«بیست‌وهیچ»؛ چاشنی طنز در معمایی که رازها را بر ملا می‌کند

چند دانشجوی دختر و پسر از اتفاقی که در خیابان برایشان افتاده فرار می‌کنند که با چالش جدید روبرو می‌شوند. نه سبکی دارد، نه از ژانر خاصی تبعیت می‌کند و نه مکتبی. در خود تم خیانت را دارد اما مساله چیز دیگری است. «چستر فیلد» را به خاطر بسپارید.

کد خبر: ۷۸۳۶۹۳

تاریخ: ۱۸ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۴:۳۶

به گزارش خبرنگار تئاتر ایران اکونومیست، فرید قادر پناه در نمایش «بیست ‎وهیچ» که نویسندگی و کارگردانی آن را خود بر عهده دارد، داستانی معماگونه و دلهره‌آور با چاشنی طنز را طراحی کرده که به همراه گروه نمایشی‌اش، «ریگولتو»، سالن ناظرزاده کرمانی را غرق در وحشت و خون کرده است. بیش از آنکه در قاب تئاتر باشد، سکانس‌هایی از یک فیلم سینمایی را شاهدیم. رنگی از سینمایی «تبر» دارد اما به گفته کارگردان، تلاش شد از این گونه شباهت‌ها به دور باشد.

پنج دانشجوی جوان که سینما می‌خوانند، برای تامین مخارج فیلمسازی خود، دست به کاری خلاف زده‌اند و در تعقیب پلیس از مکانی عجیب سر درآورده‌اند که صاحب آنجا مردی خطرناک است. تلاش برای رهایی از آنجا، باعث برملا شدن رازهایی می‌شود که انتظارش را ندارند.

در بیست و هیچ، ما هیچ تمی نداریم. تم، خط قرمزشان است. بحث خیانت همن گویا نیست. بحث بر سر اعتماد است تا خیانت. ممکن است در مسیر زندگی شخصی خودمان برای اعتماد تاوان سختی بدهیم. تاوانی که تعدادی دانشجو به خاطر اعتمادشان به یک همکلاسی می‌دهند.

در این کار، از طراحی میزانسن‌ها، لباس‌های متناسب و دکوری کامل با کاشی‌های سفید و خونین و درهای مخفی، در تکمیل فضای مورد نظر بهره برده شده است.

فرید قادرپناه به خبرنگار تئاتر ایران اکونومیست درباره ایده کار می‌گوید: تصمیمی گرفتیم مبنی بر این که نمایش جدید، کار متفاوت‌تری از کارهای قبلی خودمان باشد و آن چیزی که اجرا می‌رود. این ژانر را در تئاتر کم می‌بینم و کم از آن استفاده می‌شود.

در این نمایش، ژانرهای مختلفی را تجربه می‌کنیم؛ از عاشقانه تا درام، اکشن و جنایی؛ بر خلاف آنچه در ابتدای نمایش عنوان می‌شود.

کارگردان کار افزود: فکر می‌کنم ما به اشتباه سراغ یک سری ژانرها می‌رویم و آنها را هم بلد نیستیم اما از خیلی از اینها سعی می‌کنیم پیروی و کپی ضعیفی از آنها را ارائه کنیم. به نظرم، در این نمایش، می‌خواستیم مخاطب را اول از همه از این مسائل فارغ کنیم و بگوییم همه چیزهایی که فکر می‌کنید برای دیدن اثر می‌تواند مهم باشد، نداریم و با خیال راحت بنشین و از کار لذت ببر و دنبال چیزی نگردد. ما چیزی برای ارائه‌ای که بخواهی از آن استفاده کنی نداریم.

در واقع در این نمایش، به مخاطب کلکی زده می‌شود که اول از همه مقداری خودش را سبک کند و بعد بازیگران بتوانند این موقله را باز کنند.

او همچنین درباره انتخاب اسامی خارجی برای کاراکترها با وجود این که نویسنده کار خودش بوده گفت: تاکنون اسامی کاراکترها را در کارهایی که نوشتم و روی صحنه بردم، خارجی انتخاب کردم. یک دلیل شاید ساده و خنده‌دار داشته باشد. اولین کاری که اجرا رفتم «شبی بیرون از خانه» هارولد پینتر بود که در آن زمان جوان بودم و وقت آزاد زیادی داشتم و می‌توانستم خیلی تحقیق کنم. به خاطر موقعیت مکانی آن نمایش که در چستر فیلد انگلیس بود خیلی راجع به آن منطقه تحقیق و مطاله کردیم. حتی ماکتش را ساختیم و خیلی دوست داشتیم کارهایی انجام دهیم، با توجه به این تحقیقات، بعد از آن دیگر جای دیگری نرفتیم و گفتیم از تحقیق استفاده کنیم و ۱۰ سالی است نمایش‌ها را بر اساس این منطقه پیش می‌بریم.

قادرپناه در مورد تم اصلی داستان هم گفت: ما تم نداریم. تم، خط قرمز ماست. بحث خیانت نیست. بحث این است که در این نمایش اعتماد بیش از خیانت است. ممکن است در مسیر زندگی شخصی خودمان برای اعتماد تاوان سختی بدهیم.

او اظهار داشت: ممکن است ۲۰ سال از یک رفاقتی گذشته باشد و یک روز اتفاق برای ما افتاده باشد و ندانیم چرا. شاید یک نفر رکبی به ما زده و ما نمی‌دانیم. در کنار خودمان آدم‌هایی داریم که هر کدام برای خودشان داستان‌هایی دارند و بر اساس این داستان‌ها، ممکن است به ما آسیب بزنند و ما هیچ وقت متوجه این نمی‌شویم.

قادرپناه افزود: خیانت، در واقع تم اصلی داستان نیست بلکه برای این بود که پی‌رنگی به این قضیه دهد که بیشتر از بحث اعتماد یا خیانت، بیشتر حسادت مد نظر بود. یعنی این که راضی نبودن، ما همیشه به جای خودمان راضی نیستیم و می‌خواهیم جای بالاتری برویم.

«ما می‌خواهیم خون در رگ‌های تئاتر جریان پیدا کند و ...» اظهاراتی که بیشتر برای خنده است تا این که حقیقت داشته باشد. چیزی که در نمایش به سخره گرفته می‌شود.

او در عین حال درباره زیرمتن نمایش گفت: دوست نداشتم هیچ برداشتی شود. دوست داشتم قصه و نمایشی باشد که معنای همان نمایش را با خودش داشته باشد و تماشاچی یک ساعت از تماشای آن لذت ببرد. اگر لذت نبرده این به ضعف من برمی‌گردد.

در بیست‌وهیچ، سحر ‌خرم‌نژاد، اشکان ‌دلاوری، بی‌تا ‌عزیز، کاوه ‌مرحمتی، وحید ‌منتظری، آذین ‌نظری و میثم ‌نوروزی ایفای نقش می‌کنند.

دیگر عوامل این کار عبارتند از: مجری طرح: نورالدین ‌حیدری‌ماهر، طراح صحنه: سعید ‌حسنلو، طراح لباس: الهام ‌شعبانی، طراح نور: علی ‌کوزه ‌گر، آهنگساز: بابک ‌کیوانی، طراح گریم: بهاره ‌اسدی، طراح جلوه‌های ویژه: آرش ‌آقابیک.