هشدار درباره معطلی طولانی مسافران عراقی در مرز شلمچه

یک کارشناس اقتصادی با اشاره به معطلی مسافران عراقی در مرزهای زمینی هنگام ورود به ایران، گفت: با توجه به ظرفیت بالای گردشگری سلامت در ایران، ضعف زیرساخت‌ها در مرزهای ورودی، به‌ویژه پایانه شلمچه که ذیل سازمان منطقه آزاد اروند تعریف شده، مانعی جدی در گردشگری سلامت است. از مهم‌ترین این موانع می‌توان به نبود گیت‌های CIP در این مرز اشاره کرد که سبب معطلی کاهش رضایت و آسیب به اعتبار خدمات درمانی کشور شده است.

کد خبر: ۸۰۹۶۹۹

تاریخ: ۱۶ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۰:۴۲

حمزه گرجه جاغرق، کارشناس اقتصادی در نوشتاری که در اختیار ایران اکونومیست قرار داد، به ضعف زیرساخت‌های گردشگری سلامت، اشاره کرد و در این‌باره نوشت: «در دنیای امروز، گردشگری به‌ویژه گردشگری سلامت، به یکی از منابع مهم و پایدار درآمد ارزی برای کشورها تبدیل شده است. بسیاری از کشورها با سرمایه‌گذاری هدفمند در زیرساخت‌های درمانی و بهداشتی، توانسته‌اند بخش قابل توجهی از اقتصاد خود را از طریق جذب بیماران خارجی و ارائه خدمات پزشکی تأمین کنند.

به‌عنوان نمونه، ترکیه در سال ۲۰۲۳ بیش از ۵۰ میلیارد دلار از مجموع گردشگری درآمد کسب کرد که نزدیک به ۲.۵ میلیارد دلار آن فقط از محل توریسم سلامت بوده است. این کشور با بهره‌گیری از پزشکان متخصص، تبلیغات بین‌المللی گسترده و ایجاد تسهیلات ویژه در مرزها و فرودگاه‌ها، توانسته سهم قابل توجهی از بازار سلامت منطقه را به خود اختصاص دهد. گردشگری سلامت برای کشور میزبان نه‌تنها درآمدزایی مستقیم دارد، بلکه باعث رونق هتل‌ها، حمل‌ونقل، صنایع دارویی و اشتغال‌زایی در سطح ملی شده است.

قبل از انقلاب در هر شهر ایران، اثری از پزشکان بنگلادشی و هندی پیدا بود اما وضعیت کشور پس از انقلاب اسلامی کاملا متفاوت شد و با رشد چشمگیر در تربیت پزشکان متخصص، توسعه زیرساخت‌های درمانی و تجهیز مراکز پزشکی، ایران به یکی از کشورهای برجسته منطقه در حوزه سلامت تبدیل شد. این ظرفیت عظیم به کشور امکان داده است تا علاوه‌بر تأمین نیازهای داخلی، به یکی از مقاصد مهم توریسم پزشکی برای بیماران خارجی به‌ویژه از کشورهای همسایه مطرح شود.

در سال ۱۴۰۲ به گفته عین‌اللهی، وزیر بهداشت دولت سیزدهم، درآمد ایران از گردشگری سلامت ۱ میلیارد دلار بود که گردشگران سلامت عراقی، بیشترین سهم را در این میان داشتند [۱]. با این حال ظرفیت کشور برای کسب درآمد از گردشگری سلامت به ویژه از کشورهای همسایه چندین برابر این رقم است.

طبق ماده ۷۲ برنامه هفتم توسعه، دولت موظف است با رفع مشکلات و فراهم کردن زمینه‌های جذب گردشگر سلامت رشد درآمدی این صنعت پس از پایان برنامه هفتم، در کشور به درآمد ۶ میلیارد دلاری برسد. [۲] در مسیر جذب گردشگران سلامت به ویژه از همسایگان، مشکلات متعددی وجود دارد که انگیزه سفر درمانی به ایران را برای این افراد پایین می‌آورد.

بیشترین ورود گردشگر سلامت به ایران، شهروندان عراقی هستند که مشکلات زیادی در مسیر ورود به ایران به ویژه از پایانه شلمچه به عنوان یکی از سه پایانه اصلی مشترک بین ایران و عراق دارند.

یکی از مهم‌ترین مبادی ورودی گردشگران عراقی به ایران، پایانه مرزی شلمچه در استان خوزستان است. این پایانه با وجود اقبال زیاد گردشگران عراقی مخصوصا گردشگران سلامت این کشور، مشکلات متعددی دارد که نبود گیت‌های CIP یکی از مهم‌ترین این مشکلات است. یکی از دغدغه‌های گردشگران سلامت عراقی که بعضا بیمارانی با شرایط جسمی نه چندان مناسب هستند، عبور سریع از مرز شلمچه و تمرکز بر فرایند درمان است. این امر به این دلیل است که پایانه شلمچه با توجه به اقبال بالای گردشگران عراقی در برخی از ایام سال، با ازدحام بسیار زیادی در صف‌های ورودی مواجه می‌شود و به گفته برخی منابع و نیز گفته‌های خود گردشگران، گاهی فرایند عبور از گیت‌های ورودی تا ۸ ساعت به طول می‌انجامد. [۳] راهکار حل این مشکل، احداث گیت‌های CIP در این پایانه است. این گیت‌ها با هدف تسریع بازرسی گذرنامه راه‌اندازی می‌شوند و با پرداخت هزینه‌ای توسط گردشگر سلامت از معطلی طولانی او در صف‌های ورودی جلوگیری می‌کنند. این موضوع علاوه بر اینکه سبب می‌شود گردشگر سلامت عراقی به سرعت از پایانه عبور کند، زمینه‌ای بر درآمدزایی برای حل سایر مشکلات پایانه خواهد شد.

انتظار می‌رود سازمان منطقه آزاد اروند که مطابق اساسنامه مصوب خود متولی امور پایانه شلمچه محسوب می‌شود، با درک اهمیت استراتژیک گردشگری سلامت برای کشور و منطقه، در اسرع وقت نسبت به احداث گیت‌های ویژه CIP و بهبود شرایط زیرساختی پایانه شلمچه اقدام کند. تأخیر بیشتر در این زمینه، علاوه بر از دست رفتن فرصت‌های اقتصادی، به اعتبار و جایگاه ایران در عرصه گردشگری سلامت نیز آسیب وارد خواهد کرد.»

منابع:

[۱] www.mehrnews.com/news/۶۰۲۵۹۴۵/

[۲] https://rc.majlis.ir/fa/law/show/۱۸۰۹۱۲۸

[۳] www.isna.ir/news/۱۴۰۳۱۲۱۱۰۷۸۵۱/