فیدان: تحولات سوریه فرصتی برای تقویت روابط دوجانبه میان ایران و ترکیه است

وزیر امور خارجه ترکیه با اشاره به این که تحولات سوریه فرصتی برای تقویت روابط دوجانبه تهران-آنکارا است، ادغام تمامی گروه‌های مسلح سوریه تحت یک ارتش ملی را یکی از مسائل مهمی دانست که دولت جدید سوریه باید به آن بپردازد.

کد خبر: ۷۷۸۸۸۲

تاریخ: ۰۸ بهمن ۱۴۰۳ - ۱۳:۲۲

به گزارش ایران اکونومیست،‌ «هاکان فیدان» وزیر امور خارجه ترکیه، با اشاره به تحولات اخیر در سوریه، این تغییرات را فرصتی برای تقویت روابط دوجانبه میان ترکیه و ایران دانست و بر ضرورت ایجاد یک دولت فراگیر در سوریه تأکید کرد.

«دولت بشار اسد» رئیس‌جمهور پیشین سوریه در ۸ دسامبر و با پیشروی مخالفان مسلح این کشور و ورود آنها به دمشق سرنگون شد. در حال حاضر، «احمد الشرع» سرکرده گروه «هیات تحریرالشام» ریاست دولت انتقالی این کشور را بر عهده دارد. بازیگران منطقه‌ای و بین‌المللی بر تشکیل دولتی فراگیر با مشارکت اقلیت‌های قومی و مذهبی این کشور برای برقراری وحدت و ثبات در آن، همچنین تقویت ظرفیت‌های نظامی و امنیتی آن برای مبارزه با تروریسم، به‌ویژه با توجه به تهدید ظهور دوباره داعش در این کشور تاکید دارند.

ایران به واسطه روابط نزدیک با دولت پیشین سوریه و اعزام مستشاران نظامی به دعوت دولت قانونی آن برای کمک به مبارزه با تروریسم،‌ کمک بسزایی در مقابل تهدید تروریسم در منطقه و امنیت این کشور کرد.

ایران و ترکیه به همراه روسیه کشورهای ضامن صلح سوریه در مذاکرات آستانه بوده‌اند که بخشی از آن شامل عادی‌سازی روابط میان ترکیه و سوریه بود. با وجود تحولات سوریه، طرفین تاکید کرده‌اند اهداف عمده این مذاکرات در سطح منطقه هنوز قابل بحث است و این روند پایان نیافته.

تسلط مخالفان مسلح در سوریه با سقوط دولت «بشار اسد»

ترکیه با تروریستی دانستن «یگان‌های مدافع خلق» سوریه و «حزب کارگران کردستان»(پ‌ک‌ک) به عنوان شاخه‌ای از آن، نظامیان خود را برای مبارزه با تهدید تروریسم در مرزهای خود، در مناطق نزدیک به شمال سوریه مستقر ساخته و درگیری‌های متعددی تا کنون، میان طرفین رخ داده است. ترکیه مبارزه با داعش و نیروهای دموکراتیک سوریه را در راستای منافع ملی خود دانسته و گفته است ماموریت آن در این مناطق سوریه برای برچیدن پ‌ک‌ک و یگان‌های مدافع خلق ادامه دارد.

تاثیر تحولات سوریه بر روابط ترکیه-ایران

خبرگزاری آناتولی گزارش داد که فیدان در گفت‌وگو با شبکه خبری «الشرق نیوز» با تأکید بر کاهش برخ تفاوت‌ها میان دیدگاه‌های ایران و ترکیه درباره سوریه، درباره نقش ایران در سوریه و تاثیر آن بر روابط تهران-آنکارا مدعی شد: با توجه به تغییر شرایط در سوریه، ایران دیگر بخشی از فضایی نیست که برای ترکیه مشکلاتی ایجاد کند. حضور ایران در سوریه به میزان قابل توجهی کاهش یافته و در نتیجه، سوریه از یک موضوع اختلافی میان دو کشور به فرصتی برای همکاری تبدیل شده است.

فیدان افزود: در هر رابطه‌ای، کاهش موضوعات اختلافی به افزایش زمینه‌های مثبت منجر می‌شود. اکنون که این اختلافات کاهش یافته، شرایط برای تقویت روابط دوجانبه میان ترکیه و ایران مهیاست.

وزیر امور خارجه ترکیه با ادعای اینکه تحولات سوریه فرصتی برای «بازتعریف سیاست‌های منطقه‌ای ایران» است، اظهار عقیده کرد: این تغییرات می‌تواند برای ایران فرصتی باشد تا روابط خود با همسایگان و سیاست خارجی خود را بازنگری کند. من معتقدم که مقامات ایران نیز متوجه این فرصت شده‌اند و تمایل دارند از این تغییرات برای بازتنظیم سیاست‌های منطقه‌ای خود استفاده کنند.

فیدان با استناد به آیه‌ای از قرآن کریم گفت: گاهی در چیزی که آن را شر می‌پندارید، خیر وجود دارد و گاهی در چیزی که آن را خیر می‌پندارید، شر وجود دارد. من فکر می‌کنم این وضعیت در مورد سوریه نیز صادق است و این می‌تواند برای ایران و ملت ایران یک فرصت باشد.

ادغام گروه‌های مسلح سوریه در یک ارتش ملی

فیدان درباره وضعیت گروه‌های مسلح در سوریه گفت: یکی از مهم‌ترین مسائلی که دولت جدید سوریه باید به آن بپردازد، ادغام تمامی گروه‌های مسلح تحت یک ارتش ملی است. تنها یک نهاد قانونی باید حق حمل سلاح و استفاده از قدرت را داشته باشد. وجود چندین گروه مسلح وابسته به مراکز مختلف، زمینه‌ساز جنگ داخلی و بی‌ثباتی است که نمی‌توان آن را پذیرفت.

