۱۵برنامه‌راهبردی؛ افق‌های پیش روی دولت چهاردهم

مسعود پزشکیان در سه ماه گذشته، برنامه‌های دولت خود در زمینه‌های مختلف را به صورت مصداقی مشخص کرده است. او این برنامه‌ها را برای اعضای دولت و مدیران دولتی تبیین کرده تا در ۳.۵ سال آینده اجرایی شوند.

کد خبر: ۷۶۸۵۹۲

تاریخ: ۰۲ دی ۱۴۰۳ - ۰۷:۳۳

به گزارش ایران اکونومیست، رئیس‌جمهور اصل کار خود در دولت چهاردهم را اجرای برنامه هفتم توسعه و حرکت به سمت سند چشم‌انداز توسعه عنوان کرده است. او پس از استقرار در جایگاه ریاست‌جمهوری، بیان کرده است که چهار مسئله مهم که باید به آن‌ها رسیدگی کرد، رفع ناترازی‌ها، مهار تورم، رونق سرمایه‌گذاری و تولید و معیشت مردم است.

در دوره تبلیغات انتخابات ریاست‌جمهوری، منتقدان پزشکیان او را متهم کردند که برای اداره کشور برنامه ندارد، اما او پس از استقرار در پاستور به تدوین و تشریح برنامه‌های خود پرداخت. پزشکیان به طور خاص در سه ماه گذشته برنامه‌های خود در زمینه‌های آموزش و پرورش، آموزش عالی، یارانه‌ها، ناترازی‌ها، معیشت مردم، بهداشت و درمان، شهرسازی، ورزش، تولید برق و انرژی پاک، شرکت‌های زیان‌ده دولتی، سیاست خارجی، توسعه سواحل مکران، رفع فیلتر از فضای مجازی، قانون عفاف و حجاب، وفاق ملی و FATF را تبیین و تشریح کرده است و در آغاز زمستان بهتر می‌توان تصویری از مسیر حرکت دولت چهاردهم ترسیم کرد.

رفع ناترازی‌ها، مهار تورم، رونق سرمایه‌گذاری و تولید و معیشت مردم در اولویت برنامه‌های دولت قرار داردپزشکیان در این مدت ضمن برشمردن مشکلات کشور، راهکارهایی هم برای عبور از این مشکلات ارائه کرده است که برخی از این راهکارها به همت دولت و برخی دیگر به همت و همکاری سایر قوا و ارکان نظام نیاز دارد. کمبود منابع و ناتراری‌ها و انتظار مردم برای حل مشکلات معیشی‌ و اقتصادی و همچنین مشکلات منطقه‌ای و سیاست خارجی، دولت چهاردهم را در برگرفته است ولی پزشکیان امیدوار است با رویکرد وفاق ملی بتواند از  پس این مشکلات برآید.

در ادامه مهمترین برنامه‌های دولت چهاردهم براساس گفته‌های رئیس‌جمهور در سه ماه گذشته را مرور می‌کنیم:

تحقق وفاق ملی

پزشکیان دولت خود را وفاق ملی نامگذاری کرد و در ترکیب کابینه و استانداران بر مبنای وفاق ملی عمل کرد و افرادی که شایسته می‌دانست بدون توجه به گرایش سیاسی آنها انتخاب کرد. او در کابینه خود از حضور ۴ خانم استفاده کرد. در بین استانداران برای اولین بار استاندار کرد، عرب و بلوچ انتخاب کرد و به مدیران خود توصیه کرد از ظرفیت جوانان، بانوان، اقوام و مذاهب بهره بگیرند.

رئیس‌جمهور در روز ۱۰ مهر در دیدار اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی در ارتباط با شیوه انتخاب مدیران خود در دولت، گفت: «اساسا بنای بنده این است که اگر می‌شود کسی را در جمع یاران انقلاب و نظام حفظ کرد، نباید به بهانه‌های واهی او را طرد کنیم. ما حقیقتا در عمل به دنبال وفاق هستیم و این را در انتخاب کابینه به وضوح به اثبات رساندیم و در انتخاب مدیران نیز همین رویکرد را دنبال می‌کنیم. ایران امروز ما با مشکلات جدی به خصوص در زمینه ناترازی انرژی و مالی مواجه است که جز با به خدمت گرفتن همه ظرفیت‌ها، توان و افراد کارآمد و دلسوز قابل حل و فصل نیست، پس بیایید همه دست به دست هم دهیم و همه توجه و توان خود را در این مسیر صرف کنیم.»

پزشکیان در روز ۱۸ مهر در جلسه هیات دولت هم ضمن توصیه استانداران جدید به تلاش مستمر برای تحقق گفتمان وفاق ملی و همچنین اهداف دولت در بخش‌های مختلف اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی،‌ بر لزوم توجه به استفاده از ظرفیت جوانان نخبه، بانوان و اقوام و مذاهب مختلف بدون در نظر گرفتن رویکردهای جناحی و با تاکید بر اصول مهم شایستگی، توانمندی و کارآمدی تاکید کرد.

