائم ام‌اس متنوع، متغیر و گاهی غیراختصاصی است، گفت: به دلیل اینکه ام‌اس می‌تواند نواحی مختلفی از سیستم اعصاب مرکزی را درگیر کند، طیف وسیعی از علائم بالینی را در بر می‌گیرد که گاهی ممکن است برای بیمار یا حتی پزشک گمراه‌کننده باشد.

وی در تشریح علائم هشداردهنده ام‌اس اظهار کرد: گزگز، بی‌حسی یا مورمور شدن اندام‌ها به‌صورت غیرقرینه، به‌ویژه اگر در یک سمت بدن غالب باشد و بیش از ۲۴ ساعت طول بکشد و یا تاری دید یک‌طرفه به همراه درد پشت چشم، که ممکن است علامت اولیه التهاب عصب بینایی باشد همچنین اختلالات حرکتی نظیر ضعف عضلانی، به‌ویژه اگر غیرقرینه باشد و با اختلال در راه رفتن همراه شود می‌تواند از علائم هشداردهنده ام‌اس باشد.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان ادامه داد: مشکلات تعادلی یا احساس گیجی و ناپایداری هنگام راه رفتن، که به‌صورت مداوم یا در حملات موقت بروز می‌کند، اختلالات ادراری شامل تکرر ادرار، بی‌اختیاری یا احساس تخلیه ناکامل مثانه، بدون وجود عفونت یا ناهنجاری ساختاری در کلیه‌ها یا مثانه نیز می‌تواند از دیگر علائم این بیماری باشد.

این فلوشیپ ام‌اس افزود: اگر بیماری جوانی با هر یک از علائم فوق، به‌ویژه به‌صورت مداوم یا تکرارشونده مراجعه کند و علت مشخصی برای علائم یافت نشود، باید حتماً احتمال ابتلا به ام‌اس بررسی شود و بیمار توسط پزشک متخصص مغز و اعصاب، ترجیحاً با تجربه در زمینه ام‌اس ارزیابی گردد.

درمان ام‌اس؛ امید و امکان برای حفظ استقلال بیماران

غیاثیان با تأکید بر نقش مؤثر درمان‌های جدید در کنترل بیماری ام‌اس گفت: در سال‌های اخیر، پیشرفت‌های قابل توجهی در زمینه درمان ام‌اس حاصل شده است و خوشبختانه در ایران نیز داروهای مؤثر با کیفیت مناسب و در دسترس وجود دارند.

وی اظهار کرد: اگر بیماری به‌موقع تشخیص داده شود و درمان آن آغاز گردد، شانس بیمار برای حفظ استقلال، فعالیت شغلی و کیفیت زندگی بسیار بالا خواهد بود. اما اگر درمان به‌درستی صورت نگیرد، ممکن است بیمار پس از ۱۵ تا ۲۰ سال با پیشرفت بیماری دچار ناتوانی جدی شده و حتی تا ۸۰ در صد احتمال نیاز به ویلچر و وابستگی حرکتی وجود دارد.

این پزشک متخصص یادآور شد: درمان ام‌اس یک فرایند چندوجهی است و علاوه‌بر دارودرمانی، شامل توان‌بخشی، فیزیوتراپی، مشاوره روان‌شناختی و حمایت‌های خانوادگی و اجتماعی نیز می‌شود.

امکانات تشخیصی و درمانی کامل در کشور

غیاثیان با اشاره به وضعیت خدمات سلامت در کشور اظهار کرد: خوشبختانه ایران از نظر امکانات تشخیصی پیشرفته مانند MRI، آزمایش‌های تخصصی و همچنین دسترسی به داروهای مدرن ام‌اس، در وضعیت مطلوبی قرار دارد.

وی در گفت‌وگو با وبدا افزود: جامعه باید نسبت به بیماری ام‌اس هوشیار باشد و در صورت بروز علائم مشکوک، از خوددرمانی یا تأخیر در مراجعه به پزشک پرهیز شود. تنها با تشخیص زوده نگام و آغاز به‌موقع درمان، می‌توان آینده بیماران را تغییر داد و از ناتوانی‌های بلندمدت پیشگیری کرد.