برکناری والتز و پیامدهای آن برای سیاست آمریکا در قبال ایران

برکناری مایکل والتز از سمت مشاور امنیت ملی کاخ سفید می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی بر رویکرد سیاست خارجی دولت دوم دونالد ترامپ در پرونده‌های مختلف از جمله پرونده مذاکره با جمهوری اسلامی ایران داشته باشد؛ موضوعی که از دید نویسندگان آمریکایی که موضوع اولین خروج از کابینه صد روزه ایالات متحده را مورد ارزیابی و تحلیل قرار داده‌اند، مغفول نمانده است.

کد خبر: ۷۹۸۸۸۸

تاریخ: ۱۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۱:۵۰

به گزارش خبرنگار سیاست خارجی ایران اکونومیست، برکناری «مایکل والتز» از سمت مشاور امنیت ملی کاخ سفید در تاریخ ۱ مه ۲۰۲۵، یکی از مهم‌ترین تحولات سیاسی در آستانه صدمین روز دولت دوم دونالد ترامپ بود. این تصمیم که به‌سرعت به تیتر اصلی رسانه‌های آمریکایی تبدیل شد، موجی از تحلیل‌ و گمانه‌زنی‌ را درباره دلایل، پیامدها و آینده سیاست خارجی آمریکا به دنبال داشت.

والتز، که به‌عنوان کهنه‌سرباز جنگ افغانستان و چهره‌ای با مواضع تند در مسائل امنیت ملی شناخته می‌شد، در کمتر از چهار ماه از انتصاب خود کنار گذاشته شد و جای خود را به‌صورت موقت به «مارکو روبیو» وزیر امور خارجه، داد. این رویداد در بستری از تنش‌های سیاسی داخلی و چالش‌های بین‌المللی رخ داد.

رسوایی مرتبط با افشای اطلاعات حساس در گروه چت سیگنال، اختلاف‌نظرهای والتز با اولویت‌های دونالد ترامپ و فشارهای جنبش MAGA و دموکرات‌ها، از جمله عواملی بودند که به این برکناری منجر شدند. رسانه‌های آمریکایی، از نیویورک‌تایمز و واشنگتن‌پست گرفته تا فاکس نیوز و سی‌ان‌ان، این تغییر را از زوایای مختلف بررسی کرده و آن را نشانه‌ای از بی‌ثباتی احتمالی در تیم امنیت ملی دولت ترامپ یا تلاشی برای بازسازی کابینه تفسیر کردند.

دلایل کنار گذاشته شدن مایکل والتز

کنار گذاشته شدن والتز به ترکیبی از عوامل سیاسی، عملکردی و رسوایی مرتبط با افشای اطلاعات حساس نسبت داده شده است. مهم‌ترین دلایل مطرح‌شده برای این برکناری عبارت‌اند از:

۱. رسوایی گروه چت سیگنال: در مارس ۲۰۲۵، گزارش شد که والتز به‌اشتباه یک روزنامه‌نگار را به گروه چت خصوصی در پیام‌رسان سیگنال دعوت کرده بود که در آن اطلاعات حساسی درباره عملیات نظامی آمریکا علیه حوثی‌های یمن به اشتراک گذاشته می‌شد. این گروه شامل مقامات ارشد مانند «جی‌دی ونس» (معاون رئیس‌جمهور)، «پیت هگست» (وزیر دفاع) و خود والتز بود. والتز مسئولیت این اشتباه را پذیرفت و مدعی شد که اطلاعات طبقه‌بندی‌شده‌ای افشا نشده است. بااین‌حال، نیویورک‌تایمز گزارش داد که این رسوایی فشار زیادی از سوی دموکرات‌ها و منتقدان بر او وارد کرد و جایگاهش را متزلزل ساخت. این حادثه به‌ویژه از آن‌رو اهمیت داشت که نشان‌دهنده ضعف در مدیریت اطلاعات حساس توسط یکی از کلیدی‌ترین مقامات امنیت ملی بود. کاخ سفید ابتدا تلاش کرد این موضوع را کم‌اهمیت جلوه دهد و «کارولین لِویت» سخنگوی کاخ سفید، در مارس اعلام کرد که پرونده این افشاگری «بسته شده» است. اما تحلیل‌گران در سی‌ان‌ان تأکید کردند که این رسوایی به اعتماد میان والتز و سایر اعضای کابینه آسیب جدی وارد کرد و به‌عنوان کاتالیزوری برای برکناری او عمل کرد.