رفع ناترازی‌ها

ناترازی‌ها یکی از مشکلات جدی است که به دولت چهاردهم به ارث رسیده است. رئیس‌جمهور منتقد راهکارهای مقطعی برای حل ناتراری‌ها بوده و معتقد است باید این مشکلات حل شود. او همچنین به خاطر کمبود گاز از مردم عذرخواهی کرده است.

پزشکیان در دومین گفت وگوی تلویزیونی خود درباره مشکل ناترازی‌ها، بیان کرد:«ما با ناترازی‌های بد در برق و گاز و انرژی و آب و پول و محیط زیست داریم که همه در حدی است که می‌تواند بحران ایجاد کند. تولید قرار بود امسال افزایش یابد اما این رخ نداد و نیروگاه‌های ما کفاف مصرف برق را نمی‌دهد. به نظر من ما برای درمان تا الان مُسکن زدیم و درمان نکردیم. روند ناترازی‌ها از دولت‌های قبلی بوده و الان به جایی رسیده که بحرانی است. قبلا مدام مُسکن می‌زدند... ناترازی انرژی یک مجموعه است. ما الان در پرداخت پول بازنشستگان، گندمکاران مشکل داریم اما ۴ میلیارد می‌دهیم بنزین گران وارد می‌کنیم و با قیمت ۳ هزار تومان می‌فروشیم.»

رئیس‌جمهور مخالف راهکارهای مقطعی برای حل ناترازی‌های کشور استدولت به دنبال برنامه برای حل این مشکل است. رئیس‌جمهور هم در دیدار با گروه‌های مختلف سیاسی و در جلسات مخالف به ضرورت حل این مشکل اشاره کرده و از کارشناسان خواسته است به دولت در این زمنیه کمک کنند. البته تاکید رئیس‌جمهوراین است که «با نگاه به معیشت مردم این مداخله باید انجام شود. هر مداخله‌ای که می خواهیم انجام دهیم باید طبقه پایین جامعه را دید.»

محسن پاک نژاد وزیر نفت هم از مردم بابت کمبود گاز و قطعی برق عذرخواهی کرده و دنبال تکرار نشدن این مشکلات برای سال آینده است. او در روز ۲۸ آذر به خبرنگاران گفت:«برای سال آینده تدابیری اتخاذ خواهد شد که این تدابیر به ما کمک می‌کند تا زمستان را با کمترین چالش پشت سر بگذاریم. در سال جاری بنا به دلایلی برخی از تدابیر به تاخیر افتاده بود، ان شاءالله سال آینده اگر عمری باشد و بنده در خدمت شما باشم مطمئن باشید که همکاران شما در صنعت نفت کاری خواهند کرد تا بیش از این شرمنده مردم نشویم. من این کار ارزشمند رئیس جمهور را که کمتر در مسئولان می‌بینیم که از مردم عذرخواهی کنند، می ستایم. من هم به عنوان وزیر نفت از مردم عزیز بابت هر کوتاهی که شده است از سمت هر کسی بوده، عذرخواهی می کنم.»

اصلاح شیوه پرداخت یارانه‌ها

عدالت‌محوری یکی از رویکردهای مسعود پزشکیان برای اداره کشور است. او شیوه فعلی پرداخت یارانه‌ها را عادلانه نمی‌داند و معتقد است در این شیوه، خانواده‌های پردرآمد بهره بیشتری از یارانه‌ها می‌برند. رئیس جمهور برهمین اساسا دنبال اصلاح شیوه پرداخت یارانه‌هاست تا عدالت در این زمینه محقق شده و به خانوارهای کم درآمد یارانه بیشتری برسد. برنامه دولت در این زمینه هدایت یارانه‌ها به سمت اقشار کم درآمد است.

رئیس جمهور در روز ۱۳ آذر  در سی‌ویکمین همایش ملی و دوازدهمین همایش بین‌المللی بیمه و توسعه گفت:‌«همه می‌گوییم ناترازی هست اما می‌گوییم به هیچ چیز دست نزنید. پس چه کار کنیم؟ نمی شود مملکت را اداره کنیم و ۱۵۰ میلیارد دلار یارانه پنهان را غیر منصفانه دهیم. یک عده نان شب نداشته باشند اما یک عده با رانت برخوردارتر شوند. مدام مُسکن زدیم. هر بیماری درمان خاص خود را دارد.»

