سیدعباس صالحی: جریان دایره‌المعارف‌نویسی در ایران تأخر تاریخی دارد

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی جریان دایره‌المعارف‌نویسی در ایران را با تأخیر دانست و ادامه داد: غربی‌ها دایره‌المعارف نویسی را از انقلاب فرانسه داشتند، عرب‌ها بعدتر به میدان آمدند و جلد اول دایره‌المعارف بستانی در سال ۱۲۵۴ شمسی منتشر شد.

کد خبر: ۷۸۱۴۸۱

تاریخ: ۱۱ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۷:۴۸

به گزارش ایران اکونومیست از مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، آیین پاسداشت چهلمین سال بنیان گذاری مرکز دایره‌المعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی) با حضور سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، حسین سیمایی‌صراف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، آیت‌الله سیدمصطفی محقق داماد رئیس مطالعات قرآنی فرهنگستان علوم ایران و اساتید و پژوهشگران مرکز دایره‌المعارف شنبه (۱۱ اسفند ۱۴۰۳) برگزار شد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم، گفت: علاقه‌مندان حوزه فرهنگ و کتاب در دهه ۴۰، ۵۰ و ۶۰ احساس غم می‌کردند؛ زیرا جریان دایرهالمعارف نویسی در ایران تاخر تاریخی دارد. غربی‌ها دایرةالمعارف نویسی را از انقلاب فرانسه داشتند و در حوزه اسلامی، دایرهالمعارف لیدن (Encyclopedia of the Quran) جدیدترین اثر جامع پژوهشی در غرب در حوزه مطالعات قرآنی وتفسیری) در سال‌های ۱۹۱۳ تا ۱۹۳۶ در چهار جلد و یک تکمله منتشر و ویرایش دوم آن در ۱۹۵۴ منتشر شد.

او افزود: عرب‌ها زودتر به میدان آمدند و جلد اول دایره المعاف بستانی در سال ۱۲۵۴ شمسی منتشر شد، دایره المعارف‌ القرن العشرین فرید وجدی نزدیک به یک سده قبل منتشر شد، هرچند این دو آداب و اسلوب لازم را نداشتند اما بالاخره نام دایره‌المعارف را زودتر آغاز کردند.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: غم فرهنگی در وجود علاقه‌مندان فرهنگ در ایران شکل گرفته بود چون فاصله قابل توجهی با جریان دایره‌المعارف نویسی جدید داشتیم، چه این که گرچه در تاریخ و تمدن اسلامی کتاب‌های جامع‌ نویسی داشتیم و آثاری چون نفایس الفنون، احصاء العلوم، نهایة‌الارب، صبح الاعشی و.. اما دایره المعارف‌ با این منابع جامع نویسی گذشته تفاوت داشت.

وی با بیان اینکه کتاب‌های جامع داشتیم اما دایره‌المعارف نویسی از اهمیت دیگری برخودار بود، افزود: کارهایی در دهه چهل و پنجاه شروع شد اما چندان کافی نبود تا این که خبر تاسیس مرکز دایره المعارف اسلامی در زمستان ۱۳۶۲ به گوش‌ها رسید و سال ۱۳۶۷ اولین جلد دایره‌المعارف منتشر شد و دریچه امید جدیدی را گشود.

صالحی تصریح کرد: اتفاق‌هایی که یکی بعد از دیگری در این مرکز شکل گرفت غرور ملی، ایرانی و اسلامی را پدید آورد که محدود به دایره المعارف نبود؛ ترجمه آن به زبان‌های انگلیسی و عربی، دانشنامه‌های متعدد ، کتابخانه کم‌نظیر و بقیه شجره طیبه‌ای بود که پیرامون آن اتفاقات زیادی رخ داد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پایان ضمن تبریک و خسته‌نباشید به سیدمحمد کاظم بجنوردی، (رئیس مرکز دایره‌المعارف بزرگ اسلامی) ابراز امیدواری کرد این شجره طیبه همچنان ببالد و میوه‌های آن افزون‌تر شود.