۲. اختلاف‌نظر با اولویت‌های ترامپ: واشنگتن‌پست گزارش داد که والتز در انتقال اولویت‌های امنیت ملی دونالد ترامپ ناکام بوده و مواضع تند او، به‌ویژه در قبال ایران و اوکراین، با دیدگاه‌های برخی مقامات ارشد کاخ سفید هم‌خوانی نداشت. والتز، به‌گفته منابع نیویورک‌تایمز، تمایل بیشتری به گزینه‌های نظامی، به‌ویژه علیه ایران، نشان داده بود که با رویکرد محتاط‌تر ترامپ، که بر مذاکره و اجتناب از درگیری‌های نظامی پرهزینه تأکید دارد، سازگار نبود.

به‌عنوان مثال، والتز از تشدید حملات علیه گروه‌های نیابتی ایران در خاورمیانه حمایت می‌کرد، در حالی که ترامپ، طبق گزارش سی‌ان‌ان، ترجیح می‌داد از طریق دیپلماسی غیرمستقیم و تحریم‌های اقتصادی فشار را حفظ کند. برخی منابع به نیویورک‌تایمز گفتند که والتز نتوانست اعتماد سایر مقامات ارشد دولت را جلب کند، به‌ویژه به دلیل سبک مدیریت مستقل خود که گاه با دستورات مستقیم کاخ سفید هم‌راستا نبود. این اختلافات، به‌گفته واشنگتن‌پست، در جلسات شورای امنیت ملی مشهود بود و به تصمیم‌گیری برای برکناری او دامن زد.

۳. فشارهای سیاسی داخلی: جنبش MAGA، پایگاه اصلی حامیان ترامپ، حتی پیش از رسوایی سیگنال خواستار برکناری والتز بود و او را به‌عنوان فردی که کاملاً با ایدئولوژی و اهداف ترامپ هم‌سو نیست، مورد انتقاد قرار داده بود. پست‌های متعدد در شبکه ایکس از حامیان MAGA نشان می‌دهد که آنها والتز را به دلیل آنچه «ناکامی در اجرای دستورکار آمریکا اول» می‌خواندند، مورد سرزنش قرار داده بودند. دموکرات‌ها نیز پس از ماجرای سیگنال، این رویداد را نشانه‌ای از بی‌نظمی در مدیریت امنیت ملی دولت ترامپ دانستند و فشار بر والتز را افزایش دادند. به‌گزارش نیویورک‌تایمز، رهبران دموکرات در کنگره، از جمله چاک شومر، از این رسوایی برای زیر سؤال بردن شایستگی کلی تیم امنیت ملی ترامپ استفاده کردند و خواستار تحقیقات بیشتر شدند. این فشار دوجانبه از سوی دو طیف سیاسی متضاد، جایگاه والتز را بیش از پیش تضعیف کرد.

تحلیل‌های رسانه‌ای آمریکایی

۱.نشانه‌ای از بی‌ثباتی در دولت ترامپ: نیویورک‌تایمز این برکناری را به‌عنوان اولین اخراج رسمی در دولت دوم ترامپ و نشانه‌ای از بی‌ثباتی در تیم امنیت ملی او تفسیر کرد. این رسانه با اشاره به زمان‌بندی این تغییر، تأکید کرد که اخراج والتز در بحبوحه چالش‌های جهانی مانند مذاکرات هسته‌ای با ایران و جنگ اوکراین، می‌تواند سیگنال ضعف به متحدان و رقبای آمریکا ارسال کند. واشنگتن‌پست نیز اشاره کرد که این تغییر در زمانی رخ داده که مسائل امنیت ملی، از جمله جنگ اوکراین، بحران غزه و برنامه هسته‌ای ایران، در اولویت‌های کاخ سفید قرار دارند. این رسانه به نقل از تحلیل‌گران خاطرنشان کرد که تغییرات ناگهانی در چنین پست حساسی می‌تواند هماهنگی در تصمیم‌گیری‌های امنیت ملی را مختل کند و به رقبایی مانند ایران و روسیه فرصت بهره‌برداری استراتژیک بدهد.

۲. انتقال به نقشی جدید یا اخراج واقعی؟: دونالد ترامپ در پستی در شبکه «تروث سوشال» اعلام کرد که والتز به‌عنوان نماینده آمریکا در سازمان ملل منصوب شده و مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، به‌صورت موقت وظایف مشاور امنیت ملی را بر عهده خواهد گرفت. سی‌ان‌ان این اقدام را نه اخراج کامل، بلکه انتقال به نقشی جدید تفسیر کرد که می‌تواند راهی برای حفظ وجهه والتز باشد. این رسانه با استناد به منابع نزدیک به کاخ سفید، گزارش داد که این انتصاب ممکن است تلاشی برای کاهش انتقادات داخلی و ارائه تصویری مثبت از والتز باشد، اما نیاز به تأیید سنا برای این سمت جدید، ابهاماتی درباره آینده سیاسی او ایجاد کرده است. در مقابل، فاکس نیوز صراحتاً از «اخراج» والتز و معاونش، الکس وانگ، سخن گفت و آن را نتیجه دستور مستقیم ترامپ دانست. این رسانه با اشاره به اظهارات حامیان MAGA، این برکناری را گامی در جهت «پاکسازی» کابینه از افرادی دانست که به‌طور کامل با دستورکار ترامپ هم‌سو نیستند.