او همچنین در دومین گفت‌وگوی تلویزیونی با مردم در روز ۱۲ آذرماه بیان کرد:« ۲۵ هزار میلیارد تومان کسری داریم. اجازه‌ای که گرفتیم برای پرداخت مطالبات پول‌هایی برداشتیم و کارهایی داریم می‌کنیم. اگر نتوانیم درست برنامه ریزی کنیم فردا با مشکلات بدتری روبه رو می‌شویم. ما می‌توانیم درمان کنیم و کاری می‌کنیم عدالت در جامعه شکل بگیرد. نه این‌که فردی که منزل و ماشین بیشتر دارد بیشتر از یارانه انرژی و سوخت استفاده کند. بر اساس داده‌ها منطقه ۱ و ۲ تهران به اندازه سایر مناطق تهران مصرف دارند.  در برخی جاها استخر روباز از گاز مفت دولتی استفاده می‌کنند. باید با مردم صحبت کنیم.  من نمی‌گویم استفاده نکنند. پول دارند الحمدلله اما هزینه واقعی انرژی را باید بپردازند. دیگر  نباید یارانه به آن‌ها تعلق بگیرد. اگر نتوانیم مدیریت کنیم با ادامه این روند فردی که داراتر هست بیشتر از یارانه بهره‌مند خواهد شد و آن کسی که کمتر دارایی دارد کمتر بهره‌مند می‌شود. این خلاف عدالت است.»

رئیس‌جمهور در روز ۶ آذر در دیدار با اعضای خانه احزاب نیز تاکید کرد:« امروز مهمترین دغدغه بنده به عنوان رئیس جمهور تحقق عدالت است و اگر قرار است دولت در برق، آب، گاز، بنزین و دیگر بخش‌ها یارانه‌ای بدهد، من این یارانه را بر اساس عدالت میان همه مردم توزیع خواهم کرد.»

رئیس‌جمهور تاکید کرده است که یارانه را براساس عدالت میان همه مردم توزیع خواهد کرددر جریان بررسی بودجه سال ۱۴۰۴ در مجلس، نمایندگان تصویب کردند که دولت مکلف است در سال ۱۴۰۴ یارانه نقدی خانوار پردرآمد را حذف نماید تا از محل منابع حاصل از حذف یارانه نقدی دهک‌های هشتم، نهم و دهم، افزایش اعتبار کالابرگ خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی و یا عضو سه دهک پایین درآمدی از خرداد ماه سال ۱۴۰۴ اجرایی شود.

کاهش تورم و تامین معیشت مردم

حل مشکلات معیشتی مردم یکی دیگر از برنامه‌های دولت است که بارها رئیس‌جمهور بر آن تاکید کرده است. اصلاح یارانه‌ها، اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، کنترل تورم، افزایش رشد اقتصادی، جلوگیری از افزایش قیمت در کالاهای اساسی، افزایش سرمایه گذاری و باز کردن گره‌های سیاست خارجی از جمله راهکارهای دولت برای بهبود شرایط معیشتی مردم است.

رئیس جمهور در روز ۱۰ شهریور در اولین گفت وگوی تلویزیونی خود در پاسخ به این پرسش که آیا تورم را تا پایان سال به ۳۰ درصد می‌رسد، بیان کرد: «تمام تلاش خود را می‌کنیم  ولی این هدف به تحولات جهان و مسایل داخلی هم بستگی دارد. وزارت اقتصاد فعال است و آقای طیب‌نیا به عنوان مشاور من حضور دارند و هر هفته جلسه داریم و بر اساس برنامه حرکت می کنیم. باید اختلاف سلایق را به هم نزدیک کنیم. با حدود ۴۰ کشور مذاکره کرده ایم و در حال انعقاد پیمان هستیم.»

پزشکیان در دومین گفت وگوی تلوزیونی خود نیز گفت:« امروز تورم ۳۳ درصد است و براساس اعلام کارشناسی بانک مرکزی و مرکز آمار ایران تا پایان سال بر همین عدد خواهد ماند.»

جعفر قائم‌پناه معاون اجرایی رئیس‌جمهور با بیان اینکه دولت به دنبال حل مشکل تورم به صورت ریشه‌ای و بلندمدت است، افزود: «تورم ریشه مزمنی در کشور دارد و به عوامل مختلفی وابسته است و دولت تلاش می‌کند که نرخ رشد تورم آهسته‌تر شود و برای این موضوع نیاز به برنامه‌ریزی بلندمدت داریم و به دنبال حل مشکل تورم به صورت ریشه‌ای و بلندمدت هستیم.»

