توسعه همکاری‌های کشاورزی ایران با کشورهای عضو بریکس؛ از صادرات خاویار تا ایجاد ترمینال در بندر سانتوس

وزیر جهاد کشاورزی از حضور فعال جمهوری اسلامی ایران در پانزدهمین نشست کشاورزی بریکس در برزیل خبر داد و گفت: در این نشست، اغلب پیشنهادات ایران در حوزه کشاورزی مورد تصویب قرار گرفت و در بیانیه نهایی گنجانده شد.

کد خبر: ۷۹۴۶۲۵

تاریخ: ۰۱ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۷:۵۳

به گزارش ایران اکونومیست، غلامرضا نوری قزلجه وزیر جهاد کشاورزی امروز اول اردیبهشت‌ماه، در تشریح نتایج سفر اخیر خود به برزیل و حضور در نشست وزرای کشاورزی بریکس اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران با همراهی هیئتی متشکل از نمایندگان وزارت جهاد کشاورزی و کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی، در این نشست شرکت کرد و حضوری فعال داشت. در بخش نشست‌های کارشناسی، تقریباً تمام پیشنهادهای جمهوری اسلامی ایران مورد تأیید اعضا قرار گرفت.

وی با اشاره به اهمیت گروه بریکس گفت: بریکس حدود نیمی از جمعیت جهان و بیش از یک‌سوم اقتصاد جهانی را شامل می‌شود و به عنوان پیمانی مهم در برابر یک‌جانبه‌گرایی برخی کشورها شکل گرفته و به خوبی در حال پیشرفت است. کشورهای مختلفی نیز برای عضویت در آن اعلام علاقه‌مندی کرده‌اند.

تصویب پیشنهادات ایران در حوزه شیلات، واکسن و سرمایه‌گذاری کشاورزی

نوری با بیان اینکه موضوعات مربوط به کشاورزی و امنیت غذایی از محورهای مهم نشست بریکس بود، گفت: حجم مبادلات کشاورزی و غذایی بین اعضای بریکس حدود ۱۶۰ میلیارد دلار است که از این میان، ایران بیش از ۱۳ میلیارد دلار مبادله با اعضای بریکس دارد؛ سهم عمده آن مربوط به برزیل با حدود ۷ میلیارد دلار است.

وزیر جهاد کشاورزی به تصویب پیشنهادات ایران در نشست بریکس اشاره کرد و گفت: تشکیل زیرکارگروه شیلات، ایجاد اتحادیه همکاری بین مؤسسات تحقیقات کشاورزی، تشکیل اتحادیه تولیدکنندگان واکسن و فعال‌سازی سازوکارهای مالی بین اعضا از جمله مواردی بود که توسط هیئت ایرانی پیشنهاد و مورد استقبال قرار گرفت. همچنین پیشنهاداتی در حوزه افزایش سرمایه‌گذاری مشترک نیز ارائه شد.

توسعه صادرات محصولات ایرانی به برزیل

نوری  با اشاره به دیدار دوجانبه با وزیر کشاورزی برزیل گفت: در این دیدار، زمینه‌های افزایش صادرات ایران از جمله خاویار، میوه‌هایی مانند کیوی، انار و سیب و همچنین خشکبار مورد بررسی قرار گرفت و مقرر شد موانع صادرات این محصولات رفع و پروتکل‌های بهداشتی مرتبط تکمیل شود.

وی همچنین از بررسی موضوعاتی مانند برقراری پروازهای مستقیم، توسعه همکاری‌های بندری و کشتیرانی میان دو کشور خبر داد.

همکاری با هند و روسیه در دستور کار قرار گرفت

وزیر جهاد کشاورزی از برگزاری نشست دوجانبه با وزیر کشاورزی هند نیز خبر داد و گفت: در این جلسه، مسائل مربوط به مبادلات کشاورزی و غذایی مرور و توافق شد که کمیته مشترک کشاورزی دو کشور با جدیت بیشتری فعالیت کند.

نوری قزلجه همچنین به دیدار با هیأت روسی در محل سفارت جمهوری اسلامی ایران در برزیل اشاره کرد و گفت: این دیدار در پی توافقات صورت‌گرفته در سفر اخیر رئیس مجلس به مسکو برگزار شد و طی آن، همکاری‌های بلندمدت کشاورزی مرور و پیگیری شد. وی افزود: مذاکرات با روسیه در حوزه کشاورزی به صورت هفتگی و گاهی روزانه در حال انجام است.

