کابوس «نیمه‌شب» رهبران اروپایی در اجلاس سرنوشت‌ساز بروکسل

در آستانه نشست مهم امروز در بروکسل، رهبران اتحادیه اروپا نگرانند که معماری امنیتی پس از جنگ جهانی دوم بدون حمایت ایالات متحده از هم متلاشی شود. این احساس عدم اطمینان و بدبینی در میان حامیان اوکراین، از زمانی افزایش یافت که ترامپ تحویل سلاح به کی‌یف را متوقف کرد.

کد خبر: ۷۸۳۳۷۵

تاریخ: ۱۶ اسفند ۱۴۰۳ - ۰۸:۳۸

به گزارش ایران اکونومیست، رهبران اروپایی خود را برای اجلاس کابوس‌وار «پنج دقیقه مانده به نیمه‌شب» آماده می‌کنند. دیپلمات‌ها از همین حالا نگران‌اند که دولت‌های حامی روسیه در اتحادیه اروپا، تلاش برای بازپس‌گیری ابتکار عمل از ترامپ و نجات اوکراین را از مسیر خود منحرف کنند.

با اشاره به این مطالب، وب‌سایت پالتیکو می‌نویسد، اتحادیه اروپا به بحران‌ها عادت دارد، اما این بحران ممکن است از همه آن‌ها فراتر رود.

رهبران ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا که امروز (پنجشنبه) در بروکسل گرد هم می‌آیند، می‌دانند که کل ساختار امنیتی پس از ۱۹۴۵، که به حمایت ایالات متحده متکی است، ممکن است هر لحظه فرو بپاشد.

از زمان بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، رهبران اروپایی زیاد درباره حاکمیت و دفاع صحبت کرده‌اند.

مقامات اروپایی به پالتیکو گفته‌اند که اذعان دارند زمان آن رسیده که حرف‌ها به عمل تبدیل شوند، اما برخی از آن‌ها نگران‌اند که اوضاع به شکلی وحشتناک از کنترل خارج شود.

امانوئل ماکرون

در حالی که امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، از نیاز به «یک بیداری فوق‌العاده» سخن گفته و فریدریش مرتس، صدراعظم احتمالی آتی آلمان، اروپا را «پنج دقیقه مانده به نیمه‌شب» توصیف کرده است، نگرانی مقامات نزدیک به این مذاکرات این است که رویدادها سریع‌تر از آنچه قابل مدیریت باشد، در حال رخ دادن هستند.

مالکوم چالمرز، معاون مؤسسه خدمات متحد سلطنتی لندن، گفت: «سناریوی کابوس‌وار این است که آمریکا به زودی توافقی را اعلام کند که بیشتر خواسته‌های روسیه را می‌پذیرد و سپس به اوکراین و اروپا بگوید که یا این توافق را قبول کنند یا کنار بروند.»

پالتیکو می‌نویسد، و آن‌ها تنها از ایالات متحده نمی‌ترسند؛ بلکه نسبت به برخی از رهبران اروپایی خود هم محتاط هستند.

اگرچه اجلاس پنجشنبه که به‌سرعت برنامه‌ریزی شده و تنها چند روز پس از نشست‌های غیررسمی در پاریس و لندن برگزار می‌شود، نشان‌دهنده تمایل به یافتن راه‌حل است، اما دیپلمات‌ها از همین حالا خود را برای مواجهه با گروهی از رهبران حامی روسیه به رهبری ویکتور اوربان، نخست‌وزیر مجارستان، آماده می‌کنند که ممکن است همه‌چیز را به «بیراهه» بکشند.

نشست ماکرون، استارمر، زلنسکی

تعداد موضوعات مورد بحث و کمبود نگران‌کننده وحدت، نشان می‌دهد که این اجلاس پتانسیل دارد که در جهات مختلفی منحرف شود.