دولت به دنبال حل مشکل تورم به صورت ریشه‌ای و بلندمدت است

عبدالناصر همتی نیز درباره رویکرد دولت در زمینه مقابله با تورم اظهار کرد: «ما به دنبال رفع ناترازی‌ها و از بین بردن ریشه‌های اصلی بروز تورم هستیم. مواردی مانند چندنرخی بودن ارز و یارانه‌های پنهان از عوامل ایجاد تورم در کشور است. به طوری که سال گذشته به خاطر اختلاف میان نرخ‌های ارز ۱۷۰۰ همت رانت توزیع شد و در دو سال گذشته بیش از یک‌هزار همت کسری عملیاتی بودجه بوده است. کسری بودجه خود ریشه اصلی بروز تورم در کشور است به عبارت دیگر ریشه تورم و چاپ پول را باید در ناترازی و کسری بودجه یافت. همچنین ناترازی بانک‌ها به خاطر وجود ناترازی و کسری بودجه است. ما مُسکن کوتاه‌مدت را ترجیح نمی‌دهیم و زمان آن رسیده است تا اصلاحات اقتصادی را انجام دهیم و یک بار برای همیشه به سمت رفع ناترازی‌ها گام برداریم تا بتوانیم جلوی رانت‌ها و قاچاق را گرفته و منابع آن را به اقشار متوسط و فقیر جامعه اختصاص دهیم تا قشر متوسط به قشر فقیر جامعه تبدیل نشود.»

براساس اعلام محمدرضا فرزین رئیس کل بانک‌مرکزی در روز ۲۸ آذر، تورم ماهانه آبان ۳درصد و تورم مهرماه ۲.۵درصد بوده است. تورم نقطه به نقطه آبان‌ماه ۳۵.۳درصد و تورم سالانه این ماه نیز ۳۷.۳درصد بوده است. تورم سالانه آبان‌ماه نیز کمترین مقدار این متغیر طی ۴ سال گذشته به شمار می‌رود.

ساخت مسکن

ساخت مسکن یکی دیگر از مشکلات به جامانده از گذشته برای دولت چهاردهم است. برنامه دولت قبل برای ساخت ۴ میلیون مسکن طبق برنامه پیش نرفت ولی مطالبه جامعه برای دستیابی به مسکن وجود دارد. پزشکیان هم در دوره تبلیغات انتخاباتی گفته بود که منابع برای اجرای قانون ساخت ۴ میلیون مسکن در ۴ سال وجود ندارد ولی وعده داد تا در حد توان این قانون را اجرا می‌کند.

فرزانه صادق وزیر راه و شهرسازی درباره برنامه دولت برای اجرای تعهدات دولت قبل در زمینه مسکن و اجرای قانون ساخت مسکن ، بیان کرد:«دولت قطعا باید قانون را اجرا کند. بخشی از این قانون ارائه زمین است، بخشی نیز ساخت و ساز مسکن‌های فرسوده است. قطعا اینکه دولت خودش برای ساخت و ساز ورود کند باید محدود شود. باید به سمت اختصاص زمین، احیای بافت فرسوده و رفع نیازهای مسکن روستایی برویم.»

پرهیز از عددسازی، رویکرد دولت در زمینه ساخت مسکن استهمچنین فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت گفت: «رویکرد دولت این است که از عددسازی پرهیز کند و با واقعیات با جامعه صحبت کند. براساس برنامه، قرار است ۸۰۰ هزار واحد مسکن حمایتی بر اراضی ۹۹ ساله ساخته شود که از این تعداد ۳۷۰ هزار قرارداد انجام شده و مابقی منتظر انعقاد است. ۱ میلیون و ۷۰۰ هزار مسکن خودمالکی هم در حال ساخت است.»

حل مشکلFATF

حل کردن مشکل FATF در برنامه‌های انتخاباتی مسعود پزشکیان وجود داشت و او منتقد معطل ماندن تصویب FATF در کشور بود. پس از تشکیل دولت چهاردهم هم حل این مشکل توسط دولت دنبال شد.

او در روز ۱۷ آذر در جمع دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف گفت:« وقتی باهم بتوانیم گفت وگو کنیم دعوایی وجود ندارد. برخی FATF را قبول ندارند. بگویند چرا قبول نداریم؟ بنشینیم بحث کنیم. می توانیم به نتیجه برسیم. از همه تجار بپرسید که نبودن FATF چه مشکلی ایجاد کرده است. بروید بپرسید. واقعیت تلخ است، اما باید پذیرفت. ما نمی خواهیم در برابر هیچ قدرتی وا دهیم ما قدرتمند هستیم، اما باید خود را بالا بکشیم. با شعار و داد زدن نمی توان مشکل مملکت را حل کرد.»

رئیس‌جمهور مطالبه کرده که باب گفت وگو درباره FATF باز شود

دولت در این زمینه نامه ای به مجمع تشخیص مصلحت نظام داد و فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت در روز  سوم مهر خبر داد که «موضوع با هماهنگی مجمع تشخیص مصلحت نظام و با رعایت منافع ملی در حال پیگیری است.»