اعلام آمادگی شرکت‌های بین‌المللی برای همکاری با ایران

وزیر جهاد کشاورزی از برگزاری دو نشست مجزا با فعالان اقتصادی ایرانی مقیم برزیل و شرکت‌های بین‌المللی خبر داد و گفت: در این نشست‌ها، مشکلات فعالان ایرانی بررسی شد و شرکت‌های بین‌المللی، به‌ویژه از قاره آمریکا، برای اولین بار پس از سال‌ها اعلام آمادگی کردند که با ایران در زمینه مبادلات کشاورزی و غذایی همکاری داشته باشند.

ایران به‌دنبال صادرات مجدد گوشت حلال از برزیل

نوری  در بخش دیگری از سخنان خود گفت: با وجود اینکه بخش عمده واردات ما از برزیل مربوط به گوشت است، اما با برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده، امیدواریم به زودی در تأمین گوشت خودکفا شویم.

وی با تأکید بر زیرساخت‌های مناسب ایجادشده برای برند گوشت حلال ایران در برزیل، تصریح کرد: حتی اگر واردات گوشت از برزیل کاهش یابد، می‌توانیم از ظرفیت‌های موجود برای صادرات مجدد گوشت حلال به کشورهای اسلامی منطقه استفاده کنیم؛ اقدامی که سودآوری مناسبی برای کشور به همراه خواهد داشت.

افزایش ظرفیت صادرات دام و طیور

وزیر جهاد کشاورزی گفت: بخشی از مراودات ما با برزیل مربوط به واردات نهاده‌هایی مانند ذرت، سویا و روغن است که ممکن است همچنان ادامه داشته باشد، اما در عین حال ظرفیت فنی بالا در حوزه دام و طیور ایران این امکان را فراهم می‌کند که به عنوان صادرکننده این محصولات نیز وارد عمل شویم.

وی افزود: ایران در حوزه پرورش دام و طیور در بین کشورهای برتر دنیا قرار دارد و می‌تواند حجم مبادلات کشاورزی خود با برزیل را افزایش دهد؛ از جمله در حوزه صادرات مجدد محصولات دامی به کشورهای همسایه می تواند نقش موثری داشته باشد و در نقش هاب منطقه عمل کند.

پیشنهاد ایجاد ترمینال ایرانی در بندر سانتوس

نوری همچنین از بازدید هیئت ایرانی از بندر سانتوس، یکی از بنادر مهم برزیل، خبر داد و گفت: ظرفیت این بندر حدود ۱۸۰ میلیون تن در سال است که حدود ۷ درصد آن به مبادلات با جمهوری اسلامی ایران اختصاص دارد.

وی افزود: مدیران بندر سانتوس نیز آمادگی خود را برای همکاری با ایران اعلام کردند و در صورت علاقه‌مندی بخش‌های مختلف اقتصادی کشور، امکان ایجاد ترمینال اختصاصی برای ایران در این بندر وجود دارد.

وزیر جهاد کشاورزی با تأکید بر علاقه‌مندی برخی شرکت‌های ایرانی برای سرمایه‌گذاری در بندر سانتوس گفت: این اقدام می‌تواند به بهره‌برداری بهتر از ظرفیت‌های مبادلاتی و توسعه بازار نهاده‌های دامی منجر شود.

نوری ادامه داد: در این سفر، موضوعات مهمی از جمله ورود به بازار داخلی نهاده‌های دامی که هم مورد نیاز کشور خودمان است و هم منطقه خاورمیانه، بررسی شد. همچنین درباره امکان کشت قراردادی در کشورهایی مانند برزیل رایزنی‌هایی صورت گرفت.

وی اضافه کرد: بازدیدی نیز از مزارع نمونه و مؤسسه تحقیقاتی کشاورزی در برزیل داشتیم که منجر به تبادل نظرهای فنی شد. در برخی زمینه‌ها، ما جلوتر بودیم و در برخی دیگر، آن‌ها پیشرو بودند. مقرر شد همکاری‌هایی میان هیئت‌های علمی و کارشناسی دو کشور شکل بگیرد و تبادل اطلاعات فنی گسترش یابد.