رهبران اروپایی در نظر دارند که چگونه می‌توانند منابع را به‌سرعت به سمت تقویت ارتش‌های ملی هدایت کنند، و همزمان حمایت خود از اوکراین را نشان دهند، مثلاً با تأیید مجدد مسیر عضویت آن در اتحادیه اروپا. آن‌ها همچنین تلاش خواهند کرد که انزجار خود از ولادیمیر پوتین را برجسته کنند، که احتمالا شامل تعهد به دور دیگری از تحریم‌ها خواهد شد.

پس در یک کلام؛ این کار آسان نخواهد بود.

انتظار برای مرگ ترامپ؟

اورزولا فن در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، روز سه‌شنبه در نامه‌ای به رهبران اتحادیه اروپا نوشت: «اروپا با خطری واضح و فوری مواجه است که هیچ‌کدام از ما در طول عمر بزرگسالی خود تجربه نکرده‌ایم.»

او گفت: «آینده یک اوکراین آزاد و مستقل ــ و اروپایی امن و شکوفا ــ در معرض تهدید است.»

بیش از سه سال از حمله گسترده روسیه به اوکراین گذشته و تنها شش هفته از ریاست‌جمهوری مجدد ترامپ می‌گذرد، و اجلاس روز پنجشنبه پایانی بر هفته‌ای سرنوشت‌ساز در آن‌سوی اقیانوس اطلس خواهد بود.

نشست جنجالی کاخ سفید

در حالی که ماکرون و کر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، هفته گذشته تلاش کردند تا رابطه خود را با ترامپ بهبود ببخشند و اندکی فضای مثبت ایجاد کنند، اوضاع از آن زمان به‌شدت رو به وخامت گذاشته است. یک دیدار فاجعه‌بار بین ترامپ و ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، در دفتر بیضی کاخ سفید در روز جمعه برگزار شد و در ادامه، ترامپ روز سه‌شنبه تصمیم گرفت کمک نظامی به این کشور جنگ‌زده را متوقف کند.

تأمین مالی نظامی به‌طور سنتی یک مسئله اروپایی نبوده است، اما رهبران در مورد راه‌های مداخله در این زمینه در سطح مرکزی بحث خواهند کرد.

یک دیپلمات اروپایی به وبگاه پالتیکو گفت: «ما خورشید را خاموش کرده‌ایم و حالا باید هر روز برای گرمایش هزینه کنیم... هر روز باید برای مهمات هزینه کنیم، حداقل برای چند سال، تا زمانی که ترامپ بمیرد.»

طرح ۸۰۰ میلیارد یورویی، واکنشی به توقف کمک‌ها

یکی از اولین موضوعاتی که رهبران اروپایی بررسی خواهند کرد، طرحی است که اورزولا فون در لاین روز سه‌شنبه اعلام کرد تا طی سال‌های آینده، ۸۰۰ میلیارد یورو بودجه اضافی برای دفاع فراهم شود.

به‌طور مشخص، طرح فون در لاین شامل ایده‌ای است که اتحادیه اروپا ۱۵۰ میلیارد یورو وام بگیرد و آن را به دولت‌های عضو بدهد تا هزینه تجهیزاتی مانند سامانه‌های پدافند هوایی و موشکی، توپخانه، موشک، مهمات، پهپادها و سایر نیازهای دفاعی در سراسر اروپا را تأمین کنند. کمیسیون اروپا پیشنهاد داده است که قوانین هزینه‌کرد اتحادیه را تسهیل کند تا دولت‌ها بتوانند هزینه‌های نظامی خود را افزایش دهند.

فون در لاین

به گفته فون در لاین، اگر کشورهای اروپایی مجاز باشند هزینه‌های دفاعی خود را به میزان ۱.۵ درصد تولید ناخالص داخلی طی چهار سال افزایش دهند، این مبلغ در کل اتحادیه اروپا به حدود ۶۵۰ میلیارد یورو خواهد رسید.

دو مقام اتحادیه اروپا به پالتیکو گفتند که این طرح از قبل در نظر گرفته شده بود، اما اعلام آن در روز سه‌شنبه، واکنشی به تصمیم آمریکا برای قطع کمک‌ها به اوکراین بوده است. بانک سرمایه‌گذاری اروپا هم اعلام کرده است که قصد دارد قوانین خود را تغییر دهد تا تأمین مالی پروژه‌های نظامی را تسهیل کند.