همکاری با دنیا

رویکرد سیاست خارجی دولت چهاردهم، ادامه همکاری راهبردی با چین و روسیه، نقش‌آفزینی در قالب بریکس و شانگهای، افزایش تعامل با همسیگان، مذاکره با اروپا و حمایت از مقاومت در فلسطین و لبنان است.

پزشکیان در دیدار با شی‌جی‌پینگ و ولادیمر پوتین روسای جمهور چین و روسیه تاکید کرده است که روابط راهبردی ایران با این دو کشور ادامه خواهد یافت. دولت همچنین بر توسعه روابط با همسایگان تاکید دارد. او روز ۱۶ مهر در جلسه با اعضای مجمع کارآفرینان ایران بیان کرد:« اگر بتوانیم تعامل خود را با کشورهای همسایه تقویت کنیم، دیگر قدرت‌های جهانی نمی‌توانند ما را تحریم کنند.»

او همچنین روز ۲۰ مهر پس از بازگشت از ترکمنستان، گفت:« ما با۱۵ الی ۱۶ کشور همسایه هستیم و اگر استان‌های مرزی بتوانند ارتباطات خود را با همسایگان تقویت کنند، گامی در جهت توسعه برداشته می‌شود. این سفر دستاورد خوبی داشت و امیدوارم بتوانیم تا آخر این مسیر را ادامه دهیم.»

رئیس‌جمهور روز اول آبان پیش از ترک تهران به مقصد روسیه برای حضور در اجلاس بریکس درباره اهمیت فعالیت در قالب بریکس اظهار کرد: «من تصور می‌کنم بریکس ارتباط ما را با دنیا تقویت می‌کند. یکجانبه‌گرایی که آمریکا دنبال می‌کند و هر کشوری را که می‌خواهد تحریم می‌کند. عضویت در این مجموعه‌ها می‌تواند راه برون رفت از تمامیت خواهی آمریکا باشد.اولین بار است که به عنوان عضو رسمی بریکس در این نشست شرکت می‌کنیم و خیلی از کشورها درخواست دارند که عضو رسمی باشند.»

پزشکیان: ما به دنبال جنگ و درگیری نیستیم. جواب منطق و نگاه ما این نیست که هر روز تلاش کنند پای ایران را به جنگ باز کنند

آغاز گفت‌وگو با اروپا یکی دیگر از محورهای سیاست خارجی دولت است البته اقداماتی از قبیل تحریم خطوط هوایی ایران توسط اتحادیه اروپا و صدور قطعنامه ضدایرانی در سازمان انرژی هسته‌ای، این تعامل را با چالش ایجاد کرده است. با این وجود یک دور از گفت‌وگوی ایران با نمایندگان فرانسه، آلمان و بریتانیا برگزار شده و در این گفت‌وگوها، تحولات اخیر دوجانبه، منطقه‌ای و بین‌المللی، به‌ویژه مسائل مرتبط با هسته‌ای و رفع تحریم‌ها، مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت.

پزشکیان در روز چهارم مهر در نشستی با جمعی از «اندیشه‌ورزان ارشد آمریکایی» در نیویورک با تاکید بر اینکه ما دیگر با چه زبانی باید بگوییم که می‌خواهیم کشور و منطقه خودمان را آباد کنیم و با کسی سر جنگ نداریم، گفت: «ما به دنبال جنگ و درگیری نیستیم، اما وقتی هر روز به شکلی فشارها و اقدامات علیه ما تشدید شده و گسترش می‌یابد، شاید نتیجه چیزی بشود که ما نمی‌خواهیم. جواب منطق و نگاه ما این نیست که هر روز تلاش کنند پای ایران را به جنگ باز کنند.»

از سویی رویکرد دولت از همان روز اول حمایت از مردم و مقاومت فلسطین و لبنان بود مخصوصا که فردای روز تحلیف پزشکیان، اسماعیل هنیه در تهران ترور شد. او در  تمام دیدارهای خود با مقامات سایر کشورها به ضرورت توجه به مساله فلظین و لبنان اشاره داشته است.

افزایش تولید برق

افزایش تولید برق و انرژی‌های پاک یکی از برنامه‌های دولت چهاردهم است.

مسعود پزشکیان روز ۱۹ آبان در جلسه بررسی راهکارهای رفع ناترازی برق و توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر با تأکید بر ضرورت رفع موانع پیش‌روی سرمایه‌گذاران در تولید انرژی‌های پاک و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در زمینه تولید برق، گفت: «به دلیل فوریتی که در این زمینه وجود دارد و تا قبل از رسیدن به پیک مصرف برق در ماه‌های آینده، وزرا و مسئولان مربوطه باید هماهنگی‌های خود را بیشتر کنند و ضمن برطرف نمودن موانع پیش‌روی سرمایه‌گذاران، هر گونه مجوزی که برای پیشرفت کار لازم است، به سرعت تهیه و در اختیار بخش خصوصی فعال در این زمینه قرار گیرد.»

