اتاق فکر آمریکایی: نقش تسلیحات هسته‌ای تا حد یک پشتیبان کاهش یافته است

کارشناس «نشنال اینترست» اعتقاد دارد که پهپادها، هوش مصنوعی و دیگر فناوری‌های نوین، در جنگ‌های امروزین نه تنها به کمک طرف مدافع آمده اند بلکه نقش تسلیحات هسته‌ای تا حد یک پشتیبان تنزل پیدا کرده‌است.

کد خبر: ۸۰۷۳۸۷

تاریخ: ۰۵ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۸:۴۳

به گزارش روز دوشنبه ایران اکونومیست، این نشریه آمریکایی با اشاره به اهمیت توانایی قدرت هوایی در عصر هسته‌ای عنوان داشت که روسیه و اوکراین بیش از سه سال است که هم در خشکی و هم در دریای سیاه در حال جنگ هستند. این جنگ طولانی‌مدت، بزرگ‌ترین قدرت هسته‌ای جهان را در برابر یک رقیب غیرهسته‌ای همسایه قرار داده است.

این گزارش افزود: نیروی دریایی ایالات متحده نیز در تلاش برای مهار حملات موشکی و پهپادی به کشتی‌های تجاری در دریای سرخ، نیروهای حوثی (انصارالله) یمن را بمباران کرد و در واقع یک هژمون دریایی مجهز به سلاح هسته‌ای تلاش کرد تا بدون توسل به نبرد زمینی، نتایج قاطع کسب کند.

در تازه‌ترین رخداد نیز هند و پاکستان—دو کشور مجهز به سلاح هسته‌ای که مرز زمینی و دریایی مشترکی دارند هم درگیر نبردی کوتاه مدت اما شدید با مداخله هواپیماها، موشک‌ها و پهپادها در امتداد مرز مشترک شدند. طرفین پس از چند روز نبرد، آتش‌بسی را برقرار کردند.

نشنال اینترست با بیان اینکه قدرت هوایی از جمله موشک‌های هدایت‌شونده دقیق، در هر یک از این درگیری‌ها نقش کلیدی ایفا کرده اند، افزود که به اعتقاد نظریه پردازان مشخصه اصلی «عصر دوم هسته‌ای» تعداد کمتر تسلیحات هسته‌ای در زرادخانه‌های ملی اما تعداد بیشتر دارندگان این سلاح‌ها است. حال آنکه عصر اول هسته‌ای، شاهد رقابت استراتژیک بلندمدت میان اتحادهای اتمی تقریباً هم‌تراز بود و تعداد کمتری از رقبای مجهز به سلاح هسته‌ای، رقابتی نسبتاً متقارن، پایدار و قابل پیش‌بینی را به وجود آورده بودند، هرچند گهگاه استثناهای پررنگی مانند بحران موشکی کوبا رخ می‌داد.

گزارش آورده است: امروزه کشورهای دارای سلاح هسته‌ای از لحاظ شاخص‌های قدرت ملی —از جمله اندازه فیزیکی، توان اقتصادی، جمعیت، قدرت نظامی متعارف و غیره— تفاوت‌های زیادی با یکدیگر دارند. همچنین، این قدرت‌ها اغلب در فاصله جغرافیایی بسیار نزدیکی از یکدیگر قرار گرفته‌اند. اختلافات ارضی فراوان است و نزدیکی جغرافیایی رهبران را مجبور می‌سازد که در شرایط ملتهب، تصمیم‌های عملیاتی آنی بگیرند.

تضادهای قدرت، محیط‌های استراتژیک فشرده و دشمنی‌های دیرینه —مانند تحولات میان روسیه و اوکراین یا هند و پاکستان— می‌توانند انگیزه‌های معکوس و خطرناکی به همراه داشته باشند. برخی کارشناسان احتمال استفاده از سلاح هسته‌ای در عصر کنونی را بیش از دوران جنگ سرد می‌دانند، با وجود اینکه پیامدهای تبادل هسته‌ای در عصر حاضر شاید به‌اندازه گذشته فاجعه‌بار نباشد. فناوری‌ها و شیوه‌های نوین جنگی مانند هوش مصنوعی، سامانه‌های تسلیحاتی بدون سرنشین، نبرد سایبری، و حسگرها و تسلیحات مداری، فقط خطرات و پیچیدگی‌های ذاتی در عصر دوم هسته‌ای را تشدید می‌کنند.

گزارش ضمن بررسی درگیری های کنونی در اقصی نقاط جهان، در مورد تنش ها در دریای سرخ آورده است: سلاح‌های هسته‌ای در بحران دریای سرخ بی‌ربط بودند، اما فناوری‌های جدید غیرهسته‌ای نقش بزرگی در نحوه‌ پیشرفت جنگ دریایی ایفا کردند. حوثی‌ها نشان داده‌اند که بسیار خلاق هستند، ... رهبران یمنی می‌توانند به حملات ایذایی خود افتخار کنند.

این مرکز تحقیقاتی تنش بعدی را میان آمریکا و چین بر سر تایوان دانست و نوشت به طور طبیعی مسائل فوق برای چین می‌تواند درس‌های فراوانی داشته باشد اما درگیری جاری در اوکراین بیش از بقیه باید پکن را نگران کند. این درگیری بیشترین شباهت را به یک جنگ احتمالی در تنگه تایوان دارد و تفاوت‌هایی هم که میان این دو وجود دارد، به نفع تایوان تمام می‌شود. به‌ویژه از نظر جغرافیایی، شرایط برای مهاجمان بالقوه دشوارتر خواهد بود.

نشنال اینترست در پایان عنوان داشت: برخلاف ارتش روسیه، ارتش آزادی‌بخش خلق چین هیچ‌گونه دسترسی زمینی به دشمن خود ندارد. نیروهای مسلح تایوان، همراه با حامیانی مانند آمریکا و ژاپن، می‌توانند مسیر ناوگان مهاجم یا محاصره‌کننده را با انواع تسلیحات پر کنند و در عین حال آن را با توپخانه‌های فوق‌مدرن و انبوهی از پهپادها در هم بکوبند—که نتیجه‌ احتمالی آن، برای پکن مطلوب نخواهد بود.