۳. پیامدهای امنیتی و سیاسی: کنار گذاشته شدن والتز در زمانی رخ داد که مذاکرات حساسی درباره ایران، اوکراین و خاورمیانه در جریان است. واشنگتن‌پست گزارش داد که این تغییر می‌تواند بر هماهنگی سیاست خارجی آمریکا تأثیر بگذارد، به‌ویژه در مذاکرات غیرمستقیم با ایران که به‌تازگی از سر گرفته شده‌اند. سی‌ان‌ان نیز به نقل از کارشناسان امنیت ملی هشدار داد که تغییرات ناگهانی در پست مشاور امنیت ملی می‌تواند به ارسال سیگنال‌های متناقض به طرف‌های مذاکره منجر شود، که این امر در مورد ایران، با توجه به پیچیدگی‌های دیپلماتیک، چالش‌برانگیز است. نیویورک‌تایمز همچنین اشاره کرد که این برکناری ممکن است به‌عنوان نشانه‌ای از ضعف در مدیریت امنیت ملی آمریکا از سوی رقبای جهانی تفسیر شود، که این موضوع می‌تواند بر مذاکرات جاری تأثیر منفی بگذارد.

تحلیل کلی و پیامدها

۱. تأثیر بر سیاست خارجی آمریکا: والتز به‌عنوان کهنه‌سرباز جنگ افغانستان و فردی با مواضع تند در قبال ایران و اوکراین، نقش مهمی در سیاست‌های امنیت ملی داشت. برکناری او ممکن است به تغییراتی در رویکرد آمریکا نسبت به این مسائل منجر شود. به‌ویژه، همان‌طور که واشنگتن‌پست گزارش داد، مواضع تهاجمی والتز در قبال ایران با رویکرد دیپلماتیک‌تر مدنظر ترامپ هم‌خوانی نداشت. این تغییر می‌تواند به تمرکز بیشتر بر تحریم‌های اقتصادی و مذاکرات غیرمستقیم با ایران منجر شود، به‌ویژه اگر جانشین او دیدگاه‌های معتدل‌تری داشته باشد. انتصاب موقت مارکو روبیو می‌تواند به هماهنگی بیشتر بین سیاست خارجی و امنیت ملی کمک کند، اما سی‌ان‌ان هشدار داد که مسئولیت‌های دوگانه روبیو به‌عنوان وزیر امور خارجه ممکن است توانایی او را برای مدیریت مؤثر این نقش حساس محدود کند.

۲. تقویت کنترل ترامپ بر تیم خود: این برکناری نشان‌دهنده تمایل ترامپ به حذف افرادی است که به‌طور کامل با سبک رهبری او هم‌سو نیستند. واشنگتن‌پست گزارش داد که والتز به دلیل مواضع تهاجمی‌تر از آنچه ترامپ ترجیح می‌داد، مورد انتقاد بود. نیویورک‌تایمز نیز به نقل از منابع کاخ سفید اشاره کرد که این تصمیم بخشی از تلاش ترامپ برای ایجاد تیمی کاملاً وفادار به دستورکار اوست. این اقدام می‌تواند پیامی به سایر اعضای کابینه باشد که انطباق کامل با دیدگاه‌های رئیس‌جمهور ضروری است، به‌ویژه در زمانی که دولت با چالش‌های داخلی و خارجی متعددی مواجه است.

۳. واکنش‌های داخلی و بین‌المللی: در داخل آمریکا، دموکرات‌ها از این فرصت برای انتقاد از مدیریت ترامپ استفاده کرده‌اند، در حالی که حامیان او، به‌ویژه جنبش MAGA، این تغییر را گامی در جهت تقویت دولت می‌دانند. فاکس نیوز گزارش داد که پایگاه حامیان ترامپ از این تصمیم استقبال کرده و آن را نشانه‌ای از تعهد رئیس‌جمهور به اجرای وعده‌های انتخاباتی خود می‌دانند. سی‌ان‌ان به نقل از دیپلمات‌های خارجی هشدار داد که این برکناری می‌تواند اعتماد متحدان آمریکا را به ثبات سیاست خارجی این کشور تضعیف کند.