رئیس‌جمهور: شخصا روند اجرای این برنامه تولید انرژی پاک را پیگیری خواهم کردرئیس‌جمهور همچنین در روز ۲۱ اذر در جلسه هیات دولت درباره برنامه‌های دولت برای افزایش تولید برق در ماه‌های آینده، گفت: «برنامه‌های زیادی برای تولید برق از طریق پنل خورشیدی و نیروگاه‌های بادی داریم که یکی از آنها تجهیز ادارات دولتی به پنل‌های خورشیدی است. ضمناً دولت آمادگی دارد تا مجوزهای لازم به بخش خصوصی برای فعالیت در تولید انرژی پاک را صادر کند.»

او  در روز ۲۳ آذر در جلسه مدیریت بهینه ناترازی‌ها و برنامه‌های مقابله با آلودگی هوا در کلان شهرها با اشاره به ریشه‌های به وجود آمدن ناترازی انرژی اظهار کرد: «با آسیب‌شناسی صورت گرفته، تولید انرژی پاک در دستور کار قرار گرفته و بنده شخصا روند اجرای این برنامه را پیگیری خواهم کرد و از مسئولان اجرای طرح می‌خواهم که هر جا مانع یا مشکلی پیش‌روی آن بود، موضوع را به شکل مستقیم با بنده مطرح کنند.»

ماموریت‌محور کردن دانشگاه‌ها

پزشکیان دانشگاه را صرفا محلی برای آموزش نظری نمی‌داند و معتقد است دانشگاه باید از طریق ماموریت‌محوری، درآمدزایی داشته و برای حل مشکلات کشور ایفای نقش کند.

او روز ۱۷ آذر در دیدار با اساتید دانشگاه صنعتی شریف دیدگاه‌های خود درباره مسئولیت دانشگاه‌ها را بیان کرد. او تصریح کرد که «اگر دولت برای حل مشکلات با  دانشگاه‌ها قرارداد ببندد و دانشگاه‌ها به صورت عملی وارد میدان حل مشکلات کشور شوند، این مسئله باعث ارتقای دانشگاه‌ها و رسیدن آنها به سطح دانشگاه‌های نسل ۳ و ۴ نیز خواهد شد.»

از نظر رئیس جمهور، دانشگاه باید از طریق ماموریت‌محوری، درآمدزایی داشته و برای حل مشکلات کشور ایفای نقش کند

رئیس‌جمهور با تأکید بر ضرورت ارائه پروژه‌های متعدد به دانشگاه‌ها و درآمدزایی آنها از این طریق، اظهار کرد:دانشگاه‌ها ظرفیت درآمدزایی زیادی دارند؛ دولت می‌تواند برای اجرای پروژه‌های خود با  دانشگاه‌ها قرارداد امضا کند تا دانشگاه‌ها برای مشکلات پیش‌روی دولت از جمله ناترازی‌ها راه‌حل‌های کارشناسی و کاربردی ارائه کنند.

رئیس‌جمهور همچنین در روز ۱۰ آذر در جمع مدیران وزارت علوم، تحقیقات و فناوری گفت‌: «امروز دانشگاه‌های ما مجموعه از شیوه‌ها و روش‌های مدیریتی را به دانشجویان‌ آموزش می‌دهند اما از آنجا که نحوه کاربست این روش‌ها به دانشجو آموزش داده نمی‌شود عملاً کارآیی نخواهد داشت لذا ضروریست رویکردهای آموزشی در دانشگاه‌ها نیز اصلاح شود.»

همچنین در برنامه وی برای دانشگاه، پرهیز از پرونده‌سازی و بازگشت اساتید و دانشجویان اخراجی که به دلایل غیرموجه از دانشگاه کنار گذاشته شده‌اند، وجود دارد و در این زمینه هم اقداماتی برای بازگشت این اساتید و دانشجویان آغاز شده است.

ایجاد تحول در نظام آموزشی کشور

رئیس‌جمهور منتقد وضعیت فعلی نظام اموزشی کشور بوده و خواهان تحول  در نوع آموزش و همچنین شکل کلاس‌های مدارس است. پزشکیان به دنبال این است که با استفاده از فضای مجازی،  عدالت آموزشی را در سراسر کشور برقرار کند.

پزشکیان در روز۹ آذر ۱۴۰۳ در فرهنگستان علوم پزشکی با تاکید بر این‌که « فضای مجازی و شبکه شاد باید در خدمت آموزش کشور قرار بگیرد » گفت که «بی‌عدالتی بین مدارس دولتی و غیردولتی باید از بین برود. با استفاده از فضای مجازی و شبکه شاد می‌توانیم کاری کنیم که در دورافتاده‌ترین نقطه کشور کسانی که در مدارس دولتی هستند، بتوانند از روش‌های آموزشی بهترین استادان استفاده کنند.»

