بیم و امیدهای نشست لندن؛ آیا حمایت اروپا از اوکراین دوام می‌آورد؟

رهبران اروپا روز یکشنبه ۱۲ اسفند ۱۴۰۳ در حالی برای شرکت در نشست سرنوشت‌ساز در لندن گرد هم آمده‌اند که شکاف‌های عمیق در مواضع آنها درباره حمایت از اوکراین، این بلوک را بر سر دوراهی انسجام یا پذیریش واقعیت‌های جدید ژئوپلیتیک و آینده متزلزل اتحاد فراآتلانتیک قرار داده است.

کد خبر: ۷۸۱۶۳۱

تاریخ: ۱۲ اسفند ۱۴۰۳ - ۰۷:۰۰

به گزارش روز یکشنبه ایران اکونومیست، نشست لندن به میزبانی کی‌یر استارمر نخست‌وزیر انگلیس با حضور رهبران اوکراین، فرانسه، آلمان، ایتالیا، اسپانیا، هلند، دانمارک، نروژ، فنلاند، سوئد، لهستان، رومانی، چک، ترکیه و کانادا برگزار می‌شود.

همچنین، دبیرکل ناتو، رئیس کمیسیون اروپا و رئیس شورای اروپا در این نشست حضور دارند.

بر اساس بیانیه دفتر نخست وزیر انگلیس، این اجلاس فرصتی برای بررسی راهکارهای امنیتی برای اوکراین، تداوم حمایت نظامی و اقتصادی از کی‌یف و تقویت هماهنگی میان متحدان اروپایی در مواجهه با چالش‌های ژئوپلیتیک جدید خواهد بود

نخست وزیر انگلیس روز گذشته(شنبه) در دیدار با ولودیمیر زلنسکی رئیس جمهوری اوکراین در لندن، بار دیگر بر حمایت «تا آخرین لحظه» از اوکراین تأکید کرد و گفت: «ما در کنار شما ایستاده‌ایم، برای هر مدت که لازم باشد.»

این اظهارات در شرایطی مطرح شد که اختلافات عمیق میان آمریکا و اوکراین، پس از نشست پرتنش زلنسکی و ترامپ در کاخ سفید، آینده این جنگ را بیش از پیش مبهم کرده است.

زلنسکی پس از ترک واشنگتن، مستقیماً به لندن سفر کرد و با استقبال گرم استارمر روبه‌رو شد.

دفتر نخست‌وزیری انگلیس اعلام کرد که استارمر در این دیدار، بر تلاش‌های خود برای دستیابی به یک «صلح عادلانه و پایدار» تأکید و ابراز امیدواری کرده که در نشست رهبران اروپایی، راهکارهای جدیدی برای تقویت حمایت از اوکراین ارائه شود.

با وجود حمایت گسترده اروپایی‌ها از اوکراین، نشست لندن در شرایطی برگزار می‌شود که برخی رهبران این قاره، نسبت به تداوم حمایت‌های بی‌قیدوشرط تردید دارند.

ویکتور اوربان نخست‌وزیر مجارستان، با ارسال نامه‌ای به رئیس شورای اروپا، خواستار آغاز مذاکرات صلح با روسیه شده و مخالفت خود را با هرگونه بیانیه مشترک در حمایت از اوکراین اعلام کرده است.

او در این نامه تصریح کرده است که اتحادیه اروپا باید از ایالات متحده پیروی کرده و گفت‌ وگوهای مستقیمی را با روسیه درباره برقراری آتش‌بس و صلح پایدار آغاز کند. در مقابل، رهبران اروپایی تأکید دارند که هیچ مذاکره‌ای نمی‌تواند بدون مشارکت اوکراین انجام شود.

از سوی دیگر، روبرت فیکو نخست‌وزیر اسلواکی اعلام کرده است که کشورش هیچ‌گونه کمک نظامی و مالی به اوکراین ارائه نخواهد کرد.

