تکثر جامعه را به رسمیت بشناسیم

وزیر میراث فرهنگی: یکسان‌سازی در ایران بی‌نتیجه ماند

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گفت: هیچ‌کس نتوانست پروژه یکسان‌سازی را در جامعه اجرا کند؛ انسجام با تکثر رابطه مستقیم دارد و در جامعه‌ای وحدت شکل می‌گیرد که تکثر در آن به رسمیت شناخته شود.

کد خبر: ۷۷۱۴۴۸

تاریخ: ۱۱ دی ۱۴۰۳ - ۱۵:۴۲

سیدرضا صالحی امیری امروز سه‌شنبه در نخستین همایش شورای هماهنگی روابط عمومی دستگاه‌های اجرایی کشور در دولت وفاق ملی گفت: ما در ایرانی زیست می‌کنیم که تمدن‌های بزرگی دارد و امکان یکسان‌سازی در آن ناممکن است. هیچ‌کس نتوانست پروژه یکسان‌سازی را در جامعه اجرا کند؛ از پهلوی تا ادوار پس از آن. پهلوی اول به دلیل نبود سواد سیاسی فکر می‌کرد اگر آذری‌ها را به خراسان شمالی کوچ بدهد، مشکل امنیتی کشور حل می‌شود. اگر به کردها بگویند لباس کردی در مجلس نپوشید یا به همه بگویند فارسی صحبت کنید و گویش های محلی را انکار کنند، جامعه به یکسانی می‌رسد و مسائل حل می‌شود.

وی ادامه داد: چگونه امروز در کانادا و استرالیا و دیگر کشورها بیش از ۲۰۰ نوع ملیت و نژاد و مذهب و رنگ کنار هم زیست می‌کنند و مشکلی هم ندارند؟ این نشان می‌دهد انسجام با تکثر رابطه مستقیم دارد. در جامعه‌ای وحدت شکل می‌گیرد که تکثر در آن به رسمیت شناخته شود؛ در غیر این صورت انسجام مکانیکی است و با قدرت سخت و سرنیزه و زندان اداره می‌شود؛ درحالیکه انسجام ارگانیکی، انسجامی است که از تنوع باورها شکل می‌گیرد.

صالحی امیری افزود: همه دغدغه من این است که نتوانستیم به نسل جدید مفهوم ایران دوستی و وطن دوستی و تعلق به این خاک را آن گونه که باید آموزش بدهیم و موجی که در مسیر مهاجرت می‌بینیم قابل کنترل نباشد، حس وطن پرستی و هویت خواهی ما تضعیف شده است.

اگر جوانی به فرودگاه می‌رود باید چشمانش اشک‌آلود باشد. ترک این سرزمین باید غم‌انگیز باشد نه اینکه یک عده صف بکشند و بگویند که می‌خواهند از این سرزمین بروند

وزیر میراث فرهنگی با اشاره به اهمیت ایجاد حس وطن دوستی در نسل جدید گفت: آموزش و پرورش نتوانست به این نسل بیاموزد که سرزمین شما، سرزمین افتخار و غرور و نشاط است. دانشگاه هم نتوانست به جوان ما آموزش بدهد که تو در سرزمینی زیست می‌کنی که دنیا به آن حسرت می‌خورد. جغرافیایی که ۴۰ هزار اثر در آن ملی شده، در جایی که ۲۸ اثر در یونسکو ثبت شده است. هیچ کشوری در این دنیا این همه ظرفیت ناگفته در خاک را ندارد و این تنها مختص ایران است؛ از این روی است که ایران عنصر مقاومت فرهنگی را داراست.

صالحی امیری با تاکید بر گفتمان سازی در ادوار پس از انقلاب اسلامی بیان کرد: در ۴ دهه گذشته گفتمان های متفاوتی بر کشور حاکم بوده‌اند. دهه ابتدایی پس از انقلاب، دوران زایش گفتمانی بود. این دهه، گفتمان مسلط، گفتمان ارزش‌ها بود. دهه‌ای که جنگ و شهادت در آن اتفاق افتاد. در این دهه چتر بزرگی به نام امام داشتیم همه ما احساس می‌کردیم ما در ظرف و در ظرفیتی به نام امام زیست میک‌نیم؛ چراکه امام حیات بخش بود. سبک زندگی بود. امام هم عارف بود هم نقشه راه ما بود.

وی افزود: دهه بعدی توسعه اقصادی باید اتفاق می‌افتاد. برای این توسعه، نیازمند بازتعریف روابط با دنیا و استفاده از منابع خارجی بودیم.

آموزش و پرورش نتوانست به این نسل بیاموزد که سرزمین شما، سرزمین افتخار و غرور و نشاط است. دانشگاه هم نتوانست به جوان ما آموزش بدهد که تو در سرزمینی زیست می‌کنی که دنیا به آن حسرت می‌خورد

وزیر میراث فرهنگی با اشاره به حیات سیاسی دهه سوم پس از انقلاب، گفت: در دهه سوم، وارد گفتمان توسعه سیاسی می‌شویم. در این دو دهه باور این بود که تا توسعه و آزادی سیاسی شکل نگیرد و نهادهای مدنی سامان پیدا نکنند، قدرت در متن اجتماعی تعریف نشود و قدرت حاکمیت از قدرت مردم بازتولید نشود، عملا امکان تداوم حیات سیاسی وجود ندارد. در این تفکر منشا قدرت خدا و مرجع قدرت مردم هستند و حاکمیت، مشروعیت و مقبولیت را از سوی مردم کسب می‌کند.