رئیس جمهور در روز ۱۷ آذر در جمه اسایتد دانشگاه صنعتی شریف هم بیان کرد: «نوع آموزش در کشور ما اشکال دارد؛ باید به سمتی حرکت کنیم و دانش‌آموزان و دانشجویان را به شکلی آموزش دهیم که بتوانند با روش کار تیمی و بر مبنای روش حل مسئله مشکلات را حل کنند. همچنین باید روحیه مواجهه موثر با مشکلات و یافتن راه‌حل به جای قهر کردن در برابر دشواری‌ها را به آنها آموزش دهیم.»

توسعه عدالت آموزشی و تربیت دانش‌آموزان نقاد از برنامه‌های رئیس‌جمهور برای آموزش و پرورش است

او در روز ۱۴ آذر در نشست با اعضای کارگروه تأمین فضای آموزشی و کیفیت‌بخشی به آموزش و توسعه عدالت آموزشی در آموزش و پرورش به  ضرورت  توسعه عدالت آموزشی و محرومیت‌زدایی از فضاهای آموزشی به‌ویژه مدارس سنگی و کانکسی تاکید کرد.

او معتقد است که شاخص اصلی رتبه‌بندی معلمان باید پرورش دانش‌آموزانی نقاد، فعال، پویا، باانگیزه و با نشاط و باورمند و متعصب نسبت به کشور و سرزمینشان باشد و انعطاف روش تدریس از سوی معلمان و  آموزش از طریق بازی دبنال شود.

تحقق عدالت در بهداشت و درمان

برقراری پزشک خانواده، رفع مشکلات مالی کادر درمان، توجه به اقشار کم‌درآمد و ارائه خدمات عادلانه به همه مردم از مهمترین برنامه های دولت در زمینه بهداشت و درمان است.

عدالت در دسترسی به امکانات درمانی و رفع مشکلات کادر درمانی از دغدغه‌های پزشکیان است

رئیس جمهور روز ۱۶ آبان در مراسم روز پرستار قول داد که مشکلات کادر درمان را حل کند.  او در آن جلسه بیان کرد: شروع کار ما با اعتراض کادر درمان همراه شد که من به وزیر بهداشت گفتم اجازه بدهید من مستقر شوم ، ما حرف شما قبول داریم، پس برای چه شلوغی می کنید. ما اعتراض را پیگیری می کنیم تا حق پیاده شود. ما خودمان هم از معترضان بودیم. نمی‌شود با اضافه کار ساعتی ۲۵ هزار تومان از کادر درمان خواست تا در کار خود بمانند. این منطقی نیست. تلاش کردیم تا حدی اصلاح شود.

او همچنین درباره ضرورت توجه به درمان و بهداشت اقشار کم‌درآمد گفت: «باید تلاش کنیم آنهایی که دیده نمی شوند و پول ندارند وفقیر هستند، دیده شوند. سلامت، کسانی را به مرگ تهدید می کند، که پول ندارند و فقیر هستند ، بی سواد هستند، پیرها، زنان سرپرست خانوار. خطر ‌آنها را تهدید می کند. ما باید اول آنها را ببینیم، نه آنهایی که پول و رابطه دارند، دیده شوند و دیگران دیده نشوند. ما مشکل آنها را در حدی که توان داریم ، حل می‌کنیم.نگاه ما به محرومین است.»

توجه به مطالبات اجتماعی

دولت چهاردهم به مطالبات اجتماعی از جمله رفع فیلترینگ فضای مجازی و قانون عفاف و حجاب توجه داشته و در صدد تحقق مطالبات عمومی در این زمینه‌هاست.

دولت گفت وگوها درباره رفع فیلترینگ را آغاز کرده است البته رویکرد دولت دستیابی به وفاق ملی در این موضوع است گرچه این وفاق هنوز بدست نیامده است.

دولت مخالف ابلاغ قانون عفاف و حجاب بود و در حال تلاش برای رفع فیلترینگ استپزشکیان در گفت وگوی تلویزیونی با مردم در روز ۱۲ آذر، خاطرنشان کرد:«ما در یک ساختار اگر به دنبال وفاق هستیم باید بین سران قوا ایجاد شود و بعد در شورای عالی فضای مجازی این امر محقق شود. در جلسه سران این موضوع بررسی شد و در نهایت توافق صورت گرفت و به شورا رفتیم که در آنجا با وجود نگاه‌های خاص، کار کارشناسی دیگری در حال انجام است.»