او همچنین خواستار گنجاندن درخواست آتش‌بس فوری در بیانیه پایانی نشست اتحادیه اروپا شده و هشدار داده است که در غیر این‌صورت، ممکن است نشست بروکسل در ۱۶ اسفند ۱۴۰۳ به نتیجه نرسد.

نخست‌وزیر انگلیس که هفته پیش دیداری موفقیت‌آمیز با دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا داشت، اکنون خود را در جایگاهی می‌بیند که می‌تواند نقشی محوری در میانجی‌گری میان اوکراین و آمریکا ایفا کند.

استارمر در این دیدار تأکید کرد که لندن آماده است تا بخشی از یک نیروی صلح‌بانی اروپایی در اوکراین باشد، اما تنها در صورتی که ایالات متحده نیز تضمین‌های امنیتی مشخصی ارائه دهد.

با این حال، به نظر می‌رسد که ترامپ پس از درگیری لفظی شدید با زلنسکی، تمایلی به ارائه چنین تضمین‌هایی ندارد.

رئیس‌جمهور اوکراین نیز موضع خود را حفظ و تصریح کرده است که پوتین نمی‌تواند بدون ضمانت‌های امنیتی محکم از سوی آمریکا، به تعهدات خود در زمینه صلح پایبند بماند.

در حاشیه دیدار زلنسکی با استارمر، دولت انگلیس اعلام کرد که ۲.۶ میلیارد پوند وام جدید به اوکراین اختصاص داده است. این وام که با استفاده از سود دارایی‌های مسدودشده روسیه تأمین می‌شود، بخشی از بسته مالی گسترده‌تر «گروه هفت» (جی7) است که قرار است تا سال ۲۰۲۷ مبلغ ۵۰ میلیارد دلار را به اوکراین اختصاص دهد.

در این میان، اتحادیه اروپا نیز بر افزایش تحریم‌ها علیه مسکو تأکید کرده است. بروکسل به‌ویژه خواستار مسدودسازی دارایی‌های بیشتر روسیه و افزایش فشار اقتصادی بر کرملین برای توقف جنگ شده است.

امید به اتحاد یا تداوم تردیدها
نشست رهبران اروپایی در لندن، در حالی برگزار می‌شود که امیدها و تردیدهای زیادی پیرامون آن وجود دارد.

انگلیس و فرانسه امیدوارند که این نشست بتواند راهکاری عملی برای تقویت حمایت‌های اروپا از اوکراین ارائه دهد. اما در عین حال، تنش‌های داخلی در اتحادیه اروپا و موضع نامشخص واشنگتن، چالشی جدی برای تحقق این هدف به شمار می‌آید.

نشست اخیر پاریس که با هدف هماهنگی سیاست‌های اروپا درباره اوکراین برگزار شد، بدون دستیابی به نتیجه‌ای مشخص به پایان رسید. در آن نشست، رهبران اروپایی به جای تلاش برای تأمین امنیت مستقل قاره، همچنان به تضمین‌های واشنگتن در برابر روسیه اتکا کردند.

با این حال، ترامپ در دیدار با سران فرانسه و انگلیس حتی از ارائه چنین تضمینی نیز خودداری کرد.

اکنون پرسش کلیدی این است که آیا نشست لندن خواهد توانست اروپا را در مسیر یک راهبرد منسجم برای آینده جنگ اوکراین قرار دهد یا تنها به مجموعه‌ای از تعهدات سیاسی غیرالزام‌آور محدود خواهد شد؟

سرنوشت جنگ اوکراین اکنون در بزنگاه حساسی قرار گرفته و باید دید که آیا شرکت کنندگان در اجلاسه لندن می‌تواند اروپا را به سوی ارائه راهکاری عملی برای پایان جنگ هدایت کند یا اینکه همچنان بلاتکلیفی و نگاه به سیاست‌های بحث‌برانگیز کاخ سفید، با نگرانی از پیامدهای غیرقابل پیش‌بینی آن، ادامه خواهد یافت.