وزیر جهاد کشاورزی در ادامه و در تأکید بر استفاده از ظرفیت‌های برزیل در تجارت گوشت حلال با اشاره به موضوع تجارت گوشت و ظرفیت‌های ایجادشده در برزیل، اظهار کرد: ما نباید ظرفیت‌های موجود در برزیل و برند حلالی که توسط وزارت جهاد کشاورزی در این کشور ایجاد شده را نادیده بگیریم. این ظرفیت می‌تواند در تجارت ما و به‌ویژه صادرات مجدد گوشت حلال به کشورهای اسلامی منطقه نقش مهمی ایفا کند. با خودکفایی احتمالی ایران در تأمین گوشت، این امکان وجود دارد که از زیرساخت‌های موجود در برزیل برای صادرات گوشت حلال به بازارهای منطقه‌ای استفاده کنیم، که این امر هم حجم تجارت ایران را افزایش می‌دهد و هم از ظرفیت‌های موجود بهره‌برداری بهینه می‌کند.

وی در پاسخ به پرسش در خصوص تلاش‌های جهانی برای کاهش سلطه دلار (دلارزدایی) و نقش بریکس در این زمینه، نوری قزلجه گفت: موضوع دلارزدایی چند سالی است که در جهان آغاز شده و کشورهای پیشرو مانند روسیه و چین، که از اعضای کلیدی بریکس هستند، در این زمینه اقدامات مؤثری انجام داده‌اند. در مبادلات بین روسیه و چین در حال حاضر حدود 50 درصد با ارزهای ملی انجام می‌شود. کشورهای عضو بریکس نیز در تلاشند تا مبادلات خود را با ارزهای ملی انجام دهند.

نوری افزود: در اجلاس بریکس، اگر چه تمرکز اصلی بر تنوع موضوعات کشاورزی بود، اما سازوکارهای مالی و کاهش وابستگی به دلار و یورو نیز مورد تأکید قرار گرفت. این فرآیند زمان‌بر است و با توجه به تعداد کشورهای عضو و تفاوت‌های موجود، ایجاد سازوکارهای مالی جدید نیازمند زمان است. با این حال، ایران در حال نهایی کردن پروتکل‌های لازم با یکی از اعضای بریکس است تا به‌زودی مبادلات با ارزهای ملی انجام شود. این گام می‌تواند الگویی برای سایر اعضا باشد.

وی از اعلام نام کشور خاص خودداری کرد و اظهار کرد: جزئیات عملیاتی بسته به حجم تجارت تعیین خواهد شد، اما پیش‌بینی می‌شود تجارت سالانه با این کشور حداقل 100 میلیون تن باشد.

وزیر جهاد کشاورزی تأکید کرد: این هدف‌گذاری، اگرچه زمان‌بر است، در چند ماه تا چند سال آینده محقق خواهد شد.

وی درباره وضعیت تولید گندم، ادامه داد: با توجه به کاهش 26 درصدی بارندگی‌ها نسبت به سال گذشته و پیش‌بینی‌های مشابه برای آینده، تولید گندم احتمالاً تا 20 درصد کاهش خواهد یافت. با این حال، اقداماتی نظیر تقویت زیرساخت‌ها و افزایش بهره‌وری در حال انجام است تا این کاهش به حداقل برسد.

وزیر جهاد کشاورزی افزود: در صورت نیاز به واردات، کشورهای عضو بریکس به‌عنوان نزدیک‌ترین شرکای تجاری ایران در اولویت خواهند بود. این همکاری‌ها پیش از عضویت ایران در بریکس نیز وجود داشته و تقویت خواهد شد.

نوری قزلجه درباره موانع توسعه روابط بین‌المللی، اظهار کرد: برخلاف برخی انتظارات، موانع قابل‌توجهی در این سفر احساس نشد. برعکس، حضور شرکت‌های بین‌المللی، از جمله شرکت‌های آمریکایی، که پس از سال‌ها در نشست‌های مرتبط با ایران شرکت کردند، نشان‌دهنده تسهیل روابط و افزایش علاقه‌مندی به همکاری با ایران است.

وی ابراز امیدواری کرد که این روند با شتاب بیشتری ادامه یابد و تأکید کرد: اجلاس بریکس و نشست‌های جانبی آن فرصت ارزشمندی برای پیگیری منافع ملی ایران بود. از همکاری‌های تحقیقاتی گرفته تا تقویت سازوکارهای مالی و توسعه تجارت با ارزهای ملی، دستاوردهای این اجلاس نشان‌دهنده نقش فعال ایران در بریکس است.

وی در پایان گفت: با پیگیری جدی توافقات، منافع ملی ایران در تمامی عرصه‌ها به حداکثر خواهد رسید.این گزارش به‌صورت جامع و بدون حذف جزئیات، تمامی مباحث مطرح‌شده در نشست خبری را پوشش داده است.