تسریع در خروج شبکه بانکی از بنگاهداری

فرزین: افزایش سرمایه شبکه بانکی به ۱۲۰۰ همت

رئیس کل بانک مرکزی اهم برنامه ها و اقدامات این نهاد و شبکه بانکی برای سال جاری را شامل اجرایی کردن روش تامین مالی هدفمند، ایجاد واحد نظارت بر تسهیلات کلان در بانک مرکزی، تخصصی کردن بانک ها، افزایش سرمایه شبکه بانکی به ۱۲۰۰ همت؛ خروج نظام بانکی از بنگاهداری، کنترل اضافه برداشت بانک ها و ارتقا گزارشگری مالی و تقویت مبارزه با پولشویی برشمرد.

کد خبر: ۷۹۹۰۵۰

تاریخ: ۱۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۵:۰۰

به گزارش ایران اکونومیست از بانک مرکزی، محمدرضا فرزین در مراسم یکصد سالگی بانک سپه، با اشاره به نقش مهم نظام بانکی در توسعه کشور گفت: هر زمانی که کشور توسعه را تجربه کرده است نقش نظام بانکی در آن مشهود است. با توجه به اینکه ۹۲ درصد تامین مالی کشور بر عهده نظام بانکی است در بانک مرکزی و شبکه بانکی در سال ۱۴۰۴ بر توسعه و استفاده از روش های نوین تامین مالی منجر به توسعه تمرکز خواهیم کرد.

طرح تامین مالی هدفمند اجرایی می شود
رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به برنامه تدوین شده در بانک مرکزی با عنوان طرح تامین مالی هدفمند برای تحقق شعار سال گفت: آسیب شناسی نظام تامین مالی نشان داد که مصرف تسهیلات با اهداف برنامه ریزی شده همخوانی ندارد و یا پول به سمت بنگاه‌های بزرگ می‌رود و این باعث می‌شود بنگاه‌های کوچک به دلیل عدم دسترسی به نقدینگی ضعیف شده و اسیب ببینند. حتی این موضوع سیاست های پولی را نیز از دستیابی به اهداف خود باز می دارد.

وی افزود: اگر روش‌های تامین‌مالی را توسعه دهیم قطعا سرمایه گذاری در کشور تقویت می‌شود؛ به همین منظور طرحی با عنوان روش تامین مالی هدفمند تدوین کردیم تا به صورت هدفمند تامین مالی تمامی بنگاه ها از جمله بنگاه‌های کوچک را هم داشته باشیم. این طرح به صورت آزمایشی برای سه ماه در بانک ملی در حال اجرایی شدن است و سپس در کل شبکه بانکی اجرایی خواهد شد.

رئیس کل بانک مرکزی ادامه داد: هدف از این طرح این است که تسهیلاتی که بابت سرمایه در گردش به بنگاه می دهیم حتما منجر به تولید و تامین نیازهای تولیدی بنگاه شود. یکی از ویژگی های مهم این طرح افزایش کنترل نظارت بر مصرف تسهیلات است تا تسهیلات مطابق با اهداف سیاستگذار هزینه شود.

فرزین با شاره به اینکه بخش عمده‌ای از تسهیلات بانکی به بنگاه‌های بزرگ تخصیص می یابد گفت: برای نظارت بیشتر، به زودی واحدی برای کنترل تسهیلات واحدهای بزرگ در بانک مرکزی راه اندازی می‌شود.

برنامه تخصصی شدن بانک ها در دستورکار بانک مرکزی

رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به تکالیف قانونی برنامه هفتم برای تخصصی کردن بانک‌ها گفت: براساس قانون موظفیم به سمت تخصصی کردن بانک ها حرکت کنیم به همین منظور تقسیم بانک ها به شش گروه بانک جامع، بانک تخصصی، بانک تجاری، بانک توسعه ای، بانک قرض الحسنه و بانک پس انداز در دستور کار قرار دارد. وی تصریح کرد: در حال حاضر بانک‌ها کشور بسیار به هم شبیه هستند و انواع خدمات مشابه را ارئه می دهند که این موضوع منجر به رقابت گسترده‌ای به ویژه در سود بانکی شده است.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: در سال جاری کار تدوین اساسنامه‌ بانک های تخصصی آغاز می شود و امیدواریم در دو یا سه سال آتی هر بانکی‌ را در جایگاه تخصصی خود بنشانیم.

خروج بانک ها از بنگاهداری

رئیس کل بانک مرکزی با شاره به الزام قانون برای خروج بانک ها از بنگاه داری گفت: با اجرایی شدن طرح تخصصی شدن بانک ها، بانک‌های مختلف باید وظایف خاص خود را باید داشته باشند و در حوزه تخصصی خود فعالیت کنند. از این رو فعالیت بانک ها در حوزه غیرمرتبط با بانکداری و ارائه خدمات بانکی غیرقابل قبول است.

فرزین با بیان اینکه بانک‌ها باید اهتمام‌جدی برای خروج از بنگاه‌هایی که مربوط به وظایف شان نیست داشته باشند، افزود: بانک‌ها نباید در عملیات دیگری ورود کنند و خودشان درگیر مدیریت بنگاه شوند؛ باید بنگاه را واگذار کنند؛ امسال حتما این کار تسریع می شود.

وی با اشاره به ظرفیت بانک های توسعه ای گفت: بانک توسعه ای می تواند بنگاه را خلق و واگذار کند و شبکه بانکی نباید بنگاه را اداره کند.

