ایران؛ شریکی مطمئن برای منطقه

چهارمین دور مجمع گفت‌وگوی تهران صبح یکشنبه با حضور «مسعود پزشکیان» رئیس‌جمهور و مهمانان شرکت کننده از ۵۳ کشور جهان در مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه آغاز به کار کرد.

کد خبر: ۸۰۴۳۵۰

تاریخ: ۲۸ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۷:۵۹

به گزارش ایران اکونومیست، مجمع گفت‌وگوی تهران (Tehran Dialogue Forum) ، با حضور ۲۰۰ هیات مشتمل بر مقامات ارشد ۵۳ کشور، وزرا و تصمیم‌سازان خلیج فارس و نمایندگان سازمان ملل برگزار شد

این رویداد ۲ روزه با ۴۰ پنل تخصصی، پخش زنده جلسات و پوشش ۵۰ رسانه خارجی، نقش ایران را به‌عنوان کنشگری مسئول و پیشرو در دیپلماسی منطقه‌ای و جهانی برجسته کرده و فضایی برای اجماع و تبیین نظم نوین منطقه‌ای ایجاد می‌کند.

«سید عباس عراقچی»، وزیر خارجه ایران در سخنرانی افتتاحیه این مجمع با تاکید بر این که «جمهوری اسلامی ایران شریکی مطمئن و همکاری قابل اتکا برای منطقه و تمامی کشورها و ملت‌های آن خواهد بود» اظهار کرد: ما خواهان توافقی عادلانه و متوازن و به دیپلماسی پایبند هستیم و انتظار داریم تحریم‌های ظالمانه و یکجانبه‌ای که مستقیماً مردم ما را هدف قرار داده‌اند، به‌طور واقعی و ملموس لغو شوند.

وی در بخشی از سخنان خود به جنایت های رژیم صهیونسیتی اشاره کرد و گفت: این جنایت‌ها نسل‌کشی است و تاسف‌آور این است که جهان نتوانست واکنش شایسته و مسئولانه نسبت به این جنایت‌ها نشان دهد. روشن است که این وضعیت نمی‌تواند ادامه پیدا کند.

به گفته وی، تحولات در منطقه غرب آسیا بار دیگر ثابت کرد که سرنوشت منطقه نباید در گرو تصمیمات نیروهای فرامنطقه‌ای باشد.

وزیر خارجه ایران همچنین تصریح کرد: ما خواهان توافقی عادلانه و متوازن هستیم؛ توافقی که در چارچوب معاهده عدم اشاعه، با احترام کامل به حقوق هسته‌ای ایران شکل گرفته و به طور عینی رفع جامع تحریم ها را تضمین نماید. جمهوری اسلامی ایران به دیپلماسی پایبند است و انتظار دارد تحریم‌های ظالمانه و یکجانبه‌ای که مستقیماً مردم ما را هدف قرار داده‌اند، به‌طور واقعی و ملموس لغو شوند.

سید عباس عراقچی

«مسعود پزشکیان»، رییس‌جمهوری اسلامی ایران نیز در مراسم افتتاحیه این مجمع در پاسخ به این پرسش که آیا پیام سیاست خارجی دولت چهاردهم در خصوص تعامل با دنیا شنیده شد، گفت: متاسفانه این پیام از طرف غرب پذیرفته نشد. ما به کرامت انسان‌ها اعتقاد داریم و با کسی دعوا نداریم. روح شیطانی، انسان را به تجاوز وامی دارد. برخی با شیطنت، رنگ انسانی به جنایت خود می دهند، چون می دانند نباید ناحق عمل کنند. پیام من درباره سیاست خارجی دولت چهاردهم را برادر من آقای ظریف انشاء کرد ونوشتند و فرستادیم. هدف ما این بود که به سمت همه دست دوستی  و رفاقت را دراز کنیم. آنها می خواهند در دنیا علیه ایران ذهنیت ایجاد کنند تا کشورهای منطقه را به تقابل بکشانند.

وی اضافه کرد: ترامپ به منطقه آمد و گفت ایران عامل خطر است. ما عامل خطریم؟ ما منازل را بمباران می کنیم؟ دانشمندان را ترور می کنیم؟ مردم عادی را زیر خروارها خاک مدفون می کنیم؟ ما دیگران تهدید می کنیم؟اسماعیل هنیه را در تهران ما ترور کردیم؟ جانیان و تروریست‌ها دیگران را تروریسم متهم می‌کنند. این‌ها نشانه بی‌اخلاقی و مرگ اخلاق در سیاست است.

