نشست برای صلح یا تداوم جنگ؟ فرانسه و انگلیس ائتلاف حامیان اوکراین را به صف می‌کنند

لندن – ایرنا – در شرایطی که نشانه‌هایی از امکان آتش‌بس در جنگ اوکراین در حال شکل‌گیری است، نخستین نشست وزرای دفاع حدود ۳۰ کشور به میزبانی فرانسه و انگلیس در بروکسل، با هدف هماهنگی برای تشکیل یک نیروی چندملیتی در حمایت از اوکراین برگزار شد؛ اقدامی که از نگاه بسیاری از تحلیل‌گران، نه به‌منظور صلح، بلکه در راستای تداوم حضور نظامی غرب در جنگ و تشدید تنش با روسیه ارزیابی می‌شود.

کد خبر: ۷۸۹۵۷۱

تاریخ: ۲۱ فروردين ۱۴۰۴ - ۱۶:۳۷

به‌گزارش روز پنجشنبه ایران اکونومیست، وزرای دفاع کشورهایی که پیش‌تر از سوی پاریس و لندن به عنوان «ائتلاف داوطلبان» شناسایی شده بودند، در حاشیه نشست ناتو گرد هم آمدند تا درباره سازوکارهای اعزام نیروی نظامی مشترک به اوکراین، تحت عنوان «حمایت از صلح»، گفت‌وگو کنند. این ابتکار پس از سفرهای اخیر مقام‌های دفاعی انگلیس و فرانسه به کی‌یف و تأکید آنها بر «لزوم تداوم حمایت نظامی» از دولت زلنسکی در برابر روسیه، شکل گرفته است.

بر اساس اطلاعات منتشرشده، هدف این ائتلاف، تشکیل نیرویی بین ۱۰ تا ۳۰ هزار نفر از نیروهای نظامی داوطلب از کشورهای مختلف است که به‌صورت رسمی در خاک اوکراین مستقر شوند. فرانسه پیش‌تر اعلام کرده بود که در صورت بروز «فشار روسیه»، ممکن است حتی اعزام مستقیم نیرو را در نظر بگیرد؛ موضعی که خشم مسکو و انتقاد حتی برخی متحدان ناتو را به‌دنبال داشت.

هرچند برگزارکنندگان نشست مدعی‌اند هدف از تشکیل این ائتلاف، «پشتیبانی از امنیت و بازدارندگی در صورت حصول توافق صلح» است، اما لحن صریح مقامات پاریس و لندن، و هم‌زمانی این نشست با افزایش تحرکات نظامی در جبهه‌ها، شائبه استفاده از پوشش «صلح» برای مشروعیت‌بخشی به دخالت نظامی گسترده‌تر غرب را تقویت کرده است.

برخی رسانه‌های اروپایی از جمله پولیتیکو و فیگارو در گزارش‌هایی جداگانه نوشتند که این ابتکار، بیش از آنکه برای تضمین صلح باشد، «پاسخ تاکتیکی به خلأ احتمالی حضور آمریکا» در صورت ادامه مواضع انفعالی دولت ترامپ تلقی می‌شود.

در حالی که فرانسه و انگلیس مدعی‌اند حمایت کشورهای اروپایی از این طرح گسترده است، منابع خبری از تردید برخی دولت‌ها نسبت به اعزام نیرو به خاک اوکراین بدون حمایت رسمی ناتو و ایالات متحده خبر می‌دهند. دولت دونالد ترامپ تا کنون از مشارکت در این ائتلاف خودداری کرده و صراحتاً بر ضرورت «توافق مستقیم کی‌یف – مسکو» تأکید داشته است.

در همین راستا، روزنامه گاردین به نقل از منابع دیپلماتیک نوشت که برخی کشورهای اروپایی، از جمله مجارستان و اسلواکی، همچنان با اعزام مستقیم نیرو به خاک اوکراین مخالف‌اند و هشدار داده‌اند که این رویکرد می‌تواند جنگ را به خارج از مرزهای اوکراین بکشاند.

در همین حال، روزنامه لوموند با اشاره به هم‌زمانی این نشست با اظهارات تازه رئیس جمهوری اوکراین مبنی بر لزوم افزایش فشار بر روسیه، نوشت: «پاریس و لندن به‌دنبال استفاده از فرصت خلأ راهبردی آمریکا هستند تا رهبری سیاسی و نظامی جنگ را در دست بگیرند.»

اگرچه نشست اخیر به‌طور رسمی زیر چتر ناتو برگزار نشده است، اما حضور دبیرکل ناتو در محل و حمایت ضمنی وی از اهداف «بازدارنده» این طرح، به نگرانی‌ها از نهادینه‌ شدن درگیری بلندمدت در اروپا دامن زده است.

روسیه پیش‌تر هشدار داده بود که هرگونه استقرار نیروهای غربی در خاک اوکراین، حتی تحت عنوان «نظارت بر صلح»، به‌مثابه مشارکت مستقیم در جنگ تلقی خواهد شد. ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، در واکنش به این طرح گفته بود: «اروپا باید تصمیم بگیرد که آیا به‌دنبال آتش‌بس است یا به‌دنبال آتش‌افروزی تازه.»

کارشناسان معتقدند، با وجود شعارهای مطرح‌شده درباره حمایت از صلح، ابتکار پاریس و لندن، بیش از آنکه بر اساس شواهد میدانی یا آمادگی طرفین برای صلح استوار باشد، تلاشی برای تحکیم جایگاه نظامی غرب در اوکراین در دوران پساترامپ است؛ به‌ویژه آنکه اتحادیه اروپا هم‌زمان در حال گسترش سازوکارهای دفاعی مشترک و بودجه‌های امنیتی بی‌سابقه‌ای‌ است که از منظر بسیاری از منتقدان، نشان از تداوم رویکرد تقابلی دارد، نه مصالحه‌جویانه.