خانه‌های توریستی؛ دغدغه‌ای مشترک

رشد سریع اجاره‌های کوتاه‌مدت در یونان و اسپانیا با تغییر چشم‌انداز گردشگری، چالش‌های جدی برای بازار مسکن محلی ایجاد کرده است و این روند به افزایش قیمت اجاره‌ها و کاهش دسترسی ساکنان به مسکن منجر شده است.

کد خبر: ۷۷۴۶۳۸

تاریخ: ۱۹ دی ۱۴۰۳ - ۱۸:۲۵

به گزارش ایران اکونومیست، رشد اجاره کوتاه‌مدت خانه‌ها به گردشگران در منطقه مدیترانه به‌ویژه در یونان و اسپانیا، در حال تغییر چهره گردشگری است و در حالی که این اقامتگاه‌ها گزینه‌های انعطاف‌پذیر و اغلب مقرون‌ به‌ صرفه‌ای برای گردشگران فراهم می‌کنند، اما گسترش بی‌رویه آن‌ها فشار زیادی بر بازار مسکن محلی وارد کرده است.

در یونان، تعداد اجاره‌های کوتاه‌مدت از تخت‌های هتل بیشتر شده و روند مشابهی در اسپانیا نیز مشاهده می‌شود. این نبود تعادل، نگرانی‌هایی را درباره دسترسی به مسکن برای ساکنان محلی و پایداری بلندمدت اقتصادهای وابسته به گردشگری ایجاد کرده است.

گزارش جدید وب‌سایت «تراول اند تور»، به بررسی چالش‌ها و اقداماتی می‌پردازد که برای مقابله با تأثیر اجاره‌های کوتاه‌مدت اقامتگاه‌ها در یونان و اسپانیا در حال اجرا هستند و به توازن حساس میان توسعه گردشگری و حفظ دسترسی به مسکن برای ساکنان محلی می‌پردازد.

وضعیت یونان: پیشی گرفتن اجاره‌های کوتاه‌مدت از تخت‌های هتل

یونان به یکی از مقاصد اصلی اجاره‌های کوتاه‌مدت تبدیل شده است، به‌طوری‌که حدود یک میلیون اقامتگاه کوتاه‌مدت در مقایسه با حدود ۸۹۰ هزار تخت هتل وجود دارد. افزایش سکوهای آنلاین مانند «Airbnb»، یافتن اقامتگاه‌های منحصربه‌فرد و محلی را برای گردشگران آسان‌تر کرده است. بااین‌حال، این رونق، هزینه‌هایی نیز به دنبال داشته است. ساکنان محلی به دلیل اولویت‌بندی مالکان برای اجاره‌های کوتاه‌مدت پرسودتر نسبت به اجاره‌های بلندمدت، از محله‌های خود بیرون رانده شده‌اند.

اقدامات دولت یونان

برای مقابله با این چالش‌ها، دولت یونان مجموعه‌ای از اقدامات را برای مهار رشد بی‌رویه خانه‌های توریستی اتخاذ کرده است:

ممنوعیت ثبت‌نام جدید؛ در سال ۲۰۲۴ ثبت خانه‌های توریستی جدید در محله‌های خاصی از آتن از جمله کولوناکی، کوکاکی، پانگراتی و اکزارچیا ممنوع شد. این مناطق به دلیل جذب گردشگر و کمبود مسکن مورد توجه قرار گرفته‌اند.

الزام به اعلام ثبت‌نام؛ تمامی اقامتگاه‌های کوتاه‌مدت باید ثبت شوند. مالکان متخلف با جریمه‌های سنگین مواجه می‌شوند که پاسخگویی بیشتری را تضمین می‌کند.

مقررات صدور مجوز؛ مالکان با دو یا چند اقامتگاه کوتاه‌مدت باید مجوز حرفه‌ای دریافت کنند، استانداردهای ایمنی و تهویه را رعایت کنند و بیمه مسئولیت مدنی داشته باشند.

مشوق‌هایی برای تغییر

برای ترغیب مالکان به تغییر از اجاره‌های کوتاه‌مدت به بلندمدت، دولت یونان، امتیازهای مالیاتی معرفی کرده است. کریاکوس میتسوتاکیس، نخست‌وزیر یونان امیدوار است این اقدامات فشار بر قیمت اجاره را کاهش داده و دسترسی به مسکن برای ساکنان را افزایش دهد و بحران مسکن در آتن و سایر مراکز شهری را برطرف کند.