وی در خصوص گفت وگوی غیرمستقیم ایران با آمریکا نیز بیان کرد: حق ما باید پذیرفته شود. حقوق هر کشوری باید براساس معاهدات بین المللی پذیرفته شود. طبق NPT ما حق داریم  تحقیقات صلح آمیز هسته ای داشته باشیم و از آن استفاده کنیم. ما برای کشاورزی، صنعت و پزشکی به این علم نیاز داریم. چه کسی گفته است آنها حق دارند مانع رشد کردن و علم داشتن کشورها شوند و جلوی مسیر آن را بگیرند؟

مسعود پزشکیان

«سعید خطیب‌زاده» معاون وزیرخارجه و رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران نیز در این مجمع از نقش سازنده پزشکیان در سیاست خارجی تمجید و با تأکید روی سیاست وفاق تصریح کرد: رویکرد وفاق بیش از هرچیزی روی شنیدن استوار است. شنیدن سخن دیگری باید با احترام متقابل انجام شود. در این مجمع گرد هم آمدیم تا با دلی گشوده، گفت‌گوهای معنادار را تشکیل دهیم.

او افزود: امیدواریم در این نشست بتوانیم مفهوم وفاق را فراتر از مرزهای ملی گسترش دهیم. منطقه ما بیش از هر زمان دیگری نیازمند چنین رویکردی است. فقط با چنین رویکردی می‌توان آینده‌ای تازه رقم زد.

سعید خطیب‌زاده

«سراج الدین مهرالدین» وزیر خارجه تاجیکستان نیز در این مجمع بر همکاری کشورهای منطقه برای تحقق امنیت دسته جمعی تاکید کرد.

وزیر خارجه تاجیکستان

وی در بخشی دیگر از سخنانش به اهمیت مبارزه با افراطی‌گری و تروریسم در منطقه اشاره کرد و گفت: کشورهای منطقه برای مبارزه با خشونت و افراطی‌گری باید اقدامات مشترک انجام دهند.

«نچیروان بارزانی» رییس اقلیم کردستان عراق نیز در این مجمع با بیان این که «عراق می‌تواند در آینده منطقه نقش مهمی را ایفا کند» تاکید کرد: اجازه نخواهیم داد اقلیم کردستان عراق یک خطر برای همسایگان‌مان، به‌خصوص ایران محسوب شود.

رئیس اقلیم کردستان عراق

«بدر البوسعیدی»، وزیر خارجه عمان نیز در سخنانی در این مجمع گفت: عمان به مسیر سخت گفت‌وگو پایبند و حل اختلافات از راه گفت‌وگو ممکن است.

وی تأکید کرد: اما چیزی که در ماه‌های اخیر باعث امیدواری و خوش‌بینی من شده، ظهور برخی نشانه‌ها از شکل‌گیری یک رویکرد جدید در واشنگتن است. شخصاً بر اساس مشاهداتم از برخی تصمیمات اخیر، احساس می‌کنم ایالات متحده ممکن است در حال توسعه یک سیاست جدید باشد.

وزیر خارجه عمان

«امیر خان متقی» سرپرست وزارت خارجه افغانستان نیز در پنلی در این مجمع با بیان این که «وظیفه شرعی ما به عنوان یک مسلمان است که به مسلمانی که از تشنگی رنج می‌برد، کمک کنیم»، گفت: وظیفه شرعی خود می‌دانیم که به مردم تشنه آب برسانیم.

این مقام در حکومت سرپرستی افغانستان با بیان اینکه «ما در طول چهار سال گذشته سعی کردیم که روابط خود را با کشورهای همسایه از جمله ایران گسترش دهیم و در حال حاضر حجم روابط تجاری سالانه ایران و افغانستان حدود سه میلیارد دلار است»، اظهار کرد: در طول سال‌های گذشته به خاطر حضور بیگانگان در کشور ما ، افغانستان  به یکی از مشکلات امنیتی در منطقه تبدیل شده بود ولی اکنون آرامش در افغانستان حاکم است و این به نفع منطقه و جهان است.

امیرخان متقی

«آرمن گریگوریان» دبیر شورای امنیت ملی ارمنستان نیز در سخنانی در این مجمع با بیان این که «محتوا و متن صلح بین آذربایجان و ارمنستان توسط طرفین تایید شده و در حال اقدام برای امضای آن هستیم» یادآور شد: در روابط تهران و ایروان هیچ چالشی وجود ندارد.