دیدار «هاکان فیدان» وزیر امور خارجه ترکیه و «احمد الشرع» در دمشق

او افزود: ما به گروه‌هایی که در شمال سوریه به ترکیه نزدیک هستند که بیش از ۸۰ هزار نفر را شامل می‌شوند، گفته‌ایم که به ارتش ملی بپیوندند و مانع از ایجاد بی‌نظمی در کشور شوید. امیدوارم که این روند در مناطق جنوبی مانند سویدا و درعا نیز عملی شود.

فعالیت پ‌ک‌ک و داعش در سوریه

فیدان با انتقاد از سیاست آمریکا در سوریه گفت: آمریکا از گروه تروریستی پ.ک.ک/ی.پ.گ برای مبارزه با داعش استفاده می‌کرد و این تهدیدی مستقیم برای امنیت ملی ترکیه است. ما به واشنگتن اعلام کرده‌ایم که این سیاست اشتباه است و باید تغییر کند.

وی همچنین تأکید کرد: ما به یک راه‌حل نیاز داریم که حضور زندانیان داعش در زندان‌ها را تضمین کند، ی.پ.گ را از اقدامات تروریستی بازدارد و حقوق کردها را نیز حفظ کند. این معادله باید شامل خلع سلاح ی.پ.گ و انتقال فوری مدیریت زندان‌ها و اردوگاه‌ها به دولت جدید سوریه باشد. ترکیه آماده است در این زمینه کمک کند.

بازگشت آوارگان سوری

وزیر امور خارجه ترکیه درباره بازگشت آوارگان سوری نیز گفت: «ما در ترکیه به مهمان‌نوازی از برادران سوری خود ادامه می‌دهیم، اما تلاش می‌کنیم شرایطی را در سوریه ایجاد کنیم که بازگشت آن‌ها به کشورشان ممکن شود. با بهبود شرایط در سوریه، روند بازگشت آوارگان آغاز شده و پیش‌بینی می‌کنیم که این روند افزایش یابد.

روابط ترکیه و عربستان سعودی درباره سوریه

فیدان با اشاره به همکاری نزدیک ترکیه و عربستان سعودی در مورد سوریه، گفت: ما در نشست‌های عقبه، قاهره و ریاض به بالاترین سطح هماهنگی درخصوص انتظارات از دولت جدید سوریه رسیدیم و هیچ اختلاف نظری در این زمینه نداریم. انتظارات ما شامل تشکیل یک دولت فراگیر، حفظ تمامیت ارضی و مبارزه با تروریسم است.

اقدامات تحریک‌آمیز و سیاسی رژیم صهیونیستی در سوریه

فیدان درباره سیاست‌های اسرائیل در سوریه اظهار داشت: اسرائیل در حال انجام اقدامات تحریک‌آمیز نظامی و سیاسی در سوریه است. این اقدامات، از جمله ایجاد پایگاه‌های نظامی در خاک سوریه، خطرناک و غیرقابل قبول است. ترکیه، همراه با کشورهای منطقه مانند عربستان سعودی، مصر، اردن و عراق مخالف این رویکرد است و به مخالفت خود ادامه خواهد داد.

«یگان‌های مدافع خلق» و «حزب کارگران کردستان» پس از سقوط دولت بشار اسد در خیابان‌های حسکه سوریه، دسامبر ۲۰۲۴

رژیم صهیونیستی پس از سقوط دولت اسد گسترده‌ترین کارزار نظامی هوایی در تاریخ خود را علیه یک کشور همسایه انجام داد که ۳۲۰ هدف راهبردی در سوریه را هدف قرار داده و ۷۰ درصد از توانمندی‌های نظامی راهبردی سوریه را از بین برد و این کشور را نسبت به تجزیه و نفوذ خارجی آسیب‌پذیر ساخت.

الحاق منطقه جولان که دارای اهمیتی راهبردی و نمادین است، در سال ۱۹۸۱ توسط رژیم صهیونیستی انجام شد، اگرچه سازمان ملل آن را غیرقانونی می‌داند. رژیم صهیونیستی پس از سقوط دولت اسد، تلاش کرد کنترل خود بر مناطق سوری را افزایش دهد و حتی یکی از مناطق حائل تحت نظارت سازمان ملل را تصرف کند.

«بنیامین نتانیاهو» نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی آشکارا گفته است «بلندی‌های جولان برای همیشه بخشی از اسرائیل خواهد بود». این موضع‌گیری راهبرد تل‌آویو را آشکار می‌سازد که تضمین  تصرفات سرزمینی در عین بهره‌برداری از بی‌ثباتی سوریه برای تحکیم سلطه خود بر منطقه است.

راهکار «۲ دولتی» برای مسئله فلسطین

وزیر امور خارجه ترکیه در پایان با اشاره به بحران غزه و اهمیت برقراری آتش‌بس میان اسرائیل و حماس گفت: برای جلوگیری از تکرار این بحران‌ها، باید راه‌حل دو دولتی برای مسئله فلسطین هرچه سریع‌تر عملی شود و حقوق فلسطینیان تضمین گردد. بدون یک دولت مستقل برای فلسطینیان، بحران‌ها همچنان ادامه خواهد داشت.

توافق آتش‌بس و تبادل اسرا، ۲۶ دی‌ماه (۱۶ ژانویه)، با میانجیگری آمریکا، قطر و مصر میان جنبش و حماس و رژیم صهیونیستی اعلام شده و از ۳۰ دی(۱۹) ژانویه اجرایی شد. تبادل اسرا میان طرفین ذیل این توافق انجام شده و آوارگان غزه در حال بازگشت به خانه‌هایشان هستند.