وضعیت اسپانیا: افزایش خانه‌های توریستی

اسپانیا نیز با روند مشابهی مواجه است. اگرچه تعداد اجاره‌های کوتاه‌مدت (۳۴۰ هزار واحد) هنوز بسیار کمتر از تخت‌های هتل (۱.۷ میلیون تخت) است، اما نرخ رشد خانه‌های توریستی از رشد هتل‌ها پیشی گرفته است. در سال ۲۰۲۳، اجاره‌های کوتاه‌مدت ۱۰٪ افزایش یافتند، در حالی که این رقم برای هتل‌ها تنها ۱.۴٪ بود.

اهمیت اقتصادی

گردشگری ۱۲.۳ درصد از تولید ناخالص داخلی اسپانیا را تشکیل می‌دهد و به‌عنوان بخش حیاتی از اقتصاد محسوب می‌شود. با این‌حال، گسترش سریع اجاره‌های کوتاه‌مدت، تضادهایی میان نیاز به حفظ درآمدهای گردشگری و دسترسی به مسکن برای ساکنان ایجاد کرده است. شهرهایی مانند بارسلون، مادرید و والنسیا با افزایش سرسام‌آور قیمت اجاره مواجه شده‌اند، که بسیاری از ساکنان را برای یافتن مسکن مقرون‌به‌صرفه با مشکل روبه‌رو کرده است.

تغییر در سیاست‌گذاری

جمع‌آوری داده و تنظیم مقررات: مؤسسه ملی آمار اسپانیا رشد اجاره‌های کوتاه‌مدت را به دقت زیر نظر دارد. دولت‌های محلی در حال بررسی مقررات سخت‌گیرانه‌تر برای تضمین شفافیت و تعادل در بازار هستند.

مدل‌های گردشگری پایدار: اسپانیا به دنبال اتخاذ شیوه‌های گردشگری پایدار برای کاهش فشار بر جوامع محلی از جمله تشویق اشکال جایگزین گردشگری و پراکندگی بازدیدکنندگان به فراتر از شهرهای بزرگ است.

مشوق‌های مالیاتی: مشابه یونان، اسپانیا نیز در حال بررسی ارائه مزایای مالیاتی به مالکان است که از اجاره‌های کوتاه‌مدت به بلندمدت تغییر کنند تا بازار مسکن تثبیت شود.

چالش‌های منطقه مدیترانه‌ای

یونان و اسپانیا تنها کشورهایی نیستند که با این چالش‌ها مواجهند. در سراسر مدیترانه، کشورهایی که به شدت به گردشگری وابسته‌اند با مسائل مشابهی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. ایجاد تعادل میان رشد اقتصادی از طریق گردشگری و تضمین شرایط زندگی برای ساکنان محلی به اولویت مشترکی تبدیل شده است.

پیشنهادهایی برای تعادل گردشگری و مسکن

جمع‌آوری داده‌های جامع: دولت‌ها باید سیستم‌های قوی برای ردیابی و تحلیل تأثیر اجاره‌های کوتاه‌مدت بر بازار مسکن ایجاد کنند.

سیاست‌گذاری مشارکتی: مشارکت ذی‌نفعان، از جمله ساکنان، مالکان و اپراتورهای گردشگری، در فرآیند تصمیم‌گیری ضروری است.

تشویق به اجاره بلندمدت: ارائه مزایای مالیاتی جذاب یا یارانه‌ها برای مالکان که اجاره‌های بلندمدت را در اولویت قرار می‌دهند.

ترویج گردشگری منطقه‌ای: تشویق گردشگران به بازدید از مقاصد کمتر شناخته‌شده برای کاهش فشار بر شهرهای بزرگ.

آگاهی‌بخشی عمومی: آموزش مالکان و گردشگران درباره تأثیر تصمیمات آن‌ها بر جوامع محلی و بازارهای مسکن.

افزایش اجاره‌های کوتاه‌مدت در یونان و اسپانیا در حالی که چشم‌انداز گردشگری را تغییر می‌دهد، چالش‌های قابل‌توجهی برای بازار مسکن ایجاد کرده است. دولت‌های این دو کشور با اعمال محدودیت‌ها، جریمه‌ها و ارائه مشوق‌های مالیاتی برای اجاره‌های بلندمدت به‌طور فعال به این مسائل رسیدگی می‌کنند. موفقیت در ایجاد تعادل میان گردشگری و نیازهای مسکن می‌تواند الگویی برای سایر کشورهای مدیترانه‌ای باشد که با مشکلات مشابه مواجه‌اند.