دبیر شورای امنیت ملی ارمنستان

«حکمت حاجی‌اف» دستیار رییس‌جمهور آذربایجان نیز در این مجمع گفت: پس از سفر بسیار موفقیت‌آمیز رییس‌جمهور پزشکیان به آذربایجان، روابط تهران و باکو وارد مرحله تازه‌ای شده است.

دستیار رییس‌جمهور آذربایجان

وی در پاسخ به سوالی درباره چشم انداز روابط تهران و باکو افزود: ما فقط همسایه نیستیم. ما برادر و خویشاوند هستیم. این رابطه قدمتی چندین هزار ساله دارد. به دنبال توسعه روابط خودمان با ایران هستیم و پس از سفر بسیار موفقیت‌آمیز رییس جمهور پزشکیان به آذربایجان، روابط ۲ کشور وارد مرحله تازه‌ای شده است.

«سید کمال خرازی» رییس شورای روابط خارجی از دیگر سخنرانان این مجمع  گفت: تنها راه برای حل موضوعات منطقه و توسعه، گفت‌وگوست. برای حل اختلافات باید گفت‌وگو کرد.

سید کمال خرازی

نشست سه جانبه وزیران امور خارجه ایران، قطر و عمان نیز  بعد از ظهر امروز (یکشنبه) با حضور «سید عباس عراقچی»، «بدر البوسعیدی» و «محمد بن عبدالرحمن آل ثانی» وزیران خارجه ایران، عمان و قطر در حاشیه مجمع گفت‌وگوی تهران برگزار شد.

نشست سه جانبه وزیران امور خارجه ایران، قطر و عمان

همچنین در حاشیه این همایش «سید عباس عراقچی»، وزیر خارجه ایران با بیان این که «احتمالا زمان دور بعدی مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا به زودی مشخص خواهد شد» اعلام کرد که در دیدار امروزش با وزیر خارجه عمان پیام مکتوبی از سوی آمریکا دریافت نکرده است.

سید عباس عراقچی

«مجید تخت روانچی»، معاون سیاسی وزیر خارجه ایران نیز در حاشیه مجمع گفت‌وگوی تهران در جمع خبرنگاران گفت: ما (ایران) در مورد کنسرسیوم  هسته‌ای صحبتی نکرده‌ایم‌ ولی ایده‌هایی در ارتباط با آن طرح شده است.

وی افزود: اگر کار به جلو برود و این موضوع به صورت جدی مطرح شود ممکن است آن را بررسی و نظر خود را بیان کنیم.

مجید تخت روانچی

در ادامه نشست‌های اولین روز مجمع گفت‌وگوی تهران میزگردی با حضور معاون وزیر خارجه روسیه، رئیس مؤسسه اتریشی سیاست اروپایی و امنیتی و نخست‌وزیر پیشین عراق برگزار شد.

«آندری رودنکو» معاون وزیر خارجه روسیه در این میزگرد تاکید کرد: زمان کنونی، زمانه‌ای تاریخی است. نظم جهانی قدیمی درحال فروپاشی است و نظم جهانی تازه‌ای درحال شکل‌گیری است. قدرت‌های قدیمی درحال از دست دادن قدرت خود هستند. این روندی تاریخی است و متوقف نخواهد شد. در شرایط حساسی قرار داریم، اما به‌طور کلی، چشم انداز این روند بسیار امیدبخش است.

«ورنر فاسلابند» رئیس مؤسسه اتریشی سیاست اروپایی و امنیتی نیز در این میزگرد تصریح کرد: آمریکا نمی‌تواند شرایط کنونی را کنترل کند. در هر نظم جهانی‌ای، قدرت مطلق آن به مرور ضعیف می‌شود. اگر در جهانی ۲ قطبی زندگی کنیم، باید نظم مشخصی وجود داشته باشد، وگرنه دوام نخواهد آورد. قدرت‌های بزرگ هنگام کنترل جهان، بیش از اندازه منابع خود را مصرف می‌کنند و با تضعیف خود، باعث قدرت گرفتن دیگران خواهند شد.

«عادل عبدالمهدی»، نخست وزیر پیشین عراق نیز در این  میزگرد با تاکید بر لزوم تقویت قدرت برای توقف بحران کنونی در غزه، گفت که این قدرت تنها در اسلحه خلاصه نشده بلکه در ایستادگی و عدم پذیرش کوچ اجباری و مقابله با تحمیل‌ها نهفته است.

میزگرد معاون وزیر خارجه روسیه، رئیس مؤسسه اتریشی سیاست اروپایی و امنیتی و نخست‌وزیر پیشین عراق

دومین روز این مجمع روز دوشنبه در دفتر مطالعات وزارت خارجه ایران در تهران برگزار خواهد شد.