آمریکایی‌ها چگونه در مذاکرات حاضر می‌شوند؟

کارشناس مسائل آمریکا گفت: باید در مذاکرات تلاش شود تضمین‌های لازم از آمریکایی‌ها گرفته شود تا به راحتی نتوانند از توافق خارج شوند و از آن‌حایی که این احتمال وجود دارد بازی را منوط به کنگره کنند ایران نیز باید اجرای توافق را به تصویب مجلس کند.

کد خبر: ۷۹۵۷۴۹

تاریخ: ۰۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۰۶:۳۲

«محمد علی شفیعی» در گفت‌وگو با ایران اکونومیست در تحلیل خود از روند برگزاری مذاکرات غیر مستقیم ایران و آمریکا اظهار کرد: نکته‌ای که در گفت‌وگوهای فنی مهم است این‌که آمریکا به صورت قطره چکانی درخواست‌های خود را مطرح می‌کند، بنابراین در روند مذاکرات باید حواس‌مان باشد که درخواست‌ها مدیریت شده و بیش از حد نباشد.

وی تصریح کرد: در واقع آمریکایی‌ها سعی می‌کنند با در نظر گرفتن خط قرمزهای تیم مذاکره کننده ایران، ابتدا از خواسته‌های اولیه خود نتیجه بگیرند و بعد خواسته‌های بیش‌تر و زیاده‌خواهانه خود را مطرح کنند.

این کارشناس مسائل آمریکا همچنین بیان کرد: با توجه به تجربه مذاکراتی که با ۱+۵ داشتیم و آمریکایی‌ها از برجام خارج شدند باید مواردی را در نظر داشته باشیم، ابتدا بحث ذخایر ایران است که می‌گفتند باید از ایران خارج شده و در کشور دیگری نگهداری شود، اگر باز هم آمریکایی‌ها از توافق احتمالی خارج شوند، چه اتفاقی می‌افتد؟ باید وضعیت دسترسی ما به منابع احتمالی خارج شده مشخص شود و سرمایه‌گذاری و هزینه‌های انجام شده، بازگردد.

شفیعی در ادامه ابراز داشت: با توجه به گمانه‌زنی‌ها اگر تصمیم تیم مذاکره کننده چنین است که این ذخایر خارج نشود که چه بهتر؛ اما اگر قرار است خارج شود باید هزینه‌اش به ایران برگردد. در توافق برجام گفته شده بود میزان غنی سازی ۳.۶۷ بوده و ذخایری که غنی سازی و نگهداری می‌شود ۳۰۰ کیلوگرم باشد، لذا با توجه به نیاز هسته‌ای ایران و همچنین میزان سوخت، این‌ها از مواردی است که درباره آن‌ها باید چانه‌زنی شود.

وی ادامه داد: نکته دیگری که آمریکایی‌ها در امتیاز دادن خسّت کرده و همکاری نمی‌کنند این است که در برجام هم چنین شد که دسترسی به سیستم سوئیفت برای ایران برقرار شد، اما نمی‌توانستیم بهره برداری اقتصادی از این مساله داشته باشیم، در واقع امکان استفاده از یوترن(Uturn) را نداشتیم و عملا در نقل و انتقال بین‌المللی با محدودیت‌های جدی مواجه بودیم.

این کارشناس مسائل آمریکا همچنین گفت: درواقع باید امکان تبادلات مالی با هر کشوری غیر از آمریکا نیز داشته باشیم و لذا اگر قرار است انتفاع اقتصادی ببریم این مساله خواسته معقول و منطقی است که تصور می‌کنم طرف آمریکایی‌ در این مورد سرسختی می‌کند.

تیم مذاکراتی ایران در ایتالیا

آمریکایی‌ها باید در مذاکرات تضمین‌ دهند

شفیعی اضافه کرد: مساله دیگر در مذاکرات تضمین‌هاست که باید مورد توجه باشد تا آمریکایی‌ها سخت‌تر بتوانند از توافق احتمالی خارج شوند ضمن این که تصویب کنگره را هم داشته باشد، در واقع برای این‌که راحت و سطحی نتوانند از توافق خارج شوند باید پشتوانه قوی داشته باشد. در نتیجه اگر به تصویب کنگره برسد برگشت آن سخت‌تر است.

وی در ادامه با اشاره به مساله اسنپ‌بک یادآور شد: در روند مذاکرات برخی در رسانه‌ها خوشحالی می‌کنند که اروپایی‌ها کنار گذاشته شدند، در حالی‌که اسنپ بک در اختیار آمریکا نیست بلکه در اختیار سه کشور اروپایی‌ فرانسه، انگلیس و آلمان است که هر کدام به طور مستقل می‌توانند اسنپ بک را فعال کنند.

این کارشناس مسائل بین‌الملل افزود: به همین دلیل است که اکنون ادبیات مسئولین اروپایی چنین است که باید مذاکره کنیم برای این‌که اسنپ بک فعال نشود، معتقدم حتی اگر تحریم‌ها لغو شوند و وضعیت اقتصادی عادی برقرار شود، اروپایی‌ها با اختلافاتی که با آمریکایی‌ها در موضوعاتی مانند تعرفه‌ها یا مساله اوکراین دارند، اسنپ بک را فعال می‌کنند و در این شرایط تحریم‌هایی که به ایران تحمیل می‌شود بسیار  سطح بالاتر خواهد بود.

شفیعی تصریح کرد: اگر اسنپ‌بک فعال شود تحریم‌های قبلی ایران برمی‌گردد و کشورها به راحتی نمی‌توانند بگویند تحریم‌ها را نمی‌شناسیم لذا باید برای این مساله تدبیری اندیشید، احتمالا آمریکایی‌ها بخواهند رندی کنند و بگویند به ما ارتباطی ندارد، لذا باید بتوانیم در مذاکرات خواسته‌های خود را تحمیل کرده و اگر لازم است از یک مرحله‌ای به بعد اروپایی‌ها را نیز درگیر کنیم که قدرت برگرداندن اسنپ بک در اختیار آن‌هاست.

وی همچنین در تحلیل خود از نحوه لغو تحریم‌های آمریکا اظهار داشت: نکته مهم این است که ترامپ در دور قبل وقتی از برجام خارج شد،‌ تحریم وضع نکرد بلکه تمدید تحریم‌ها را به مدت ۶ ماه تعلیق کرد به همین دلیل است که تضمین کنگره باید باشد، اما فکر نمی‌کنم بتوان مصوبه کنگره را گرفت. سخت است اما براساس تجربه اتفاق افتاده باید تضمین داشت تا همان اتفاق‌ها تکرار نشود.

این کارشناس مسائل آمریکا در پایان گفت: با توجه به این‌که آمریکایی‌ها بازی را گردن کنگره می‌اندازند ایران هم می‌تواند این کار را انجام دهد و اجرای آن را منوسط به تصمیم مجلس شورای اسلامی کند یعنی شرط این باشد که کنگره هم تصویب کند تا ابزار فشاری باشد که بتوان خواسته‌ها را محقق کرد.