دولت همچنین نسبت به چگونگی اجرای قانون عفاف و حجاب ابهام دارد و دنبال اصلاح آن است. رئیس‌جمهور در گفت وگوی تلویزیونی در پاسخ به این پرسش که قانون حجاب چه زمانی ابلاغ و چه زمانی اجرایی می‌شود؟ بیان کرد: در این رابطه خیلی بحث داریم می‌خواستند اوایلی که ما آمدیم اجرا کنند. از نظر اجرایی خیلی ابهام دارد می‌خواهیم یک چیزی را درست کنیم ممکن با مداخله بدتر شود. قرار است گفت‌وگو کنیم تا هم اصول و ارزش خودمان را داشته باشیم و هم کاری نکنیم که وفاق و همدلی جامعه را به هم بزنیم. از نظر من که باید اجرا کنم خیلی از مسائل در این قانون جای سؤال دارد. باید کسانی که می خواهند این کار را کنند، مهارت و توانمندی برای اجرا داشته باشند من این بستر را در سیستم اجرایی کشور نمی‌بینم. باید گفت‌وگو کنیم.

اصلاح روندهای موجود در ورزش کشور

نگاه عدالت‌محور رئیس‌جمهور در زمینه ورزش هم وجود دارد. او خواستار توزیع عادلانه امکانات ورزشی در سراسر کشور و توجه به مناطق کم ‌برخوردار است.

او در روز سوم آذر در جمع وزیر و مدیران وزارت ورزش بیان کرد که «ایجاد و توزیع عادلانه فضاهای ورزشی و همچنین امکانات، تجهیزات و اعتبارات در سراسر کشور به ویژه مناطق حاشیه‌ای و کم برخوردار باید در صدر اولویت‌های وزارت ورزش باشد و در این راستا ما حتما به استانداران، فرمانداران و شهرداران وظایفی محول خواهیم کرد.»

او همچنین خواستار«شناسایی ظرفیت ها»، «اصلاح روندهای موجود» و «تدوین نقشه‌ای جامع برای افق پیش رو» و انحصارزدایی از اماکن ورزشی دستگاه‌های اجرایی و وزارتخانه‌ها به منظور استفاده عموم مردم و افزایش بهره‌وری این اماکن شد.

توسعه سواحل مکران

سیاست‌های کلی توسعه دریامحور کشور سال ۱۴۰۲ توسط رهبر انقلاب ابلاغ شده است و اجرای این سیاست‌ها در برنامه دولت چهاردهم وجود دارد.

رئیس‌جمهور در روز ۲۹ آبان در دومین جلسه بررسی و تحلیل طرح‌های توسعه دریامحور با تایکد بر لزوم اجرای این سیاست‌ها «تقویت اقتصادهای بومی منطقه»، «تأمین زیرساخت‌های لازم در حوزه انرژی با تکیه بر انرژی‌های تجدیدپذیر»، «تسریع در تکمیل کریدورهای مواصلاتی منطقه با همکاری شرکای بین‌المللی» و «جذب و متمرکز نمودن سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی در مکران» را به عنوان ۴ راهکار و پیشنهاد مهم و فوری برای شتاب‌بخشی به آماده‌سازی زمینه‌های لازم برای توسعه مکران مطرح کرد.

پزشکیان همچنین تاکید دارد که طراحان و برنامه‌ریزان توسعه مکران حتما از ظرفیت مشاوران زبده بین‌المللی در طراحی نقشه توسعه مکران استفاده نمایند.

اصلاح مدیریت شرکت‌های زیان‌ده دولتی

دیوان محاسبات اعلام کرد که یافته‌های این نهاد نشان می‌دهد ۱۳۴ شرکت در سال ۱۴۰۲ زیان‌ده بودند.

حدود ۸۰ درصد زیان شرکت‌ها مربوط به ۶ شرکت بازرگانی دولتی ایران(۱۳۷.۷۷۹ میلیارد تومان)، سازمان هدفمند سازی یارانه‌ها(۵۱.۸۵۳ میلیارد تومان)، سازمان بیمه سلامت ایران(۴۰.۶۶۷ میلیارد تومان)، شرکت مادر تخصصی برق حرارتی(مبلغ ۲۵.۱۶۱ میلیارد تومان)، سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران (۱۳.۵۶۹میلیارد تومان) و سازمان خدمات درمانی نیروهای مسلح (۱۰.۵۱۶ میلیارد تومان) است.

دولت هم خواستار اصلاح روند مدیریتی این شرکت‌ها شده است. پزشکیان روز ۱۵ مهر در نخستین جلسه بررسی لایحه بودجه، زیان‌دهی برخی شرکت‌های دولتی به ویژه شرکت‌های زیر مجموعه بانک‌ها و صندوق‌های بازنشستگی را غیرقابل قبول و ناشی از سوءمدیریت دانست و بر لزوم اصلاح فوری این روند تاکید کرد.