فرزین همچنین از برنامه بانک مرکزی برای توسعه فرهنگ قرض الحسنه خیر داد و گفت: توسعه عملیات قرض الحسنه از اهداف ما در سال جاری است. بانک‌های قرض الحسنه باید رشد کنند و هدفمان توسعه این فرهنگ است نه محدودیت آن.

افزایش سرمایه شبکه بانکی به ۱۲۰۰ همت
رئیس کل بانک مرکزی به الزام قانون برنامه توسعه برای افزایش کفایت سرمایه بانک‌ها و اشاره کرد و گفت: در سال ۱۴۰۱ مجموع سرمایه بانک‌ها ۳۳۰ همت بوده است و این رقم در سال ۱۴۰۳ به ۵۵۰ همت رسیده است و در سال جاری مجموع سرمایه شبکه بانکی باید به ۱۲۰۰ همت برسد. تا پایان سال ۱۴۰۴ بانک بر سرمایه زیر ۲۰ همتی نخواهیم داشت.

رئیس هیات عالی بانک مرکزی بر اهمیت افزایش کفایت سرمایه برای پیوستن به نظام بانکی بین المللی اشاره کرد و گفت: افزایش کفایت سرمایه بانک‌ها امری حیاتی برای نظام بانکی است و حتی اگر تمام تحریم‌ها حل شود با این صورت‌های مالی امکان فعالیت در نظام بانکداری بین المللی وجود ندارد و بانک‌ها باید از نظر سلامت مالی آماده همکاری با بانک‌های دنیا باشند.

وی با اشاره به نقش دولت در افزایش سرمایه بانک ها و ضرورت افزایش این شاخص مهم توسط دولت افزود: همه بانک‌ها باید افزایش سرمایه را انجام دهند؛ حداقل سرمایه بانک باید ۲۰ همت باشد و زیر ۲۰ همت دیگر بانکی را نخواهیم داشت. سال گذشته ۱۱ بانک کفایت سرمایه ۸ و بالای ۸ داشتند که این تعداد در سال جاری به ۱۶ بانک می رسد. ۹ بانک کفایت سرمایه منفی دارد که برنامه اصلاحی به آنها ارائه شده است تا افزایش نسبت کفایت سرمایه را انجام دهند. بقیه بانک ها کفایت سرمایه مثبت دارند اما زیر ۸ درصد است که با افزایش سرمایه امسال می توانند به نسبت استاندارد برسند.

ناترازی نقدینگی مشکل اصلی نظام بانکی است
رئیس کل بانک مرکزی با تشریح ناترازی در نظام بانکی گفت: ناترازی نظام بانکی ناشی از ورشکستگی نیست بلکه دارایی بانک ها بسیار بیشتر از بدهی موجود است ولی موضع مربوط به نقدینگی و نقدشوندگی دارایی هاست. این مسئله با واگذاری اموال و دارایی های غیرمرتبط با فعالیت بانکی و دریافت مطالبات شبکه بانکی از دولت تا حدود زیادی مرتفع خواهد شد و به توان تسهیلات دهی بانک ها نیز کمک خواهد کرد.

فرزین درباره اضافه برداشت نظام بانکی هم گفت: اگر وارد ریشه شویم بخشی ناشی از مطالبات از دولت است؛ برنامه بانک مرکزی در سال جاری کاهش حداقل ۲۰۰ همت از اضافه برداشت نظام بانکی است.

ارتقا نظام گزارشگری مالی و تقئیت مبارزه با پولشویی

رئیس هیات عالی با اشاره به اهمیت ارتقاء نظام گزارشگری مالی گفت: در سال گذشته ۲۷۰۰ همت تراکنش مربوط به اشخاص مظنون به پولشویی را رصد کردیم و با ان‌ها برخورد شد؛ منشا بسیاری از پولشویی‌ها می تواند از طریق نظام بانکی باشد، به همین دلیل سختگیری‌های ما در این بخش از سال قبل افزایش یافته است.

فرزین با بیان اینکه باید به افراد مضنون به پولشویی حساس شد؛ تصریح کرد: امسال هم با همت همکاران نظام بانکی این کار را تقویت می‌کنیم. سپرده پذیری در شعب بانک ها نباید باعث چشم پوشی شعب از فعالیت های مظنون به پولشویی شود و با حساسیت بالا باید با این مسائل برخورد شود.

افزایش سرمایه ۲۰۰ همتی بانک های دولتی
رئیس کل بانک مرکزی خواستار اجرایی شدن افزایش سرمایه ۲۰۰ همتی بانک‌های دولتی شد و گفت: بخش عمده اضافه برداشت بانک ها دولتی به دلیل مطالبات از حاکمیت و دولت است و دولت باید در این خصوص تعیین تکلیف کند و مانند بخش خصوص متعهد به افزایش سرمایه بانک های دولتی باشد.

وی افزود: طبق قانون ما می توانیم به دلیل اضافه برداشت، شرکت‌ها و بانگاه های بانک‌ها را بگیریم ولی علاقه‌ای نداریم دارایی‌های بزرگ بانک‌ها که متعلق به سپرده گذاران هست را بگیریم.

فرزین همچنین با اشاره به نقش شبکه بانکی در تامین مالی کشور گفت: سال جاری سالی تعیین کننده برای نظام بانکی است و تمام توان بانک مرکزی صرف بازگرداندان شبکه بانکی به استانداردهای بانکداری خواهد شد.