رونماییِ ۴۰ اثر از خزانه آستان قدس رضوی در تهران برای نخستین‌بار

بیش از ۴۰ اثر موزه‌ایِ نفیس از خزانه آستان امام رضا (ع)، برای نخستین‌بار در تهران به‌صورت عمومی به نمایش درآمد. این آثار در غالب نمایشگاه «فرنود هشت» در موزه ملک به نمایش گذاشته شده‌اند.

کد خبر: ۸۰۶۹۱۱

تاریخ: ۰۴ خرداد ۱۴۰۴ - ۱۴:۰۹

به گزارش ایران اکونومیست، نمایشگاه «فرنود هشت» که مجموعه‌ای از آثار منتخب گنجینه آستان قدس است، یکشنبه چهارم خردادماه ١۴٠۴ در کتابخانه و موزه ملی ملک افتتاح شد.

در این نمایشگاه، مجموعه‌ای از آثار کاشی‌های زرین‌فام، سرطوق گنبد مطهر حرم امام رضا (ع)، قلعه‌های مطالب قبه، لوحه‌های فولادی و آرایه‌های فلزی، قطعه‌های تزئینی ضریح شیر و شکر امام رضا (ع)، تزئینات چوبی خاتم‌کاری، نمونه‌هایی از قفل‌های حرم رضوی، شمعدان‌های کریستال سه شاخه،  ضریح‌پوش‌ها و دست‌بافته‌ها، صندوق‌پوش زری‌بافت، شیروانی‌پوش قیطان و قلاب‌دوزی، پرچم گنبد، فرش‌های پرده‌ای، ابزار نور و روشنایی از جمله قندیل برنجی مشبک دارای زنجیر، شمعدان و گُل‌گیر شمع، زیارت‌نامه‌هایی از جنس برنج و فولاد، عصای یساول، رحل خاتم‌کاری و نقاشی‌شده، کرنا و طبل پوستی از ادوات نقاره‌زنی، عودسازی و معطرسازی، گلدان فوق ضریح، شمشیرهای فولادی، قلمدان فولادی مشبک طلاکوب و قاب آینه به نمایش گذاشته شده‌اند.

شمعدان کریستال سه شاخه

کرنا و طبل پوستی از ادوات نقاره‌زنی

مصطفی فیضی، قائم مقام آستان قدس رضوی در مراسم افتتاح این نمایشگاه گفت: شایسته است در آغاز، یادی کنیم از همه‌ واقفان و نیک‌اندیشانی که ثمره‌ عمر، زندگی، دارایی و هنر خود را در راه اهل‌بیت (ع) نثار کردند و این میراث ارزشمند را به تقویم آستان مقدس امام رضا (ع) سپردند. اگرچه این سخن را پیش‌تر نیز در محافل گوناگون تکرار کرده‌ام، اما باز هم بر آن تاکید دارم این بزرگواران، افزون بر عشق و ارادت، از درایت و هوشمندی برخوردار بودند که گرانبهاترین دارایی‌های خود را در اختیار مجموعه‌ای امن، امین و شایسته قرار دادند. ما نیز در این آستان، با افتخار، خادمان و امانت‌داران این میراث‌گرانبها و نمونه‌های مشابه آن هستیم.