وی با اشاره به بی‌گفتمانی دهه چهارم پس از انقلاب ادامه داد: دهه چهارم وارد گفتمان آقای احمدی‌نژاد می‌شویم. من هرچه تلاش کردم ادبیات این دوره را استخراج کنم، نتواستم. خودشان می‌گویند گفتمان آنها عدالت بوده اما همه شاخص‌ها نشان می‌دهد عدالت محقق نشده است. در آن دوران ادبیات گفتار درمانی بود و ما نتوانستیم یک گفتمان از این دوره استخراج کنیم .آقایان گفتمان خود را گفتمان عدالت نامیدند من اما فهمی از این ادبیات ندارم. این دوره، دوره بی‌گفتمانی است. دورانی که قائل به شخص است و هیچ سازه معینی به عنوان افرادی درچارچوب دانشگاهی نداشتیم. در این دوره ما فاقد یک هویت اجتماعی و سیاسی هستیم.

رئیس سابق سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران افزود: دوران آقای روحانی دوران اعتدال است. ایشان می‌گفتند کشور باید از مناقشات عبور کند و ما به اعتدال در سیاست اقتصاد و فرهنگ برسیم. این دوره ناظر بر توسعه روابط با دنیا، حل مناقشات سیاسی و تلاش برای رشد اقتصادی بود.

صالحی امیری درباره گفتمان دوران شهید رئیسی نیز چنین گفت: در دوره شهید رئیسی، ادبیات مسلط ادبیات مردمی‌سازی بود. این دوره، نیازمند واکاوی و واشناسی است من فرصت نکردم تحلیلی درباره این دوران بنویسم.

وزیر میراث فرهنگی بیان کرد: دوره آقای پزشکیان گفتمان وفاق را برگزیده؛ گفتمانی که چتر بزرگی برای ملت است. این گفتمان ناظر بر این است که همه نحله های فکری، نهادهای مدنی و خرده‌گفتارهای درون نظام از اقلیت‌ها تا قومیت‌ها می‌توانند زیر چتری به نام وفاق زیست کنند. این دوره گفتمانی، دوره احیای گفتمان هویت ملی ایران بزرگ و تلاش برای عبور از دوگانه‌سازی های کاذب است.

وی درباره تثبیت مفهوم گفتمان وفاق در جامعه گفت: ما هنوز ابعاد گفتمان وفاق را تبیین نکردیم؛ از این رو هر کسی حق نقد این گفتمان را دارد. ما باعث تشتت نظری در ذهنیت متن اجتماعی نسبت به گفتمان وفاق هستیم. همه باید برای حل کلان مساله ها در نظام بین الملل تلاش کنیم؛ وگرنه یک ملت تجزیه شده با تعارض گفتمانی، امکان رسیدن به اهداف خود را ندارد. اما آنچه از مجموع گفت‌وگو ها با دکتر پزشکیان برآمده این است که ما درگیر مسائل خرد شدیم و همچنان ۴ دهه در این مسائل خرد جامانده‌ایم. ما باید از سد مناشقات فراتر رویم و بپذیریم که در یک جامعه نمی‌شود همه مثل هم سخن بگویند و لباس بپوشند.

امیری افزود: ایران در تمام این سال‍‌ها، از جنگ مغول تا صدام تکان نخورده، محکم و استوار و مقاوم ایستاد؛ چراکه ایران و ایرانی به این خاک متعلق است. ما از همه چیز سخن می‌گوییم الا ایران. ما در وزارت صنایع دستی رسالت خود را دفاع از ایران تعریف کردیم تا جهان امروز و جامعه را به ظرفیت بزرگ ایران آگاه کنیم. در قلم خود از مفهوم ایران زیاد استفاده کنید و با نسل جوان و نوجوان ارتباط بگیرید تا آنها را به این سرزمین علاقمند کنید

وزیر میراث فرهنگی زبان فارسی را عنصر مهمی برای حفظ ایران دانست و گفت: ایران با سخنرانی و بنر حفظ نمی‌شود؛ بلکه با بیان هویت واقعی این سرزمین حفظ می‌شود. عنصر بعدی زبان فارسی است که باعث شده ایران حفظ شود. همه زبان ها در طول تاریخ دچار بحران شدند اما زبان فارسی مقاومت کرد. اسلام وارد این سرزمین شد و مردم چون موحد بودند اسلام را پذیرفتند. این فرهنگ ایرانی آنچنان وسیع است که اسلام را هم درون خود جذب کرد و از بین نرفت.

وی در پایان اظهار داشت: بزرگان ما در تاریخ، ایران را حفظ کردند و این مسئولیت امروز به من و شما واگذار شده؛ در قلم خود از مفهوم ایران زیاد استفاده کنید و با نسل جوان و نوجوان ارتباط بگیرید تا آنها را به این سرزمین علاقمند کنید. اگر جوانی به فرودگاه می‌رود باید چشمانش اشک‌آلود باشد. ترک این سرزمین باید غم‌انگیزی باشد نه اینکه عده‌ای صف بکشند و بگویند که می‌خواهند از این سرزمین بروند؛ این ناشی از ناکارآمدی و ناتوانی مدیران ما در ۴ دهه گذشته بود که نتوانستند ایران را آنگونه که شایسته ملت است به بقیه بشناسانند.

همایش شورای هماهنگی روابط عمومی دستگاه های اجرایی کشور در دولت وفاق ملی صبح امروز ۱۱ دی ماه در سالن اجلاس سران برگزار شد.