صندوق اوپک جایگاه ما را تقویت می‌کند

در دیپلماسی اقتصادی کارنامه موفقی نداریم

یک کارشناس اقتصادی با بیان این‌که اقداماتی مثل عضویت در صندوق اوپک باعث تقویت جایگاه ایران در نظام اقتصادی بین‌الملل می‌شود، گفت: ایران توان اقتصادی بالایی دارد اما در دیپلماسی اقتصادی ضعیف عمل می‌شود. کشورهای توسعه‌یافته اگر از اقتصادهای ضعیف حمایت می‌کنند در قبال آن امتیاز می‌گیرند ولی ما پول‌هایی را که در آفریقا خرج کردیم به نوعی هدر دادیم و آورده‌ای به دست نیاوردیم.

کد خبر: ۸۰۸۱۲۰

تاریخ: ۰۷ خرداد ۱۴۰۴ - ۰۳:۰۱

بهنام ملکی در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، با اشاره به برگزاری کارگاه آموزشی صندوق اوپک در تهران اظهار کرد: هر اقدامی و برنامه‌ای مثل عضویت در صندوق اوپک که بتواند کشور ما را در نظام بین‌الملل قوی‌تر و اقتصاد ما را پویاتر کند باید برایش ارزش و اهمیت قائل شویم و آن فعالیت را توسعه دهیم.

وی افزود: کشورهای بسیار قدرتمند اقتصادی از چین گرفته تا آمریکا، ژاپن و روسیه اگر تسهیلاتی به سایر کشورها می‌دهند یا صندوقی برای کمک به دیگران ایجاد می‌کنند، در کنارش اهداف خود را دنبال می‌کنند و از این فرصت‌ها برای شکوفاتر شدن اقتصاد خود بهره می‌برند. به طور مثال اگر وامی پرداخت می‌کنند مابه ازای آن از کشورهای مورد نظر خدمات می‌گیرند. یکی از موارد بسیار مشخص این است که تضامینی دریافت می‌کنند تا کشورهای خدمات‌گیرنده با پولی که دریافت می‌کنند کالاهای آمریکایی و چینی وارد کنند.

این کارشناس اقتصادی با بیان این‌که کشورهای توسعه‌یافته با وجود برخی حمایت‌ها از اقتصاد کشورهای ضعیف‌تر، منابع خود را کورکورانه هدر نمی‌دهند، گفت: مثال ساده این نوع نگاه یعنی چراغی که به خانه رواست به مسجد حرام است. ما باید در مشارکت‌هایی که با کشورها انجام می‌دهیم به رشد اقتصاد ملی توجه  کنیم. اگر منابعی را به کشوری اختصاص می‌دهیم تلاش کنیم آن کشور مابه ازای آن با ما مراوده اقتصادی داشته باشد. در غیر این صورت منابع را هدر می‌دهیم.

ملکی خاطرنشان کرد: تا جایی که خاطرم است ما به خیلی از کشورهای آفریقایی کمک کردیم و تسهیلات بلاعوض یا با عوض به آنها دادیم. اما بسیاری از این منابع از بین رفت و نفعی به ما نرساندند. پول‌ها را از ما گرفتند و در زمان برگرداندن گفتند ما پول نداریم و بیاید در کشور ما کشاورزی کنید، سرمایه گذاری انجام دهید یا از معادن استخراج کنید و از این قبیل حرف‌ها زدند. بنابراین ما کارنامه چندان مثبتی در این زمینه نداریم. عمدتا به خاطر ضعف اقتصادی، سیاسی و دیپلماسی در قبال منابعی که خرج کردیم منافع چندانی به دست نیاوردیم.

وی با اشاره به توان بالای اقتصادی ایران تصریح کرد: به عنوان نمونه در بخش خدمات فنی و مهندسی، بسیاری از مهندسان و شرکت‌های ایرانی در کشورهای اطراف فعالیت دارند و به ارزآوری برای کشور کمک می‌کنند. هم‌چنین می‌توانیم از ظرفیت ایرانی‌های مقیم خارج از کشور بهره بگیریم.

این کارشناس اقتصادی ادامه داد: ایرانی‌های خارج از کشور را بیگانه حساب نکنیم بلکه اینها به دلیل عرق و تعصب به وطن‌شان سفیر ایران در دیگر کشورها هستند. بسیاری از این افراد می‌خواهند به کشور خدمت کنند. بنابراین باید در خارج از کشور مدیریت فعالیت‌های اقتصادی خود را از دست افراد غیرایرانی بیرون بیاوریم و به ایرانی‌ها بسپاریم. اگر هموطنان خودمان را در امور اقتصادی مشارکت دهیم و آنها به اقتصاد ما متصل شوند چرخ اقتصاد کشور به گردش در می‌آید.

ملکی با بیان این‌که در داخل کشور نیز از ظرفیت نخبگان استفاده کنیم، گفت: اگر اینگونه شود شرکت‌های ایرانی می‌توانند در خارج از کشور پروژه بگیرند و در راستای منافع ملی، ثروت‌آفرینی کنند.

وی بر لزوم استفاده از ظرفیت‌های دیپلماسی برای تقویت اقتصاد کشور تاکید کرد و گفت: واقعیت آن است که ما اقتصاد را در اولویت آخر قرار  داده‌ایم و این مساله کار را دشوار کرده است. هر کار سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و غیره انجام می‌دهیم باید نگاهمان آورده اقتصادی برای کشور باشد. اما بعضا می‌بینیم که از بخش اقتصادی کنده می‌شود و به سایر سطوح داخلی و خارجی اختصاص می‌یابد.

این اقتصاددان تصریح کرد: معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت خارجه باید قوی‌ترین آدم اقتصادی کشور باشد. یک چهره‌ی بین‌المللی باشد و از قدرت لابی‌گری بهره ببرد. ما در حال حاضر چنین رویکردی را نمی‌بینیم. هر از گاهی افراد می‌آیند و به سرعت تغییر می‌کنند. در نتیجه خروجی لازم حاصل نمی‌شود.