او افزود: با تدبیر آقای خوراکیان و با بهره‌گیری از فضایی که محل رفت‌وآمد، تجمع و شاید بتوان گفت پاتوقِ دوست‌داران هنر و مکتب رضوی است، پیشنهاد ارزنده‌ای مطرح شد مبنی بر آن‌که بتوانیم تعدادی از اشیای موزه‌ایِ خزانه‌ موزه‌ی حضرت رضا (ع) در مشهد را برای مدتی محدود به این مکان منتقل کنیم تا علاقه‌مندان بیشتری امکان بهره‌مندی از آن را داشته باشند. این تصمیم، به‌راستی دشوار بود. اقدام آسانی نبود. همان‌طور که احتمالاً شنیده‌اید یا از آن اطلاع دارید، آستان قدس به دلایل مختلف، معمولاً از جابه‌جایی و انتقال آن‌چه در اختیار دارد، پرهیز می‌کند. مهم‌ترین دلیل نیز نگرانی از نحوه‌ نگهداری و صیانت از این آثار و اشیای ارزشمند است. اما از آن‌جا که به همکاران محترم و مجموعه‌ میزبان اطمینان کامل داریم و می‌دانیم توجه و دقتی که در این مکان به خرج داده خواهد شد، حتی از خزانه‌ اصلی موزه نیز بیشتر خواهد بود، با انتقال موقتیِ حدود چهل قلم از این آثار در حوزه‌های گوناگون هنری موافقت شد. در مدتی حدود یک ماه این آثار در این مکان در معرض دید عموم قرار خواهند گرفت.

قفل‌های حرم رضوی

فیضی ادامه داد: تقریباً تنها عتبه‌ای که این افتخار را دارد، به دلایل تاریخیِ گوناگونی که مجال بحث آن این‌جا نیست و بررسی آن نیازمند زمان و نظر استادان حاضر در جلسه است، آستان مقدس رضوی است که ذخایر و دارایی‌هایی از قرون متمادی را به ارث برده است. محبین اهل‌ بیت (ع) در این کشور، به‌ویژه در استان خراسان رضوی و شهر مشهد، بارگاه ملکوتی امام رضا (ع) را مأمن و ملجأ خود دانسته‌اند و تمام آن‌چه در اختیار داشتند را با افتخار به این آستان هدیه کردند.

قائم مقام آستان قدس رضوی توضیح داد: برای یک هنرمند، آن‌گاه که ارزش هنریِ حاصلِ سال‌ها تلاش و دقت خود را به یادگار به حرم و بارگاه رضوی تقدیم می‌کند، این کار معنا و مفهومی ژرف دارد، گویی همه‌ زندگی‌اش را به این درگاه تقدیم کرده است. در این مسیر، نه بحث ریال و ارزش مادی مطرح است و نه کسی به‌دنبال قیمت‌گذاری بر این آثار است. اگرچه، حتی در نگاه دنیوی نیز همه‌ی این آثار ارزشمندند، اما آن‌چه این آثار را ارزشمندتر می‌سازد، حقیقتی است که در پسِ خلق آن‌ها نهفته است، دست‌رنج هنری که با زندگی و سال‌های عمر پدیدآورنده‌ی آن برابری می‌کند، همه و همه، تقدیم بارگاه حقیقت شده‌اند.

فیضی گفت: بی‌شک، تعداد زیادی از زائران که به حرم مطهر مشرف می‌شوند و شاید بتوان گفت بخش عمده‌ای از آن‌ها، به‌درستی و به‌سبب فرصت محدود زیارت، مجالی برای تماشای این آثار نمی‌یابند. اما تدبیر و اندیشه‌ای که امروز شاهد بخشی از اجرای آن در این مکان هستیم، فرصتی است مغتنم برای علاقه‌مندان تا با طمانینه و دقت، جزئیات این آثار را ببینند، زیبایی‌ها و ظرافت‌های به‌کاررفته در آن‌ها را درک کنند، آثاری که اگر قرار باشد برای هرکدام‌شان شرحی نوشته شود، بی‌گمان چند برابر فضای موجود، جای شرح و توضیح می‌طلبد تا بتوان خلاصه‌ای از تلاش‌ها و زحمات پدیدآورندگان آن را ارائه داد.

شمشیرهای فولادی

شیروانی‌پوش قیطان و قلاب‌دوزی

نمایشگاه «فرنود هشت» از یکشنبه چهارم خرداد ماه به مدت یک ماه از ساعت ٨:٣٠ صبح تا ۴ بعد از ظهر در موزه و کتابخانه ملک واقع در در خیابان امام خمینی، میدان مشق، روبه‌روی ساختمان وزارت امور خارجه میزبان علاقه‌مندان است.