دیپلمات‌ها و مقامات اتحادیه اروپا همچنان در حال بررسی جزئیات این پیشنهادها هستند، اما به‌طور کلی، این طرح به‌عنوان گامی در «مسیر درست» توصیف شده است.

یک وزیر فرانسوی که به شرط ناشناس ماندن صحبت کرده است، گفت: «فون در لاین تلاش می‌کند که مستقیما با مشکل روبه‌رو شود. اما آیا ساختار تکنوکراتیک اتحادیه اروپا از او پیروی خواهد کرد؟»

سرنوشت اموال بلوکه‌شده روسیه؛ مصادره یا استفاده از سود آن؟

همچنین انتظار می‌رود که رهبران اروپایی درباره نحوه استفاده از دارایی‌های روسیه که از زمان آغاز جنگ اوکراین مسدود شده‌اند، بحث کنند.

در حالی که سود حاصل از ۲۰۰ میلیارد یورو دارایی بلوکه‌شده روسیه در حال حاضر برای تأمین کمک‌ها استفاده می‌شود، برخی کشورها از جمله فرانسه، به ایده جنجالی‌تر مصادره مستقیم این دارایی‌ها تمایل پیدا کرده‌اند؛ هرچند که مخالفان این طرح می‌گویند این اقدام با موانع قانونی روبه‌رو خواهد شد و ممکن است بی‌ثباتی مالی ایجاد کند.

مخالفت مجارستان با ارسال تسلیحات بیشتر به اوکراین

بحث درباره ارسال حمایت نظامی بیشتر به اوکراین از هم‌اکنون داغ شده است.

مقامات انتظار داشتند که در بیانیه اجلاس، طرحی که کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، ماه گذشته اعلام کرده بود، گنجانده شود. این طرح شامل ارسال حداقل ۱.۵ میلیون گلوله توپخانه برای اوکراین در سال جاری و همچنین تجهیزاتی مانند سامانه‌های پدافند هوایی، موشک‌ها و پهپادها بود.

ویکتور اوربان

اگرچه بیانیه نهایی تا پایان اجلاس منتشر نخواهد شد، اما پیش‌نویس آن که عصر سه‌شنبه به دست پالتیکو رسیده، از وزرا می‌خواهد که راهی برای ادامه ارسال تسلیحات پیدا کنند.

اما مقامات اعلام کردند که مجارستان از پذیرش این طرح خودداری کرده است.

کمک مالی اتحادیه اروپا به اوکراین در سال ۲۰۲۵

پیش‌نویس متن مذکور تأکید دارد که اتحادیه اروپا «به ارائه کمک‌های مالی منظم و قابل پیش‌بینی به اوکراین ادامه خواهد داد.»

جنگ اوکراین

در سال ۲۰۲۵، اتحادیه اروپا ۳۰.۶ میلیارد یورو به اوکراین اختصاص خواهد داد که شامل ۱۲.۵ میلیارد یورو از سازوکار حمایتی اوکراین در اتحادیه اروپا و حدود ۱۸ میلیارد یورو وام از گروه هفت تحت طرح موسوم به «ابتکار عصر» است. و بودجه‌های آینده احتمالا از طرح «تسلیح مجدد اروپا» که توسط فون در لاین روز سه‌شنبه اعلام شد، تأمین خواهد شد.

واکنش اوکراین به قطع کمک‌های آمریکا؛ دردناک اما نه مرگبار

در حالی که رهبران اروپایی در حال نشست هستند، مقامات اوکراینی سعی دارند واکنشی شجاعانه به اعلام توقف کمک‌های آمریکا نشان دهند.

یک مقام ارشد اوکراینی به پالتیکو گفت: «این موضوع بسیار دردناک است، اما کشنده نیست.»

این مقام اوکراینی مدعی شد که «این تصمیم باعث مرگ‌های غیرضروری و از دست رفتن برخی مناطق خواهد شد، اما منجر به شکست اوکراین نخواهد شد.»